Evcil hayvanlar insanların yaşam süresinin oldukça gerisinde kalmakta, bu nedenle birçok kişi, sevdikleriyle içten bir bağ kurarak bir gün onlarla vedalaşacaklarını bilmektedir.
Klonlama teknolojilerinin ilerlemesiyle, son yıllarda birçok kişi evcil hayvanlarının bir kopyasını oluşturma fikrine yönelmeye başladı.
1997 yılında Dolly isimli koyunun doğumu, memelilerin klonlanmasında önemli bir devrim niteliği taşıdı. O tarihten bu yana klonlama, ticari bir sektör haline geldi.
Eski ABD futbolcusu Tom Brady ve ünlü sanatçı Barbra Streisand gibi isimler, köpeklerini klonlattıkları iddialarıyla gündeme geldi.
KLONLAR AYNI KARAKTERE SAHİP OLAMAZ
Ancak uzmanlara göre klonlama uygulaması, dışarıdan bakıldığı kadar basit değil. Yüksek maliyetler, sağlık riskleri ve etik tartışmalar gibi pek çok sorun da gündeme gelmektedir.
Klonlama, bir hayvanın genetik olarak birebir kopyasını oluşturmayı hedefliyor. Süreç, somatik hücre nükleer transferi (SCNT) tekniğiyle gerçekleştiriliyor. Ancak genetik olarak benzer olmaları, klonların davranış, kişilik ve görünüm olarak da tamamen aynı olacağı anlamına gelmiyor.
Uzmanlar, bir hayvanın karakterinin çevresel etkiler, eğitim süreci ve yaşam tecrübeleriyle şekillendiğini ifade ediyor. Bu nedenle, klonun birebir aynı olması mümkün değildir, çünkü aynı koşullar sağlanamadığında farklılıklar ortaya çıkar.
Örneğin, ilk klonlanan kedi “CC”nin, genetik olarak kopyalandığı kediyle aynı renk desenini taşımadığı dikkat çekici bir durumdur.
Hayvan klonlama sürecindeki başarı oranı ise hâlâ oldukça düşük yüzde 16 seviyelerinde kalmaktadır. Bu süreç, yumurta toplama, hormon tedavisi ve cerrahi işlemler içerdiğinden, hem yumurta donörleri hem de taşınma anneleri için çeşitli sağlık riskleri barındırmaktadır.
Klonların sağlıkları da ciddi bir endişe kaynağıdır. Araştırmalar, klonlanmış domuz yavrularının yüzde 48'inin ilk ay içerisinde hayatını kaybettiğini ve büyükbaş klonlarda topallık gibi sorunların görüldüğünü göstermektedir.
Genetik hastalıklar da doğrudan aktarılabilmektedir. Yani genetik sorunları bulunan bir evcil hayvanın klonu da bu risklerle baş etmek zorunda kalmaktadır.
ETİK TARTIŞMALARI ARTMAKTA
Uzmanlar, evcil hayvanların genetik materyallerinin sahiplerinin izni olmadan alınmasının etik bir durum oluşturmadığını belirtiyor.
Ayrıca, canlı bir hayvandan doku örneği alınması süreçleri, acı ve stres yaratabilmektedir.
Klonlama, nesli tükenme tehlikesi altındaki türlerin korunması ya da tarım alanında fayda sağlayabilirken, evcil hayvanlar için bu gerekçeler geçerli değildir.
Çoğu ülkede evcil hayvan klonlama hizmetleri yasal değil; ancak sahipler, doku örneği aldırarak bu süreci yurt dışı laboratuvarlarında gerçekleştirebiliyor. Maliyetler ise oldukça yüksek olabilmekte.
Uzmanlara göre, bu mali kaynaklar, barınaklardaki binlerce sahipsiz hayvana destek sağlamak gibi daha faydalı amaçlar için kullanılabilir.
