Avrupa Birliği (AB) Konseyi, iltica başvurularının daha hızlı bir şekilde değerlendirilebilmesini sağlamak amacıyla “güvenli üçüncü ülke” uygulamasını ve AB genelinde “güvenli menşe ülkeler listesi” oluşturma düzenlemesini resmi olarak onayladı.
AB Konseyi, bu resmi onay hakkında yazılı bir açıklama yaptı.
Yeni düzenlemeler, AB’nin göç ve iltica sisteminin daha uyumlu ve etkin bir şekilde çalışmasını hedefliyor. Oluşturulan “güvenli menşe ülkeler listesi”, üye ülkelerin belirlenen bu ülkelerin vatandaşlarından gelen uluslararası koruma başvurularını daha hızlı ve verimli bir şekilde ele almasına yardımcı olacak.
Söz konusu liste içindeki ülkeler arasında Bangladeş, Kolombiya, Mısır, Hindistan, Kosova, Fas ve Tunus, AB düzeyinde “güvenli menşe ülkeler” olarak tanımlandı.
Ayrıca, AB'ye aday olan ülkeler de belirli koşulların sağlanmaması halinde “güvenli menşe ülke” kapsamına alınacak.
Bu koşullar arasında, aday ülkede uluslararası ya da iç silahlı çatışma durumu bulunup bulunmadığı, AB'nin temel hak ve özgürlükler üzerine yaptırım uygulaması veya üye ülkelerde aday ülke vatandaşlarına yönelik olumlu iltica kararlarının yüzde 20’yi aşması yer almakta.
Üye ülkeler, kendi ulusal düzeylerinde ek güvenli ülkeleri içeren listeler oluşturma imkanını da sürdürebilecekler.
“Güvenli üçüncü ülke” düzenlemesi, üye ülkelere iltica başvurularını reddetmek konusunda daha fazla esneklik sunacak.
Bu düzenleme sayesinde, bir iltica başvurusunun esas incelemesine geçilmeden reddedilmesine olanak tanınacak. Yani, iltica sahibi, AB dışında güvenli bir ülkede koruma talep etme imkanına sahip olduğu takdirde başvurusu kabul edilemez sayılabilecek.
Yeni düzenleme çerçevesinde üye ülkeler, başvurunun kabul edilemez sayılması için üç belirtiyi gerekçe gösterebilecek: “Başvuru sahibi ile güvenli üçüncü ülke arasında bir bağlantı olması, başvuru sahibinin AB’ye ulaşmadan önce güvenli bir ülkeden transit geçiş yapmış olması, güvenli ülke ile bir anlaşma ya da düzenlemenin mevcut olması.”
Bu yeni düzenlemeler, 2 Haziran 2026 tarihi itibarıyla yürürlüğe girecek.
