CHP Kayseri Milletvekili Aşkın Genç, 2021 yılında kilogram fiyatı yaklaşık 60 TL olan beyaz peynirin, 2025 yılı itibarıyla 338 TL'ye kadar yükseldiğini belirterek, fiyatların beş yıl içinde yüzde 464 oranında arttığını ifade etti.
Genç, bu durumun peynirin yalnızca zamlanan bir ürün olmanın ötesinde, gıda krizinin sembollerinden biri haline geldiğinin altını çizdi.
'GIDA ENFLASYONUNU DA GEÇTİ'
Peynirdeki artış oranının, aynı süreçte açıklanan genel gıda enflasyonunu da aştığına dikkat çeken Genç, temel gıda maddelerinin birçoğunda yüksek fiyat artışları yaşanmasına rağmen peynir fiyatlarının birçok kalemdeki artışın önünde olduğunu ifade etti.
Aşkın Genç, “Vatandaş pazara, markete gittiğinde bunu rakamlarla değil, doğrudan cebinde hissediyor. Peynir, yumurta, süt ürünleri artık kilo kilo değil, gram gram alınıyor” şeklinde konuştu.
'ÜRETİCİ ZARAR EDİYOR, TÜKETİCİ PAHALIYA YİYOR'
“Diğer tarafta çiğ süt fiyatları maliyetin altında kaldığı için zarar eden üretici, bir yanda ise peyniri fahiş fiyatlarla almak zorunda kalan tüketici var. Bu durum serbest piyasa değil, bozulmuş bir piyasa düzeninin göstergesidir” diyerek görüşlerini belirten Genç, Ulusal Süt Konseyi’nin belirlediği çiğ süt tavsiye fiyatlarının uzun zamandır üretim maliyetlerinin gerisinde kaldığını, bu durumun çok sayıda küçük üreticinin hayvancılığı bırakmak zorunda kalmasına neden olduğunu dile getirdi.
NEDEN PAHALI?
Genç, peynir fiyatlarındaki artışın yapısal nedenlerini şöyle sıraladı:
– “Yem fiyatlarında dövize bağlı keskin artış
– Elektrik, doğal gaz ve akaryakıt maliyetlerindeki artışlar
– Süt ve süt ürünleri sanayisindeki işletme giderlerinin artması
– Taşıma ve soğuk zincir maliyetleri
– Zincir marketlerdeki yüksek kâr marjları
– Etkin denetim ve planlama eksiklikleri”
Genç, “Üretimi desteklemeyen, girdi maliyetlerini düşürmeyen ve piyasayı denetlemeyen bir anlayışla bu tablo değişmez. Bedelini de hem üretici hem de tüketici birlikte öder” ifadesinde bulundu.
'GIDA GÜVENLİĞİ MESELESİ'
Bu konunun sosyal boyutuna da dikkat çeken Genç, “Peynir çocukların proteini, yaşlıların temel besini, sofranın ana unsurudur. Bugün peynir bir lüks haline geldiyse, yarın etin, sütün ve yumurtanın tamamen erişilemez olması kaçınılmazdır. Bu sadece bir fiyat meselesi değil, aynı zamanda doğrudan gıda güvenliği meselesidir.” dedi.
'SOFRANIN EN PAHALI PROTEİNİ'
Kalıcı bir çözüm için üreticiye gerçekçi desteklerin verilmesi, süt fiyatlarının maliyete göre belirlenmesi ve zincir marketlerin kâr marjlarının sıkı bir şekilde denetlenmesi gerektiğini vurgulayan Genç, “Türkiye’de peynir artık sofranın en pahalı proteinlerinden biri haline geldi. Bu durum kader değil, yanlış tarım ve ekonomi politikalarının sonucudur” ifadelerini kullandı. Genç, Meclis’te bu konunun takipçisi olacağını belirtti.
