Türkiye'ye 'Gri Liste' Ziyareti

Mali Eylem Görev Gücü (FATF), ülkelerin kara para aklama önlemlerine uyumunu değerlendirmek amacıyla Türkiye'ye dair yerinde değerlendirme ziyaretini gerçekleştirecek. Bu ziyaretin, üç hafta kadar sürebileceği belirtiliyor. FATF, 24-28 Kasım tarihlerinde Türkiye'deki ilgili kurumlar ve özel sektörden şirketlerle bir araya gelecek.

Ziyaret edilecek kurumlar arasında bankalar ve ödeme sistemleri şirketleri de yer alacak.

Kara para aklama ve terörizmin finansmanını (AML/CFT) önlemek üzere düzenlemeleri gözden geçiren FATF'nin Türkiye’ye yönelik bu değerlendirmelerinin, uluslararası sermaye girişine ihtiyaç duyan ülkeler için büyük önem taşıdığı ifade ediliyor.

İyileştirme Beklentileri Var

Türkiye, FATF'nin 2023 tarihli raporuna göre gri listeden çıkarılmış olmasına rağmen, düzenlemelerde bazı eksiklikler olduğu tespit edildi. Türkiye, 40 alandan bazıları için “büyük ölçüde uyumlu” ancak sanal varlık alanında “kısmen uyumlu” olarak değerlendirildi. Bu durum, düzenlemelerin ve uygulamaların geliştirilmesi gerektiğini gösteriyor.

Reuters'ın konuyla ilgili sorularına MASAK cevap vermedi; FATF ise beklenen ziyareti doğruladı fakat detay vermekten kaçındı.

FATF, yaptığı denetimlerde MASAK’ın sorumluluğu altındaki alanlarda finans kurumları, reel sektör ve dernekler ile görüşmeler yapma yetkisine sahip.

Çok Sayıda Holdinge El Kondu

Son aylarda kara paranın aklanması suçlamaları sebebiyle birçok firma hakkında soruşturmalar başlatıldığı bilgisi geldi. Ciner Grubu'nun medya varlıklarını satın almasıyla öne çıkan Can Holding, PAPARA gibi girişimlere el konuldu.

MASAK eski başkan yardımcısı Ramazan Başak, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek'in Türkiye'nin gri listeden çıkması için “büyük çaba harcadığını” belirtti ve sektörle ilgili sorunlarla ilgili atılan adımları “doğru hamleler” şeklinde değerlendirdi. Başak, Türkiye'nin üçüncü defa gri listeye girmemesi gerektiği üzerine de uyarıda bulundu.

Ödeme ve elektronik para kuruluşlarının faaliyet izinlerinin durdurulmasının nedenlerinden biri olarak, sektör kurallarındaki eksiklikler ve yetersiz denetimlerin altı çizildi. Başak, bu durumun sektörü olumsuz etkilediğini vurguladı.

Uzmanlar, FATF'nin gözden geçirme öncesinde problemler tespit eden ülkelerin sıkça soruşturma başlattığını ve Türkiye'deki son gelişmelerin bu çerçevede ele alınabileceği görüşünde. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), bu yıl en az on şirketin faaliyet iznini geçici olarak durdurdu veya iptal etti.

Bankacılık kaynakları, son beş yılda hızlı bir şekilde gelişen ödeme sistemleri firmalarının endişe yarattığını belirtiyor. Bu süreçte, sektör ve bankaların büyümeye dair endişeleri sürekli raporlandığı ifade ediliyor.

Ne Olmuştu?

FATF, 2021 yılında Türkiye'yi kara para aklama ve terörizmin finansmanı konusundaki eksikliklerden dolayı “artırılmış gözetim listesine” aldı. Ancak Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, üç yıl aranın ardından Türkiye’nin bu gruptan çıktığını duyurmuştu. FATF, ülke ziyaretleri aracılığıyla hukuksal, düzenleme ve kurumsal yapıların gözden geçirilmesini sağlıyor ve eksikliklerin giderilmesi için tavsiyelerde bulunuyor.