ABD Başkanı Donald Trump, İran’la süren savaşın sona erdirilmesi için müzakerelere hız verirken, kulislerde Washington’ın daha fazla taviz vermeye hazır olabileceği konuşuluyor.
Politico'nun konuyla ilgili kaynaklara dayandırdığı habere göre, Trump’ın İsrail ile Lübnan arasında geçici ateşkes ilan etmesi, ABD’nin İran politikasında son günlerde yaşanan değişime işaret ediyor.
İran, ateşkes için Lübnan'a yönelik saldırıların durdurulmasını şart koşarken, geçen hafta Lübnan’daki çatışmaları “ayrı bir mesele” olarak tanımlayan Trump’ın İsrail’i bombardımanı durdurmaya zorlaması, değişimin işareti olarak görülüyor.
Görüşmelerle ilgili bilgi sahibi bir yetkili, Politico'ya yaptığı açıklamada “Bence Trump daha fazla tavizde bulunmayı kabul edebilir çünkü bunun sona ermesini çok istiyor. Ama İranlılar şu anda onun rezil olmadan bu işten çıkmasını sağlayacak şeyler vermeyi şu ana dek kabul etmedi” dedi.
ATEŞKES BELİRSİZLİĞİ
ABD ve İran arasında varılan 15 günlük geçici ateşkes 22 Nisan'da sona erecek.
Trump, İran’ın anlaşma yapmak istediğini savunsa da taraflar arasında ciddi görüş ayrılıkları sürüyor. ABD’nin talepleri arasında uranyum zenginleştirmenin durdurulması ve zenginleştirilmiş uranyum stoklarının teslim edilmesi yer alıyor.
Ancak İran’ın elindeki nükleer materyali devretmeye karşı çıktığı belirtiliyor.
ABD’nin Hürmüz Boğazı'nda uyguladığı deniz ablukası, İran üzerinde baskı kurmayı amaçlıyor. Ancak bu hamle küresel petrol krizini güçlendiriyor ve ABD içinde de tartışma yaratıyor.
Uzmanlara göre Hürmüz krizi, Trump’ın İran'la hızlı bir anlaşma istemesinin temel nedenlerinden biri.
KARTLAR KİMİN ELİNDE?
ABD yönetimi müzakerelerde avantajlı olduğunu savunsa da bazı liderler farklı düşünüyor. Finlandiya Cumhurbaşkanı Alexander Stubb, “İran şu anda birçok kartı elinde tutuyor” değerlendirmesinde bulundu.
İran’ın, Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğini kısıtlayarak küresel enerji piyasalarında baskı oluşturabilmesi, Tahran’ın en önemli kozlarından biri olarak görülüyor.
Diplomatik kaynaklara göre Trump, savaşı sonlandırma konusunda istekli ancak İran karşısında belirli alanlarda geri adım atması gerekebilir. Bu da Washington’ın başlangıçtaki sert pozisyonundan uzaklaşabileceği anlamına geliyor.
