Suriye'de Cumhurbaşkanı Ahmed Şara tarafından yayımlanan bir kararname dikkat çekti.
Kararnamede, Suriyeli Kürt bireylerin Suriye halkının temel ve asli bir parçası olduğu, kültürel ve dilsel kimliklerinin ise birleşik Suriye ulusal kimliğinin ayrılmaz bir unsuru olduğu belirtildi.
Kürtçe, ulusal bir dil olarak kabul edilen bu kararnameyle birlikte, ülkede yaşanan çatışma süreciyle ilgili Milliyetçi Hareket Partisi Genel Başkanı Devlet Bahçeli'den bir yazılı açıklama geldi.
“SDG BAŞKA KÜRTLER BAŞKA”
Bahçeli, süreçle ilgili yaptığı açıklamada, “SDG’nin kontrol ettiği bölgede yaşayan birçok Kürt ve Arap aşiretinin SDG’den rahatsız olduğu, Şam yönetimini tercih ettiği ve Suriye Ordusu ile SDG arasında yaşanacak olası bir çatışmada Şam tarafında yer alacağı anlaşılmıştır. Suriye ordusunun 17 ve 18 Ocak tarihlerinde Rakka’ya doğru ilerlemesi sırasında birçok aşiret, Suriye merkezi yönetiminin yanında olduklarını açıklamıştır. Doğru olan budur, zira Suriye'de Kürtler başka, SDG başkadır. SDG terör örgütüdür ve Suriye Kürtlerini temsil etmemektedir.” ifadelerini kullandı.
SDG elebaşı Mazlum Abdi’nin “Dost ülkelerin çağrıları üzerine; entegrasyon sürecini tamamlama konusundaki iyi niyetimizi göstermek için Fırat'ın doğusuna çekilme kararı aldık” şeklindeki açıklamasına dikkat çeken Bahçeli, bunun Suriye ordusunun caydırıcılığı çerçevesinde önemli bir aşama olduğunu belirtti.
“SDG'NİN ÖNÜNDE ÜÇ SEÇENEK VAR”
Bahçeli, “SDG’nin özerklik veya federasyon ısrarı giderek daha fazla çelişmektedir” diyerek devam etti:
– SDG’nin önünde üç temel seçenek bulunuyor: Merkezi hükümetle bütünleşmeyi kabul etmek; mevcut statükoyu sürdürmeye çalışarak artan baskılara katlanmak; ya da dış aktörlere dayanarak zaman kazanma yoluna gitmek.
TEK MAKUL SEÇENEK…
– Mevcut gelişmeler, SDG/PKK’nın güçlü ve vazgeçilmez bir aktör olmadığını, merkezi devlet otoritesinin yeniden tesis edilmesi gerektiğini göstermektedir. Dolayısıyla tek ve makul seçenek, Suriye’nin birliği ve bütünlüğünü sağlamak ve 10 Mart mutabakatının gereklerini tam manasıyla yerine getirmektir.” dedi.
“FEDERASYON HAYALİNDEN VAZGEÇİLMELİ”
Bahçeli, Şara’nın Kürt dili ve kültürü hakkında yaptığı açıklamanın, Suriyeli Kürtlerin Suriye halkının asli bir parçası olduğunu vurguladığını ve bu durumun istikrar için olumlu etkiler yaratacağını belirtti.
– Bu kararname, etnik kökenli unsurların haklarının göz ardı edilmemesi gerektiğini ve yeni Suriye Anayasası hazırlanırken Türkmen başta olmak üzere diğer etnik grupların kültürel haklarının da gözetilmesi gerektiğini ifade etti.
“ŞARA'NIN AÇIKLAMALARI TAKDİRE ŞAYAN”
Şara’nın kararnamesinin önemli olduğunu belirten Bahçeli, bu durumun terör örgütü SDG ile Kürt kimliğini ayrıştıran kapsayıcı bir adım olduğunu kaydetti.
“KÜRTÇENİN ULUSAL DİL KABUL EDİLMESİNİN NE MAHZURU VAR”
Bahçeli, Suriyeli Kürt vatandaşların ulusal kimliklerinin kabul edilmesinin devletin kültürel çeşitliliği koruma yükümlülüğü ile çelişmediğini belirtti. Ayrıca, Kürtçenin ulusal bir dil olarak eğitilmesine izin verilmesinin Suriye ve bölge için zararlı bir durum olmadığını vurguladı.
“ANA DİL ANA SÜTÜ GİBİ HAKTIR”
– Kararname, Kürtçeyi seçmeli ders olarak öğretmeyi önermektedir. Ana dilin, bireyler için bir hak olduğunu belirten Bahçeli, kamusal alanda ortak bir dilin gerekliliğini vurguladı.
SEÇMELİ TÜRKÇE ÖNERİSİ
Bahçeli, Suriye Cumhuriyeti’nin vatandaşlarının eşit hak ve yükümlülüklere sahip olacağını belirterek, yalnızca Arapçanın değil, Kürtçe ve Türkçe gibi dillerin de eğitime dahil edilmesine ve genişletilmesine vurgu yaptı.
8 MADDELİK YOL HARİTASI
1. 10 Mart 2025 mutabakatının uygulanması ve SDG’nin tamamen tasfiye edilmesi.
2. Ülkenin toprak bütünlüğünün güvence altına alınması ve sahada merkezi devlet otoritesinin güçlendirilmesi.
3. Yeni, kapsayıcı bir Suriye anayasası taslağı hazırlanması.
4. Kürtler ile SDG’nin net biçimde ayrıştırılması.
5. Kürtçenin eğitim sistemine dahil edilmesi ve diğer etnik grupların kültürel haklarının gözetilmesi.
6. “Suriye vatandaşlığı” kavramının güçlendirilmesi.
7. Başkanlık sistemi temelinde yönetimin istikrarı sağlanması.
8. Bütünleşmiş Suriye’nin bölgesel istikrarda güçlü bir aktör olması sağlanmalıdır.
