Yükselen enerji fiyatları Rusya için yeni gaz pazarlarının kapısını açıyor

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, küresel enerji fiyatlarındaki yükselişin Rusya için yeni ve daha kârlı doğal gaz pazarları oluşturabileceğini söyledi.

Putin, devlet televizyonuna yaptığı açıklamada, “Şu anda yeni pazarlar açılıyor. Belki de Avrupa pazarına gaz tedarikini durdurup bu yeni açılan pazarlara yönelmek ve orada konumlanmak bizim için daha kârlı olabilir” dedi.

Putin’in açıklamaları, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırıları ve Tahran’ın karşılık vermesi sonrası petrol ve doğal gaz fiyatlarının hızla yükseldiği bir dönemde geldi.

Hürmüz Boğazı enerji piyasalarının odağında

Orta Doğu’daki gerilim, küresel enerji sevkiyatının kritik noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı üzerindeki riskleri artırdı.

Bölgede bazı gemilerin saldırıya uğraması enerji piyasalarında arz kesintisi endişelerini büyüttü.

Dünyanın en büyük sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) ihracatçılarından biri olan Katar da LNG sevkiyatlarının büyük bölümünü Hürmüz Boğazı üzerinden gerçekleştiriyor. Bölgede yaşanabilecek uzun süreli bir kesinti, küresel LNG arzını daraltabilir ve spot piyasalarda rekabeti artırabilir.

Doğal gaz fiyatları sert yükseldi

Gerilimin etkisiyle Avrupa’da doğal gaz fiyatları bu hafta yaklaşık yüzde 50 arttı.

Asya’da ise LNG spot fiyatlarının göstergesi olarak kabul edilen Platts Japan Korea Marker endeksi de yükseldi.

Japonya ve Güney Kore gibi dünyanın en büyük LNG alıcıları büyük ölçüde ithal enerjiye bağımlı olduğu için olası arz kesintileri bu ülkeleri LNG kargoları için daha agresif rekabete zorlayabilir.

Bu durum küresel gaz fiyatlarının daha da yükselmesine yol açabilir.

Putin, enerji piyasasındaki gelişmelere ilişkin, “Orta Doğu’daki gelişmeler ve Hürmüz Boğazı’nın kapanması gibi nedenlerle aynı doğal gazı daha yüksek fiyatla almak isteyen müşteriler ortaya çıkıyor,” dedi.

“Bu doğal bir durum. Bunun siyasi bir yönü yok; bu sadece ticaret,” ifadelerini kullandı.

Rusya LNG piyasasında avantaj sağlayabilir

Rusya, dünyanın en büyük doğal gaz rezervlerine sahip ülkesi konumunda bulunuyor.

Rusya, uzun yıllar Avrupa’nın en büyük gaz tedarikçisi olsa da 2022’de Ukrayna’nın işgalinin ardından Avrupa Birliği, Rus enerjisine olan bağımlılığını önemli ölçüde azaltmıştı.

Ancak Hürmüz Boğazı’nda yaşanabilecek uzun süreli bir kesinti, küresel LNG ticaretinde yeni dengeler oluşturabilir.

Atlantic Council Küresel Enerji Merkezi kıdemli araştırmacılarından Andrei Covatariu, küresel LNG arzının sıkılaşmasının Rusya için avantaj yaratabileceğini belirtti.

Covatariu, “Rusya, Körfez’de tek bir kurşun atmadan bile kazanç sağlayabilir. Daha sıkı bir LNG piyasası, Rus gazının değerini artırır,” değerlendirmesinde bulundu.

Enerji piyasalarında belirsizlik sürüyor

Enerji piyasalarında jeopolitik gelişmeler nedeniyle belirsizlik yüksek seviyede seyrediyor.

Uluslararası gösterge Brent petrolün varil fiyatı haftanın başından bu yana yüzde 17’den fazla yükselerek 84,80 dolar civarında işlem gördü.

Pepperstone araştırma direktörü Chris Weston, piyasalarda fiyatların nereye oturacağı konusunda güvenin düşük olduğunu belirtti.

Weston, “Jeopolitik gelişmeler hızla değişiyor ve piyasa katılımcılarının çoğunun bu alanda derin uzmanlığı bulunmuyor. Bu nedenle fiyatların hangi seviyede dengeleneceğine dair güçlü bir kanaat oluşmuş değil,” dedi.

ABD piyasaları rahatlatma adımları atıyor

ABD yönetimi enerji piyasalarındaki baskıyı azaltmak için bazı geçici önlemler açıkladı.

ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Hindistan’daki rafinerilerin Rus petrolü satın almasına izin veren 30 günlük geçici bir muafiyet verildiğini duyurdu.

Bessent, bu adımın küresel petrol arzının kesintiye uğramamasını sağlamak amacıyla atıldığını söyledi.

ABD Başkanı Donald Trump ise ABD donanmasının Hürmüz Boğazı’ndan geçen petrol tankerlerine eşlik edebileceğini ve Körfez’deki deniz ticaretinin güvenliğini sağlamak için siyasi risk sigortası mekanizmalarının devreye alınabileceğini açıkladı.