KKM 60 Milyar Doları Yitirerek Sıfırlanıyor

İLKAY AKKAYA / NEFES

Yaklaşık 60 milyar dolarlık kamu kaynağının erimesine neden olan Kur Korumalı Mevduat (KKM), fiilen sona ermiş durumda. KKM, Nurettin Nebati’nin Hazine ve Maliye Bakanı olduğu Aralık 2021’de, düşük faiz politikası yüzünden hızla yükselen döviz kurlarını kontrol altına almak amacıyla başlatıldı. Uygulamanın başladığı 21 Aralık 2021’de dolar kuru 13 TL seviyesindeyken, beş yıl geçmesine rağmen kur 43 lirayı aşarak rekor seviyelere çıkmış durumda.

Bu süreçte KKM, hedeflenen istikrarı sağlayamamış ve ülkeye 60 milyar dolar (1.5 trilyon TL) yıkıcı bir fatura bırakırken Türk Lirası, kamu desteğine rağmen erime sürecine devam etti. TL, gelişen ülkeler arasındaki en zayıf para birimi olmaya devam ediyor.

Bu büyük faturaya rağmen ekonomi yönetimi, hala kur riskine karşı piyasaya müdahale etmek zorunda kalıyor. Özellikle İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu’nun gözaltına alındığı dönemde, Merkez Bankası döviz kuru üzerindeki baskıyı hafifletmek için yaklaşık 52 milyar dolar değerinde döviz rezervi satmak zorunda kaldı.

5 MİLYARA GERİLEDİ

Son veriler, KKM’nin fiilen sona erdiğini doğruluyor. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) tarafından yayımlanan haftalık bültene göre, Kur Korumalı Türk Lirası Mevduat ve Katılma Hesapları (KKM) geçen hafta 724 milyon lira gerileyerek 5 milyar 785 milyon lira seviyesine düştü ve uygulamanın neredeyse tamamen tasfiye edildiğini gösterdi.

2025 ÇIKIŞ YILI OLDU

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), 2025 yılı Para Politikası Metni’nde KKM’den çıkışın resmi bir hedef olduğunu belirtmiş ve son toplantılarında KKM’nin yakın zamanda sonlandırılacağını vurgulamıştı. Bu bağlamda TCMB, şubat ayında KKM hesaplarından çıkış stratejisi doğrultusunda tüzel kişilerin hesap açma ve yenileme işlemlerinin sonlandırıldığını açıkladı. Ayrıca, 23 Ağustos’tan itibaren gerçek kişiler için KKM hesaplarında (YUVAM hesapları hariç) yenileme ve açılış işlemlerinin yapılmayacağı duyuruldu. Böylece, Aralık 2024’te 1 trilyon 129 milyar 899 milyon lira seviyesinde bulunan KKM bakiyesi, geçen yıl sonu itibarıyla 10 milyon liranın altına düştü ve neredeyse sıfırlandı.

“TL Şu An En Zayıf Durumunda”

KKM uygulamasının başlatıldığı dönemde Hazine ve Maliye Bakanı olan Nureddin Nebati, Türk lirasıyla ilgili yaptığı açıklamalarla kamuoyunda geniş tepki toplamıştı. Döviz kurlarının hızla yükseldiği bir televizyon programında konuşan Nebati, TL’nin daha fazla değer kaybetmeyeceğini belirterek, “Bunlar bekliyorlar dolar kuru 20, 25, 30 lira olacak. Bilerek yayıyorlar. Niye olsun? Zaten Türk Lirası şu an en zayıf durumunda. Gideceği bir yer yok bir kere. Vatandaş rahat olsun” ifadelerini kullanmıştı. Ancak döviz kurundaki yükseliş durmak bilmedi. Aradan geçen zamanda döviz kuru artışını sürdürürken, dolar bugün 43 lira seviyesine ulaştı.