Bedelliye dev faiz yükü binecek

NİSANUR YILDIRIM / NEFES

Bedelli askerlik ücretinin 416 bin TL’ye çıkacak olması, geçim sıkıntısı yaşayan milyonlarca genci şimdiden düşündürmeye başladı. Bedelli için kredi çekmek isteyen biri, ortalama 155 bin TL’yi faize ödeyecek. Aylık taksiti yaklaşık 50 bin TL’yi bulan kredilerin geri ödeme tutarları ise 563 bin TL ila 581 bin TL arasında değişiyor. Milyonlarca gencin bu ekonomik krizde bu parayı ödeyebilmesi neredeyse imkansız.

TEMMUZDA YİNE ZAMLANACAK

2019’da 31 bin TL ile başlayan bedelli askerlik ücreti yedi yıl içinde 11 kat artarak 333 bin TL’ye yükseldi. TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda kabul edilen ekonomi paketi, TBMM Genel Kurulundan geçerek yasalaştığı takdirde, bedelli askerlik ücreti yüzde 25 zamla 333 bin TL’den 416 bin TL’ye çıkarılacak. Bu düzenlemeden elde edilecek 19.2 milyar TL’lik ek gelir, Savunma Sanayii Destekleme Fonu’na aktarılacak. 416 bin TL’ye çıkması beklenen bedelli askerliğin ücreti, memur aylık katsayısına bağlı olduğu için temmuz ayında memur maaşlarına yapılacak zammın ardından tekrar artacak. Milyonlarca gencin eğer köşede birikmiş parası yoksa bu tutarı ödemenin tek yolu ihtiyaç kredisi çekmekten geçiyor.

Gençler bankalardan 416 bin liralık ihtiyaç kredisi çektiğinde faiz yükü katlanıyor. Bazı kamu bankaları 416 bin TL ihtiyaç kredisi için yüzde 4.29 faiz veriyor. 12 ay vadeli çekilen kredinin taksit tutarı ise 48 bin 475 TL. Toplam geri ödeme tutarı ise 581 bin 700 TL. Bedelli askerlik için krediyi çeken vatandaşlar 1 yıl içinde krediyi geri ödemek zorunda kalıyor. Özel bir bankadan aynı oranda kredi çekilmek istenirse faiz oranı yüzde 3.85. Aylık taksiti 46 bin 948 TL olan kredinin, geri ödeme tutarı 563 bin 383 TL. Bir diğer özel bankadan yüzde 3,94 faizle verdiği kredinin taksit tutarı 47 bin 258 TL. Bu kredinin geri ödeme tutarı ise 567 bin 106 TL’ye ulaşıyor.

Askere giden işsiz kalabiliyor

Merkez Bankası faizi yüzde 37 seviyesinde olsa da bankalar kredi faizlerine bu indirimi yansıtmadı. Bedelli askerlik için kredi çekecek vatandaşlar, ortalama 155 bin TL’yi faize ödeyecek. Aylık taksitlerin de yaklaşık 50 bin TL olduğu düşünüldüğünde, asgari ücret ve civarında çalışanların aileden destek almadan bu taksitleri ödemesi mümkün olmayacak. Milyonlarca işsiz ya da düşük gelirle geçinmeye çalışan genç için bedelli askerlik ücreti yüksek bir maliyet oluşturuyor. Sabit ücretle çalışan binlerce genç, bedeli ödeyip askere gittiği bir aylık süreçte iş yerinden maaş da alamıyor. Ayrıca özellikle özel sektörde istihdam edilen gençler 6 ya da 12 aylık askerlik yapmayı tercih ettiklerinde ise döndüklerinde işsiz kalma riskiyle de karşı karşıya kalabiliyorlar.