Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Davos ziyareti sırasında “On the Record” programında Hadley Gamble ile bir mülakat gerçekleştirdi.
Gazze'ye yönelik yatırımlardaki eksikliklere dikkat çeken Fidan, dışarıdan yatırıma ihtiyaç olduğunu ve mevcut maddi yardımların çoğunlukla devletler aracılığıyla sağlandığını ifade etti.
“TÜRKİYE HER ŞEYİ YAPMAYA HAZIR”
Fidan, Türkiye'nin Gazze'ye asker gönderme olasılığı hakkında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın Gazze Barış Planı için Türkiye'nin tüm kaynaklarıyla harekete geçmeye hazır olduğunu söylediğini hatırlattı.
Türkiye'nin Barış Kurulu'nun bir parçası olduğunu vurgulayan Fidan, Ankara'nın Gazze ile ilgili yürütme komitesinde aktif rol aldığını ve önemli insani yardımlar sunduğunu belirtti.
Türkiye'nin Gazze'deki Uluslararası İstikrar Gücü'ne katılmaya hazır olduğunu dile getiren Fidan, “Ancak bu konu, uluslararası toplumda daha geniş bir tartışma ve uzlaşıya dayanıyor. Bu durumu dışlamıyoruz; istekliyiz ama sürecin nasıl gelişeceğini görmek önem taşıyor.” ifadelerini kullandı.
“BASKI KURABİLECEK TEK KİŞİ TRUMP”
ABD Başkanı Donald Trump'ın Gazze'deki çatışmaları durdurabileceğine inandığını vurgulayan Fidan, İsrail'in ateşkesi birçok kez ihlal ettiğini belirtti.
Fidan, Türkiye'nin İsrail üzerinde “gerçek anlamda baskı yapabilecek tek kişinin” ABD Başkanı Trump olduğuna inandığını ifade etti.
Trump'ın farklı lobilerin etkisinden bağımsız bir değerlendirme yapabileceğini öne süren Fidan, Trump'ın bu sayede özgürce hareket edebileceğini belirtti.
Fidan, “Eğer isterse, Trump, İsrail üzerinde etkili bir baskı kurma yeteneğine sahiptir.” dedi.
ORTA DOĞU'DAKİ GELİŞMELER
Fidan, bölgesel gelişmeler hakkında sorulara yanıt verirken, Suriye'de yaşananların umut verici olduğunu ve Gazze'deki ateşkesin sürmesini arzuladıklarını vurguladı.
Bunların olumlu gelişmeler olduğunu belirten Fidan, özellikle Suriye'de yaşananların, bölge ülkeleri, ABD ve uluslararası toplumun Orta Doğu'daki bir meselede bu kadar hızlı bir araya geldiğini gösterdiğini ifade etti.
Fidan, bu durumun çok şey anlattığını belirterek, “Eğer bunu bölgemizdeki veya dünyadaki diğer sorunlara da uygulayabilirsek, hızlı kazanımlar elde edebiliriz.” dedi.
Fidan, “Ancak bölgemiz asla eskisi gibi olmayacak.” diyerek Türkiye'nin umudu ve çabasının, geçmişle kıyaslandığında bölgeyi daha iyi bir noktaya taşımak olduğunu vurguladı.
Türkiye'nin bölgede olabildiğince “yapıcı bir rol” üstlenmeye çalıştığını söyleyen Fidan, bölgesel sorunların yerel kaynaklarca sahiplenilmesinin Türkiye için kritik olduğunu hatırlattı. Bu durumun Trump'ın genel politikasıyla da denk düştüğünü düşündüğünü ifade etti.
Dışişleri Bakanı Fidan, Türkiye ve diğer bölge ülkelerinin bir araya gelerek meselelerine sahip çıkabileceği mesajını vererek, bunun “yeni bir Osmanlı İmparatorluğu” anlamına gelmediğini, günümüzde ulus devletlerin olduğunu belirtti.
Ulus devletlerin bir araya gelerek kendi platformlarını oluşturmasının gerektiğine dikkat çeken Fidan, “Sorunlarımızın çözülmesi için bir hegemonun müdahalesini beklemek hatalı olur; bu sorunlar bizim istediğimiz gibi çözülmez ve bedeli ağır olur.” dedi.
İRAN'DA YAŞANANLAR
Fidan, İran'ın bölgedeki önemli bir komşu ülke olduğunu hatırlatarak, oradaki gelişmelerin Türkiye'yi de etkilediğini düşündüğünü belirtti.
İran'daki sorunların geniş bir alanı etkilediğini vurgulayan Fidan, “Bu nedenle İran'daki istikrar hepimiz için önemlidir.” dedi.
Fidan, İran ve uluslararası topluma, sorunlarını güç kullanmak yerine diyalog yoluyla çözmeleri gerektiği yönünde tavsiyelerde bulunduklarını belirtti.
2025'teki ABD ve İsrail ile İran arasındaki çatışmaların hatırlatılması üzerine, Fidan, Washington yönetimince dile getirilen “yeni bir kinetik müdahale” fikrinin çözüm olmadığını ifade etti.
İran'daki kamuoyu muhalefetinin rejime gereken mesajları vermediğini belirten Fidan, Tahran'ın uluslararası sistemle yaşadığı sorunlar nedeniyle halkına yeterli imkânlar sunmasının zor olduğuna dikkat çekti.
İran'ın bu sebepten dolayı, bazı güvenlik politikalarında değişiklik yapması gerektiğini ifade eden Fidan, İran ya da çevresindeki olayların rejim değişikliğine yol açacağına inanmadığını söyledi.
Fidan, ABD'nin İran'a müdahale etme olasılığına ilişkin “Amerikalı dostlarıma bunu yapmamalarını tavsiye ederim. Çünkü İran'a zaten fazla baskı uygulanıyor. Yaptırımlar, İran ekonomisine ciddi zarar veriyor.” yanıtını vererek, gösterilerin bununla bağlantılı olduğunu ifade etti.
İran'ın müzakere konusunda istekli olduğunu ancak doğru müzakereler için bir yol bulunması gerektiğini kaydeden Fidan, “Eğer sorunları çözmek için samimi bir niyet varsa, bir fırsat doğduğuna inanıyorum.” değerlendirmesini yaptı.
RUSYA-UKRAYNA SAVAŞI
Fidan, Rusya-Ukrayna Savaşı ile ilgili Trump'ın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff ve Jared Kushner ile görüştüğünü belirterek, savaş konusunda anlaşma sağlama noktasında artık daha yakın olunduğunu ifade etti.
Fidan, Beşşar Esad liderliğindeki Baas Partisi rejiminin 8 Aralık 2024'te devrilmesinin ardından bölge ülkelerinin Amman ve Kahire'de bir araya geldiğini, daha sonra Avrupa ülkeleri ve ABD'nin de görüşmelere katıldığını hatırlattı.
Fidan, “Hepimiz Şam'daki hükümetten 4-5 öncelik bekledik; komşu ülkelere tehdit oluşturmamak, terör örgütleriyle işbirliği yapmamak, azınlıklara ve diğer etnik-dini gruplara zulmetmemek ve ülkenin toprak bütünlüğünü korumak. Mülteciler ve terörizm büyük konulardır. Bunları (Suriye Cumhurbaşkanı) Ahmed Şara'ya ilettik.” dedi.
Sunulan önceliklerin Şara tarafından kabul edildiğini aktaran Fidan, “Ve o zamandan beri herkesin onun yaptığı işten memnun olduğunu düşünüyorum.” ifadelerini kullandı.
