Vergi Matrah Farkında Rekor Düzey

Hazine ve Maliye Bakanlığı Vergi Denetim Kurulu (VDK) Başkanlığı, geçtiğimiz yıl mükellefler tarafından beyan dışı bırakılan 748 milyar liralık matrah farkını tespit etti.

Bakanlığın verdiği bilgilere göre, VDK, denetim faaliyetlerini 2022 yılında da titizlikle sürdürdü.

Bu süreçte, kayıt dışılıkla mücadelede tarihinin en yüksek istatistiklerine ulaşıldı.

VDK, yapılan inceleme, izaha davet, gözetim ve teftiş gibi denetim yöntemlerini birbirini tamamlayacak şekilde uyguladı. Bu sayede, 748 milyar liralık matrah farkı ve 294 milyar liralık vergi ve ceza tutarına ulaşıldı.

Denetim oranı, 2024 yılında yüzde 2,91 iken bu dönemde yüzde 6,72'ye yükseldi.

Büyük Mükelleflere Öncelik

Vergi incelemeleri kapsamında, yaklaşık 469 milyar lira matrah farkı üzerinden 101,6 milyar lira vergi tarhiyatı ve 172,6 milyar lira ceza rakamına ulaşıldı. Matrah farkının yüzde 90'ı büyük ve orta ölçekli mükelleflerden kaynaklandı.

Tespit edilen matrah farkının 325,3 milyar lirası, sahte belge fiillerinin dışındaki tahsil kabiliyeti yüksek konulardan kaynaklandı.

İncelenen her 4 mükelleften 3'ü, geriye dönük 5 yıl içinde ilk kez incelendi, böylelikle daha önce incelenmemiş mükelleflere odaklanılarak denetimin adil bir şekilde dağıtılması sağlandı.

Başkanlık tarafından geçen yıl izaha davet edilen mükellef sayısı önceki yıla göre üç kat artarak 51 bin 356 oldu. 2024 yılında ise 16 bin 495 mükellef izaha davet edilmişti.

İzaha davet yoluyla tespit edilen matrah farkı, geçen yıl 86,8 milyar lira, tahakkuk eden vergi ise 6,3 milyar lira olarak kaydedilerek bu denetim türünde en yüksek rakamlara ulaşıldı.

Başkanlık, geçtiğimiz yıl yeni bir denetim türü olarak gözetim ve uyum programlarını da devreye soktu. Bu programlar sayesinde 135 bin mükellefe ulaşıldı ve vergi müfettişlerinin yönlendirmesi ile gönüllü uyum sağlandı ve matrahta 136,8 milyar lira artış elde edildi.

Vergi dairesi müdürlükleri aracılığıyla gerçekleştirilen teftiş çalışmaları sonucunda, 31 bin 309 mükellefin düzeltme beyannamesi vermesi sağlandı. Böylece, yaklaşık 55 milyar lira matrah farkı ve 8,5 milyar lira vergi tarhiyatı gerçekleştirildi.

Aynı dönemde, vergi müfettişleri 1415 adreste fiili envanter sayımı gerçekleştirdi.

“Vergiye Gönüllü Uyumu Artıracak Yaklaşımı Sürdüreceğiz”

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, VDK'nın geçtiğimiz yıl çeşitli denetim türlerinde rekor düzeyde matrah, vergi ve ceza rakamlarına ulaştığını ifade ederek şunları söyledi:

“Önümüzdeki dönemde de bu başarıyı sürdüreceğiz. Teknoloji, nitelikli insan kaynağı ve risk temelli analizlerle vergiye gönüllü uyumu artırmayı hedefliyoruz, böylelikle kamu maliyesini güçlendiren bir yaklaşımı devam ettireceğiz. Kayıt dışılıkla mücadelede kararlı bir duruş sergilerken, mükelleflerin gönüllü uyumunu artıran rehberlik ve önleyici mekanizmaları ön plana çıkaran bir strateji izliyoruz. Vergi müfettişlerimizi yürüttükleri özverili çalışmalar için tebrik ediyorum.”