Madenlerde maaş krizi büyüyecek

SONGÜL DALGIÇ BİLGİLİ / NEFES

Doruk Madencilik işçilerinin Eskişehir’den Ankara’ya başlattığı yürüyüş, madencilerin yaşadığı ekonomik sorunları kamuoyunun gündemine taşıdı. Ödenmeyen maaşlarını ve tazminatlarını talep eden işçiler, aynı zamanda madenin yeniden kamulaştırılmasını istiyor.

İşçilerin eylemi, Türkiye’de 2000’li yıllarla birlikte hız kazanan özelleştirme politikalarının sektöre etkisini de tartışmaya açtı. Verilere göre, Türkiye Taşkömürü Kurumu bünyesinde çalışan madenci sayısı 2002 yılında yaklaşık 15 bin iken, 2025 itibarıyla yüzde 48 azalarak 7 bin 766’ya geriledi. Bu süreçte sektördeki kamu payı özelleştirme ve imtiyaz hakkı devri uygulamalarıyla yüzde 20’lere kadar düştü.

MAAŞ FARKI AÇILIYOR

Özel sektörde yer altı kömür madenciliğinde ücretlerin 60-65 bin TL seviyesinde olduğu, açık ocaklarda ise 28 bin TL olan asgari ücretin biraz üzerine kadar indiği belirtiliyor. Metalik madenlerde de ücretlerin çoğunlukla asgari ücret bandında olduğu ifade ediliyor.

Kamuda çalışan madencilerin maaşları ise 100 bin TL’nin üzerine çıkıyor. Türkiye Devrimci Maden Arama ve İşletme İşçileri Sendikası (Dev Maden Sen) Genel Başkanı Ahmet Remzi Atasoy, madencilerin ücretlerinde, kamu ile özel sektör arasındaki farkın derinleştiğini dikkat çekti. Türkiye’de yaklaşık 220 bin madenci bulunduğunu, kamunun sektördeki payının yüzde 5’e kadar gerilediğini kaydeden Atasoy, bu oranın artırılması gerektiğini söyledi.

Mevcut ekonomik koşulların sürdürülemez olduğunu vurgulayan Atasoy, “İnsanlar geçinemiyor. Bu gidişat sürdürülemez, önümüzdeki yıllar hareketli olacak” diye konuştu. Devletin işletme hakkını kiraladığı madenlerden aldığı payın yüzde 1-2 seviyesinde kaldığını kaydeden Ahmet Remzi Atasoy, “Madeni veriyoruz ama karşılığında anlamlı bir gelir elde edilmiyor. Yabancı tekeller büyük kazançlarla dönüyorlar. Geldiğimiz nokta kapitülasyonların başka bir versiyonu. Bir talan projesi” dedi.

İŞÇİLER HAKLARI İÇİN BEKLİYOR

Ankara’da polis ablukası ve gözaltılara rağmen eylemini sürdüren Bağımsız Maden İş üyesi Doruk Maden işçileri, haklarının tamamını almadan eylemi sona erdirmeyeceklerini duyurdu. Çalışma Bakanlığının yaptığı, hesaplarına 36 milyon TL yatırıldığı açıklamasına tepki gösteren işçiler, “Yatırılan para alacaklarımızın yalnızca 50’de 1’i. Bizim meselemiz sadece maaş değil.

10 yıldır gasp edilen özlük haklarımız, tazminatlarımız ve sendikal haklarımız var” dedi. İşçilere CHP milletvekilleri Yıldırım Kaya ve Ümit Özlale, İYİ Parti Grup Başkanvekili Turhan Çömez ve Bursa Milletvekili Selçuk Türkoğlu ile Ankara Tabip Odası ve Jeofizik Mühendisleri Odası üyeleri destek ziyaretinde bulundu. İstanbul, Bolu, Muğla ve Gebze gibi birçok merkezde madencilere destek için basın açıklamaları yapıldı.