Sanayi ve Tarım Tarihi Düşüş Yaşadı

Türkiye ekonomisi, 2025'in üçüncü çeyreğinde yıllık %3,7 oranında büyüyerek önemli bir gelişme kaydetti. Ancak, verilerde dikkat çekici detaylar da ortaya çıktı.

2024'ün üçüncü çeyreğinde %2,2 oranında daralan sanayi sektörü, bu yıl aynı dönemde baz etkisinin de katkısıyla %6,5 oranında büyüme gösterdi. Ancak sanayinin Türkiye ekonomisindeki payı tarihi bir dibe ulaştı.

Sanayi sektörünün dört çeyreklik toplamlar üzerinden gayri safi yurt içi hasıla (GSYH) içindeki payı, üçüncü çeyrekte %18,4 ile 1995 yılından bu yana en düşük seviyesine geriledi. 2022'de %27 olan bu oran, 13 çeyrek üst üste düşüş yaşamış ve 2009 krizi sırasında görülen %18,5'lik payın da altına inmiştir.

GSYH içerisinde imalat sanayinin payı ise üçüncü çeyrekte %15,7 olarak kaydedilerek, 2011 yılından bu yana en düşük seviyesine ulaşmıştır. Bu oran, 2022 yılında %23 civarında seyretmekteydi.

Tarımdaki Tarihi Daralma

İktisadi faaliyet alanları incelendiğinde, üçüncü çeyrekte bir önceki yılın aynı çeyreğine göre inşaatta %13,9 oranında bir büyüme görülürken, “tarım, ormancılık ve balıkçılık” sektöründe %12,7 oranında ciddi bir küçülme kaydedildi.

Tarımdaki bu daralma, 2001 yılından sonraki 24 yıllık süreç içerisinde en sert çeyreklik küçülme olarak belgelenmiştir. Tarımda yıllık bazda ilk çeyrekte %0,7, ikinci çeyrekte ise %5,5 oranında bir küçülme yaşanmıştır.

Tarım sektöründe, 24 yıl aradan sonra ilk kez çift haneli bir küçülme gerçekleşti.

Üçüncü çeyrekte tarımın bir önceki çeyreğe göre %3,7 oranında küçülmesi gündeme geldi. Çeyreklik bazda ise ilk çeyrekte %4,6, ikinci çeyrekte ise %2,6 oranında bir daralma yaşanmıştır.

Tarımın GSYH içindeki payı, üçüncü çeyrekte %5,3'e gerileyerek, 2022'de kaydedilen %5,2'lik tarihî dip seviyesine yaklaşmıştır. Bu oran, 2002 yılında %10,2 seviyesinde bulunmaktaydı.

İnşaatta Hızlı Büyüme

İnşaat sektörü üçüncü çeyrekte yıllık %13,9 oranında büyüyerek dikkatleri üzerine çekmiştir. Bu büyümede, deprem sonrası yeniden imar ve kentsel dönüşüm projelerinin etkisi büyük olmuştur.

2022 yılında %4,7 seviyesine inen inşaat sektörünün GSYH payı, 2025 yılı üçüncü çeyreğinde %6,0'a yükselmiştir. Bu oran, 2017 yılında %8,5'e kadar çıkmıştı.

Hizmetler sektörünün payı ise üçüncü çeyrekte %24,5 olarak hesaplanmıştır.