337 Bin Kişi İşsiz Kaldı

ŞEHRİBAN KIRAÇ / NEFES

Maliyet artışları, döviz kurlarındaki sabitlenme, yüksek enflasyon gibi faktörler, istihdamın belkemiğini oluşturan tekstil ve hazır giyimde büyük kayıplara neden oldu.

Emek yoğun bir yapı sergileyen bu iki sektörde istihdam, 2022 yılında 1 milyon 222 bin 609 kişiye ulaşarak tarihin en yüksek seviyesine çıkmıştı. Ancak, küresel talep daralması, maliyet artışları ve rekabet gücünün düşmesi gibi etkenlerle başlayan daralma, istihdam alanında son üç yılda belirgin bir şekilde hissediliyor.

2022 yılından itibaren tekstil ve hazır giyimde toplamda 336 bin 847 kişi işini kaybetti. Yani son üç yılda sektördeki toplam istihdam kaybı yüzde 27 seviyesine ulaştı. Sektördeki her 10 kişiden 3’ü işini yitirdi. Geçtiğimiz bir yıl içerisinde ise iki sektörde istihdam kaybı 103 bin 58 kişiye ulaşmış durumda. Bu süreçte giyim üretiminde 70 bin 171, tekstil alanında ise 32 bin 887 kişi işini kaybetti. Sektör temsilcilerine göre, 2026 yılı ortalarına kadar 100 bin kişinin daha işini kaybetmesi mümkün görünüyor.

4.297 İşletme Kapandı

2022 yılının sonunda 64 bin 50 olan toplam iş yeri sayısı, bu yılın ağustos ayında 4 bin 297 azalmayla 55 bin 173’e düştü. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) verilerine göre, 2024 Ağustos döneminde tekstil ve hazır giyimde istihdam 988 bin 820 iken, bu yılın aynı döneminde 885 bin 762’ye geriledi. Aynı dönemde iş yeri sayısı da 59 bin 753’ten 55 bin 173’e düştü.

Uzmanlar, bu gerilemenin temel nedenleri arasında iç piyasadaki daralma, rakip ülkelerle olan fiyat farklarının yüzde 50-60 seviyelerine ulaşması nedeniyle ihracat pazarlarında yaşanan kayıplar ve Asya’daki rakiplerin agresif fiyatlandırma politikaları gibi etkenleri sıralıyor. Sektör temsilcileri, kalıcı çözümler için devlet desteklerinin artırılması ve finansmana erişimin kolaylaştırılmasını talep ediyor.

Siparişler Düşüyor

Hazır giyim ve tekstildeki daralma, diğer sektörlere de yansımaya başladı. İstanbul Sanayi Odası (İSO) tarafından sağlanan Türkiye İmalat PMI ve İSO Sektörel PMI verileri, birçok sektörde istihdam azalmasını gözler önüne seriyor. Yüksek maliyetler nedeniyle gıda dışındaki tüm sektörlerde siparişler zayıflamış durumda.

2025 Ekim ayında en düşük PMI verisi 42.7 ile kara ve deniz taşıtları sektöründe ölçülürken, bunu 43.7 ile ağaç ve kağıt ürünleri, 44.6 ile makine ve metal sektörü ve 44.7 ile giyim ve deri ürünleri takip etti. Siparişlerdeki PMI ise tekstilde 44.4’e, giyim ve deride ise 44.3’e geriledi.