NİSANUR YILDIRIM / NEFES
Türkiye’yi yıllardır etkisi altına alan ekonomik kriz, en çok emeklileri vurmuş durumda. 60 yaşını geçmiş ve açlık sınırının altında maaş alan emekliler, yaşamlarını sürdürebilmek için çalışmak zorunda kalıyor. Ülkemizde şu an en düşük emekli aylığı 16 bin 881 TL. Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) 5 Ocak’ta açıklayacağı aralık enflasyonunun ardından, 6 aylık enflasyon farkının ne olacağı netleşecek. Bu farkla birlikte en düşük emekli aylığının 18-19 bin TL civarında olması bekleniyor.
Emeklilik çağındaki pek çok birey, ekonomik kriz ve geçim sıkıntısı nedeniyle İŞKUR kapısında iş arıyor. Türkiye İş Kurumu’nun (İŞKUR) verilerine göre, 2025 yılının 11 aylık döneminde iş arayan 60 yaş ve üzeri vatandaş sayısında yüzde 19’luk bir artış yaşandı. 60 yaş ve üzerindeki kadınlarda iş arayanların sayısı yüzde 17, erkeklerde ise yüzde 19.6 oranında arttı.
NEFES’e konuşan emekliler, emekli maaşlarıyla geçinemediklerini ve iş bulmak için İŞKUR’a başvurduklarını ifade ettiler. 6 ay önce İŞKUR’a iş başvurusunda bulunan emekli sınıf öğretmeni Kadriye Yılmaz, “Bu yaşta çalışabileceğim bir iş bulursam çalışırım. Hala bir dönüş alamadım” dedi. Yılmaz, TÜİK’in tartışmalı enflasyon hesabı yüzünden düşük maaş aldıklarını vurgulayarak, “Yoksulluk sınırının altında yaşamak istemiyoruz. Bunu hak etmedik. Daha iyi yaşam koşullarını hak ediyoruz. Bizler de Avrupa’daki emekliler gibi yaşamak istiyoruz” diye belirtti.
Market gezip indirim arıyorum
Kadriye Yılmaz ➜ 62 yaşında emekli sınıf öğretmeni
Emekli olduktan sonra 13 yıl özel okullarda çalışan Kadriye Yılmaz, bu dönemde baskı ve düşük ücretlerle karşılaştığını ifade etti. Emekli aylığının yetersiz olduğunu söyleyen Yılmaz, “38 yıl çalıştım. Daha iyi koşullarda yaşamak ve arkadaşlarımla zaman geçirmek istiyorum ama aylığım buna yetmiyor. Marketlerde indirim arıyorum. Yemek dışarıda yemiyorum. Tek başıma yaşadığımdan geçinamıyorum, insanca bir yaşam sürmüyorum. Emekliliği bu şekilde hayal etmemiştim” şeklinde konuştu.
Yiyecek ekmeğe muhtaç hale geldik
İsmet Çelebioğlu ➜ 68 yaşında işçi emeklisi
İsmet Çelebioğlu, 23 senedir emekli olduğunu ve 19 bin lira emekli aylığı aldığını belirtirken, ev kirasının 11 bin lira olduğunu ifade etti. Çelebioğlu, İŞKUR’dan dönüş alamadığını ve bu nedenle bir Tekel bayiinde çalışmaya başladığını anlattı. “Çalışmak zorundayım. Günlük 1.000 TL kazanıyorum ve haftanın 6 günü çalışıyorum” dedi. SGK Başkanı’nın kendilerinin ölümünü beklediğini düşünen Çelebioğlu, “Bizi ne hale getirdiler? Yiyecek ekmeğe muhtaç hale geldik” dedi.
Maaş kiraya yetmiyor
Kemal Can ➜ 69 yaşında inşaat emeklisi
Sekiz ay önce emekli olan Kemal Can, en düşük emekli maaşı olan 16 bin lirayı aldığını söyleyerek, ev kirasının 15 bin lira olduğunu ifade etti. İŞKUR’a 8 kez başvurduğunu ancak geri dönüş almadığını belirten Can, “Kış geldi, inşaat işleri azaldı ve sadece emekli maaşım kiraya yetmiyor” dedi.
SGK Başkanı bizim ölmemizi bekliyor
Nuran Kesiktaş ➜ 37 yaşında memur emeklisi
Nuran Kesiktaş, emekli aylığının 28 bin lira olduğunu, bu maaşla geçinmenin zor olduğunu belirtti. “2008’deki yasal değişiklikle yaşam standartlarımız alt üst oldu. Aylık bağlama oranları düşürüldü” diyen Kesiktaş, “Bizim ölümümüzü bekleyen bir SGK Başkanı var. Emeklinin aldığı bu maaşı çok mu görüyorlar?” ifadelerini kullandı.
Emekli olamadan işsiz kaldılar
İşsiz 9 bin 543 yaşlı İŞKUR’a başvurdu
Emekliler, düşük maaşlar nedeniyle yaşam mücadelesi vermek zorunda kalırken, emeklilik yaşı gelen binlerce kişi ise işsiz kalıyor. Türkiye İş Kurumu’nun (İŞKUR) verilerine göre, 2024 yılı Ocak-Kasım döneminde 60 yaş ve üzeri 16 bin 102 vatandaşın İŞKUR aracılığıyla işe yerleştirildiği görüldü. Ayrıca, 2025 yılının Ocak-Ekim döneminde 60 yaş ve üzeri 9 bin 543 kişinin işsizlik ödeneğine başvurduğu bilgisi paylaşıldı.
