İşsizlik Fonundan Patronlara 128 Milyar TL

NİSANUR YILDIRIM / NEFES

İşsizlere destek amacıyla oluşturulan işsizlik sigortası fonu, bu yıl yine işverenlere önemli bir destek sağladı. İşsizlik sigortası fonundan, 2023 yılının ilk 10 ayında işsizlere yapılan toplam ödeme 65 milyar 509 milyon TL olurken, aynı dönemde işverenlere aktarılan miktar 128 milyar 721 milyon TL’yi buldu. İşsizlik ödeneği alan işsizlere oranla patronlara, %96.5 daha fazla kaynak sağlandı.

İşsizlik ödeneğine başvuranların yalnızca %48’i bu ödenekten yararlanabildi. İktidarın enflasyonu azaltmak için uyguladığı düşük ücret politikaları, istihdamda daralmaya yol açtı. Bu durum, işverenlerin ilk kısıtladığı kalemlerin başında işçilik giderlerini getiriyor.

Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) işgücü verilerine göre, Eylül ayı itibarıyla işsiz sayısı bir önceki aya göre 12 bin kişi artarak 3 milyon 75 bin kişiye ulaştı. İşsizlik oranı %8.6 seviyesinde kalırken, çalışma gücü de Eylül ayında bir önceki aya göre 188 bin kişi azalarak 35 milyon 566 bin kişiye geriledi. İşgücüne katılma oranı ise %53.5 ile 0.3 puan düştü.

1.3 Milyon Başvuru

Ocak-Eylül 2023 döneminde işsizlik ödeneği için Türkiye İş Kurumu'na (İŞKUR) toplamda 1 milyon 335 bin kişi başvurdu. Bu, dokuz ayda en az bu kadar kişinin işten çıkarıldığını gösteriyor. Ancak, başvuranların yalnızca 647 bin 172’si ödeme alabildi. Yani işsizlerin %48’i, başvuru şartlarına rağmen işsizlik ödeneğinden yararlanamadı.

Geçen yılın aynı döneminde işsizlik ödeneği için yapılan başvuru sayısı 1 milyon 200 bin olarak kaydedildi. Bir yılda, işsizlik ödeneğine başvurulardaki artış oranı %11 olarak belirlendi. Fona en fazla başvuru, 25-29 yaş grubundan geldi ve bu yaş grubunda 291 bin 557 kişi işsizlik ödeneği için başvurdu.

Patronlara %96.5 Daha Fazla Kaynak

İşsizlik sigortası fonu, bu yıl da işçilerin değil, patronların yardımcısı oldu. Yılın on ayında işsizlere yapılan toplam ödeme 65 milyar 509 milyon TL iken, işverenlere aktarılan miktar ise 128 milyar 721 milyon TL’ye ulaştı.

Patronlara yapılan nakit aktarımı, işsizlere göre %96.5 daha fazla gerçekleşti. İşverenlere, teşvik ve destek ödemeleri kapsamında 71 milyar 198 milyon TL, 'Aktif İşgücü Programı' adı altında 34 milyar 58 milyon TL ve 'İşbaşı Eğitim Programı' içinse 23 milyar 464 milyon TL transfer edildi.

Kimler Başvurabiliyor?

İşsizlik ödeneğine başvurabilmek için, kendi isteği dışında işsiz kalmak, hizmet akdinin sona ermesinden önceki son 120 günde hizmet akdine tabi olmak ve hizmet akdinin feshedilmesinden önceki son üç yıl içinde en az 600 gün süreyle işsizlik sigortası primi ödemiş olmak şartları gerekiyor. İşten çıkarılanlar, bu şartları yerine getirdikleri takdirde 30 gün içinde İŞKUR’a başvurabilirler.