En Düşük Emekli Aylığı İçin Yeni Adım

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda, en düşük emekli aylığının artırılmasını içeren Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede (KHK) Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi’nin tümü üzerindeki görüşmeler tamamlandı.

CHP Malatya Milletvekili Veli Ağbaba, en düşük emekli aylığı olarak belirlenen rakama tepki gösterdi. Emeklilerin üçte birinden fazlasının 20 bin lira maaş alacağını belirten Ağbaba, “TÜRK-İŞ'in açıkladığı açlık sınırı 30 bin 143 lira, 28 bin asgari ücretin oldukça altında kalan bir emekli aylığıyla 5 milyon emekli açlığa mahkum edilmiş durumda. Peki geri kalan yüzde 60 ne durumda? Onların durumu da iyi değil. Ortalama emekli maaşı 23 bine kadar gerilemiş durumda. Emekli memura seyyanen zam verecektiniz ama vermediniz. Makas giderek açılıyor, artık memurlar emekli olamıyor, emekli olanlar maalesef çalışmaya devam ediyor ve iş kazalarında ölmeye devam ediyor. 70 yaşında, 80 yaşında insanlar inşaatta bekçilik yaparken düşerek hayatını kaybediyor.” ifadelerini kullandı.

En düşük emekli aylığını yükseltmenin sorunu kalıcı bir şekilde çözmediğini savunan Ağbaba, “5 bin gün prim ödeyen birisi ile 7-8 bin gün prim ödeyen aynı maaşı alacak. İnsanlar 30-40 yıl prim ödüyor, tabandan prim ödeyenler ile yüksek prim ödeyenler aynı maaşı alıyor.” dedi.

DEM Parti Antalya Milletvekili Hakkı Saruhan Oluç, iktidarın emeklilik sisteminde reform yapması gerektiğini savundu.

Emeklilerin bütçeden aldığı payın her yıl azaldığını ifade eden Oluç, “Emekliler hiç hak etmedikleri bir yaşam mücadelesi vermek zorunda kalıyorlar, emekli olduktan sonra. Bunun nedeni yanlış politik kararlar. Sabit gelirliler için de böyle ama emekliler için katbekat böyle. Emeklilerin alım gücü her gün düşüyor.” şeklinde konuştu.

Emeklilerin ekonomik büyümeden haklarına düşen payı alamadığını savunan Oluç, “Büyümenin meyveleri emeklilerden sistematik olarak uzak tutuluyor. Büyümenin payları emekçiye, emekliye, asgari ücretliye, dar gelirliye yansıtılmıyor.” dedi.

Çözüm Bulmak Zorundayız

CHP Grup Başkanvekili Ali Mahir Başarır, CHP grubunun 8 gündür Meclis'te nöbet tuttuğunu aktardı. Emeklilerin ileri yaşlarına rağmen çalışmak zorunda kaldığını söyleyen Başarır, “65 yaş üzeri 150 yurttaşımız iş kazasında hayatını kaybetmiş. Utanç verici bir durum. Bunu çözmek zorundayız. Bu Meclis 20 bin liranın yeterliği konusunda hemfikir ise buna çözüm bulmalıyız.” değerlendirmesinde bulundu.

İYİ Parti Samsun Milletvekili Erhan Usta, en düşük emekli maaşının açlık sınırının üçte ikisinin altında olduğunu belirtti. 2010'da emeklilere ödenen maaşın milli gelir içindeki payının 6,8 olduğunu, bu payın 2020'ye kadar yaklaşık bu seviyede seyrettiğini ifade eden Usta, 2021'den itibaren bu payın düştüğünü aktardı.

Nüfus yaşlanırken bu oranın artması gerektiğini kaydeden Usta, emeklilerin nüfus içindeki payının artarken pastadan aldıkları payın azaldığını savundu.

2002'de ortalama emekli aylığının asgari ücretten yüzde 22 daha fazla olduğunu belirten Usta, bugün bu oranın eşitlendiğini ifade etti. En düşük emekli maaşı üzerinden değerlendirme yapmanın SGK'yi prim toplamakta zorlayacağını ifade eden Usta, “En düşük emekli maaşı üzerinden yapılan artış tüm emeklilere yapılmalıdır. 9-10 bin gün prim ödeyen insanların suçu ne?” dedi.

Ortalama emekli aylığı ile en düşük emekli aylığının birbirine yaklaştığını anlatan Usta, bu durumun değiştirilmesi gerektiğini söyledi.

Usta ile AK Parti Uşak Milletvekili İsmail Güneş arasında tartışma yaşandı. Tartışmanın devam etmesi üzerine Komisyon Başkanı Mehmet Muş birleşime ara verdi.

Yeni Yol Partisi Adana Milletvekili Sadullah Kısacık, en düşük emekli aylığının 20 bin liraya çıkarılmasını düzenleyen maddeyi görüşmekten utandığını belirtti. 20 bin liranın geçinmek için yeterli olup olmadığına ilişkin, “Buradaki herkes biliyor ki 20 bin lira emekliye yetmez.” şeklinde konuştu.

Emeklilerin ileri yaşına rağmen tehlikeli işlerde çalışmak zorunda kaldığını vurgulayan Kısacık, “16 milyon emeklimiz var. 2025'te 640 bin kişi sadece 25 bin liranın üzerinde maaş alıyor. 16 milyon emeklimizin çoğunluğu, 20 bin lira ve çevresinde maaş alıyor. Bu maaş yeter mi, yetmez.” diyerek sözlerine devam etti.

Açlık sınırının altında maaş verilemeyeceğini ifade eden Kısacık, iktidarın geliri ve verimliliği artırarak daha yüksek maaşlar vermesi gerektiğini belirtti.

MHP Konya Milletvekili Mustafa Kalaycı, kanun teklifiyle Anayasa Mahkemesinin iptal kararları nedeniyle oluşan hukuki boşlukların giderilmesine yönelik düzenlemeler yapıldığını belirtti.

Alt sınır emekli aylığı ve asgari ücret işveren desteğinin artırılmasına dair düzenleme yapıldığı anlatan Kalaycı, “Kanun teklifinde, 16 bin 881 lira olan alt sınır emekli aylığı, ocak ayından geçerli olmak üzere 20 bin liraya yükseltilmektedir.” dedi.

En düşük emekli aylığında 20 bin liranın altında olan 4 milyon 917 bin emekli mevcut. Genel başkanlarının emeklilerin sorunlarına duyarlı olduklarını vurgulayan Kalaycı, “Emeklilerimizin beklentilerinin önümüzdeki süreçte karşılanacağına inanıyoruz.” şeklinde konuştu.

Bütçe açığının düştüğünü aktaran Kalaycı, “Önümüzdeki süreçte bütçenin bir rahatlığa kavuşacağını ve sosyal kesimlere gerekli iyileştirmelerin sağlanacağını belirtmek istiyoruz.” dedi.

AKP’li Vekilden ‘Hata’ İtirafı

AK Parti Konya Milletvekili Orhan Erdem, emekli sayısındaki artışa dikkat çekerek, istedikleri oranda olmayan aylıkları düzeltme gücünün AK Parti iktidarında olduğunu söyledi. “Bir hatamız var, kolay emeklilerle prim yatıranları bir tuttuk. Köklü bir şekilde emekli maaşlarını tekrar masaya yatırmamız ve insanların ödedikleri prim ile beklentilerinin eşitlenmesi gerekiyor.” ifadelerini kullandı.

CHP'nin TBMM Genel Kurulundaki nöbetlerini anlamlı bulduklarını belirten Erdem, “Ama yerel seçimlerde İstanbul Belediyesinin her emekliye 10 bin lira maaş farkı vereceğini söylemesi, burada sözlerin tutulmadığı bir durum ortaya çıkıyor.” değerlendirmesinde bulundu.

Emeklilere verilen hiçbir rakamın onlara layık olmadığını ifade eden Erdem, “Bugünkü düzenlemelerin ileriye dönük daha iyi sonuçlar sağlayacağına inanıyorum.” dedi.

Kanun teklifinin maddeleri görüşülmeye devam ediyor.