ABD Başkanı Donald Trump, doğumla vatandaşlık hakkının kaldırılmasına yönelik girişiminin ele alınacağı kritik duruşmayı izlemek üzere ABD Yüksek Mahkemesi’ne gideceğini açıkladı.
ABD Yüksek Mahkemesi, Trump'ın imzaladığı bu kararnamenin anayasaya uygun olup olmadığını görüşmeye bugün başlıyor.
Görevdeki bir başkanın kendi yönetiminin taraf olduğu bir davanın sözlü savunmalarını bizzat izlemesi son derece nadir bir durum olarak değerlendiriliyor.
Trump, yeniden göreve gelmesinin ardından imzaladığı başkanlık kararnamesiyle, ABD’de yasa dışı bulunan ya da geçici vizeyle ülkede yaşayan ebeveynlerin çocuklarına otomatik vatandaşlık verilmesini yasaklamıştı. Ancak alt mahkemeler bu düzenlemeyi anayasaya aykırı bularak uygulamayı durdurmuştu.
Kararın merkezinde, ABD Anayasası’nın 14. Değişikliği yer alıyor. Bu madde, ABD topraklarında doğan hemen herkesin vatandaş sayılmasını öngörüyor.
Trump yönetimi ise 14. Değişikliğin esas olarak iç savaş sonrası dönemde eski kölelerin vatandaşlık haklarını düzenlemek için kabul edildiğini ve yasa dışı göçmenlerin çocuklarını kapsamadığını ileri sürüyor. Yönetim, ABD’de yasa dışı bulunan kişilerin “ülkenin yargı yetkisine tabi” sayılmadığını ve bu nedenle çocuklarının otomatik vatandaşlık hakkı olmaması gerektiğini savunuyor.
YILLARDIR TARTIŞMA KONUSU
Yüksek Mahkeme’nin daha önce 1898 yılında görülen bir davada, ABD’de doğan Çin kökenli bir kişinin vatandaş olduğuna hükmetmesi, mevcut hukuki yaklaşımın temelini oluşturuyor. Bu karar, doğum yeri esasına dayalı vatandaşlık uygulamasının uzun süredir geçerli olduğunu ortaya koyuyor.
Uzmanlar, mahkemenin geçmiş kararlar ve anayasal gelenekler doğrultusunda hareket ederek Trump’ın girişimini reddetmesinin muhtemel olduğunu belirtiyor. Ancak muhafazakar yargıçların çoğunlukta olduğu mahkemede kararın nasıl şekilleneceği yakından takip ediliyor.
Davanın sonucunun yaz aylarında açıklanması beklenirken, kararın ABD’de göç politikaları ve vatandaşlık anlayışı üzerinde uzun vadeli etkiler yaratabileceği belirtiliyor.
