Fransız çimento devi Lafarge'ın Suriye'deki faaliyetleri nedeniyle “terör örgütünü finanse etmek” suçlamasıyla yargılandığı dava Paris'te başladı.
Lafarge'ın Suriye’deki uygulamaları çerçevesinde “terör örgütünü finanse etmek” ve “uluslararası yaptırım kararlarına uymamak” suçlamalarıyla yargılandığı davanın ilk duruşması, yerel saatle 14.00'te Paris Ceza Mahkemesi’nde gerçekleşti.
Duruşmalar 16 Aralık tarihine kadar devam edecek olup, yargılananlar arasında Lafarge şirketi ile 8 kişinin de bulunacağı ifade edildi.
Yargılanan kişiler arasında Lafarge'ın dört eski Fransız yöneticisi, terör örgütleriyle iletişim kurduğu iddia edilen iki Suriyeli aracı ve biri Ürdünlü diğeri Norveçli iki güvenlik sorumlusunun yer aldığı kaydedildi.
Uluslararası yolsuzlukla mücadele eden sivil toplum kuruluşu Sherpa ve Berlin merkezli Avrupa Anayasa ve İnsan Hakları Merkezi (ECCHR), yaklaşık dokuz yıl süren hukuki süreç sonrasında açılan davaya ilişkin yaptıkları ortak açıklamada, davanın “Fransız yargısının çatışma bölgelerinde faaliyet gösteren çok uluslu şirketlerin sorumluluğunu incelemesi açısından eşsiz bir fırsat” sunduğunu belirtti.
Aynı açıklamada, bu davanın ayrıca Lafarge nedeniyle mağdur olan eski çalışanların sesini duyurmak için “kilit bir aşama” olduğu ifade edilerek, şirket için daha önce çalışmış olan birçok Suriyelinin de yaşadıklarını anlatmak için davaya katılacağı dile getirildi.
Lafarge hakkında “insanlığa karşı suça iştirak etmek” üzerine açılan soruşturmanın sürdüğü bilgisinin yer aldığı açıklamada, bu durumun dünyada bir ilki oluşturduğu vurgulandı.
Davada yargılanan sekiz kişi “terör örgütünü finanse etmekten” 10 yıl hapis ve 225 bin avro para cezasıyla karşı karşıya bulunurken, “tüzel kişi” olarak yargılanan Lafarge'nın 1 milyon 125 bin avro para cezası ve ek cezalara mahkum olabileceği ifade edildi.
Öte yandan, Lafarge “uluslararası finansal yaptırım kararlarına uymamaktan” suçlu bulunması durumunda ihlale konu olan tutarın 10 katına kadar (yaklaşık 46 milyon avro) para cezasına çarptırılabilir.
Eski yöneticiler ise aynı suçlamadan 5 yıl hapsin yanı sıra para cezası ve ihlal sonucu elde edilen mal varlıklarına el konulma riskiyle karşı karşıya kalabilir.
Anadolu Ajansı, 7 Eylül 2021'de Lafarge'ın, terör örgütü DEAŞ'ı Fransız istihbaratının bilgisi dahilinde finanse ettiğini kanıtlayan belgeleri yayımlamış, bu belgeler dünya çapında geniş yankı uyandırmıştı.
Belgelere göre, Lafarge'ın Fransız istihbarat servislerini DEAŞ ile ilişkisi konusunda sürekli bilgilendirdiği ve bu durumla ilgili olarak Franse istihbarat ve devlet kurumlarının şirketi terörü finanse etmekle insanlığa karşı suç işlediği konusunda uyarmadığı belirtilmişti. DEAŞ, Lafarge'dan aldığı çimentoyu sığınak ve tünel inşasında kullanmıştı.
Şirketle ilgili Haziran 2017'de başlatılan soruşturma çerçevesinde Lafarge’ın Yönetim Kurulu Başkanı Bruno Lafont gibi bazı üst düzey yöneticiler “teröre finansman sağlamakla” suçlanmıştı.
Haziran 2018'de Lafarge'a yöneltilen “insanlığa karşı suçlara ortak olmak” suçlaması, Kasım 2019'da düşürülmüştü.
Davaya müdahil olan sivil taraflar, yolsuzlukla mücadele sivil toplum kuruluşu Sherpa ve Avrupa Anayasa ve İnsan Hakları Merkezi, suçlamanın düşürülmesine itiraz ederek Yargıtay'a başvurmuştu.
Fransa Yargıtayı, 7 Eylül 2021'de Lafarge'ın Suriye'de DEAŞ'lı teröristleri finanse etmesi nedeniyle “insanlığa karşı suça ortak olmak” suçlamasının yöneltilebilmesini sağlamak adına karar almıştı.
Paris Temyiz Mahkemesi de 18 Mayıs 2022'de, Lafarge hakkında Suriye'de terör örgütü DEAŞ'a finansman sağladığı belgelerle kanıtlanan soruşturmanın başlatılmasına onay vermişti.
Ocak 2024'te Fransa Yargıtayı, Lafarge'a yöneltilen “insanlığa karşı suça ortaklık” suçlamalarının düşürülmesine yönelik talebi reddederek soruşturmanın devam etmesine tekzip etti.
Soruşturmadan sorumlu 3 sorgu hakimi, 16 Ekim 2024'te Lafarge grubunun ve şirketin dört eski yöneticisinin, terör örgütünü finanse ettikleri ve DEAŞ dahil terör örgütleriyle her türlü finansal ve ticari ilişkiyi yasaklayan Avrupa Birliği’nin (AB) ambargosunu ihlal ettikleri gerekçesiyle yargılanacağını açıkladı.
