Gürcistan'da, protestoculara karşı 1. Dünya Savaşı döneminde kullanılan kimyasal maddelerin izlerine rastlandı.
BBC’nin raporlarına göre, Gürcistan güvenlik güçleri, geçtiğimiz yıl gerçekleştirilen hükümet karşıtı protestoları bastırırken “camite” adı verilen zehirli bir kimyasal madde kullanmış olabilir.
Protesto eylemlerine katılan kişiler, tazyikli su ile müdahale sonrası yanma, nefes darlığı, öksürük ve kusma gibi belirtiler yaşadıklarını bildiriyor.
Tiflis’te 28 Kasım 2024'te başlayan ve hükümetin AB üyelik sürecine yönelik eleştirilerin odak noktası olan gösterilerde, kalabalıklara tazyikli su, biber gazı ve CS gazı ile müdahale edildi. Ancak pek çok protestocu, tazyikli sudan sonra meydana gelen yanmanın suyla uzaklaştırılamadığını ifade ediyor.
Haftalarca Geçmeyen Etkiler
Pediatri uzmanı Dr. Konstantine Chakhunashvili de bu protestolara katılanlardan biriydi. Cildindeki yanma hissinin günlerce sürdüğünü ifade eden doktor, benzer sıkıntılar yaşayanları sosyal medya üzerinden bir araştırmaya katılmaya davet etti.
Yaklaşık 350 kişi bu araştırma için form doldurmuş olup, katılımcıların neredeyse yarısı 30 günden fazla süren yan etkilerden bahsetti. Başlıca belirtiler arasında baş ağrısı, yorgunluk, solunum zorluğu ve bulantı yer alıyor.
Dr. Chakhunashvili, araştırmaya katılanlardan 69’unda kalp ritmi bozuklukları da gözlemledi.
1930'larda Yasaklanmıştı
BBC, kimyasal silah uzmanları, Gürcistan’ın Özel Görevler Dairesi’nden üst düzey yetkililer ve tıp uzmanlarıyla görüşmeler yaptı. Toplanan veriler, tazyikli sularda I. Dünya Savaşı sırasında kullanılan “camite” adlı kimyasalın varlığını ortaya koyuyor.
Camite, Fransız ordusu tarafından Almanya'ya karşı kullanılmış olan ve 1930'larda zararlı bulunarak yasaklanan bir kimyasal madde olarak biliniyor.
Dünya çapında tanınmış bir toksikoloji uzmanı olan Prof. Christopher Holstege, yaşanan semptomlar ve stok kayıtlarının camite kullanımını desteklediğini belirtip, bu tür bir kimyasalın toplumda kullanılmasının “son derece tehlikeli” olduğunu vurguladı.
Birleşmiş Milletler İşkence Özel Raportörü Alice Edwards ise, kimyasal maddelerin tazyikli sularda kullanılmasının uluslararası hukuka karşı olduğunu ifade ederek, “Bu, deneysel bir silah kullanımı gibi görünüyor. Halklar üzerinde deney yapılamaz. Bu, insan hakları hukukunu açıkça ihlal etmektedir” dedi.
Gürcistan İçişleri Bakanlığı ise BBC’nin bulgularını “asılsız ve saçma iddialar” şeklinde nitelendirdi.
Tiflis’teki protestolar, hükümetin cezaları artırmasının ardından azalmış olsa da neredeyse her gece devam ediyor. Göstericiler, hükümeti seçimleri manipüle etmekle, Rusya yanlısı politikalar izlemekle ve sivil topluma yönelik baskıları artırmakla suçluyorlar.
