ABD Müdahalesi Petrol Endüstrisini Harekete Geçiriyor

ABD'nin Caracas'a yönelik askeri müdahalesi ve Washington'un Venezuela'nın yeni yönetimine şartlar dayatacağına dair açıklamaları, dünyanın en büyük petrol rezervlerine sahip ülkelerinden biri olan Venezuela'ya mümkün olan bir şirket akını için zemin hazırlıyor. Bu durum, enerji şirketleri açısından yeni bir dönemin başlangıcı olarak değerlendirilmekte.

Uzmanlar, son büyük rezerv açılımının 2009 yılında Irak'ta yaşandığını hatırlatırken, ABD işgalinden altı yıl sonra gerçekleştirilen petrol sahası ihalelerinin milyarlarca dolarlık tekliflere sahne olduğunu belirtiyor.

Son olarak, eski bir Chevron yöneticisi olan Ali Moshiri, Venezuela'daki petrol projeleri için 2 milyar dolarlık bir fon toplamayı planladığını duyurdu. Bu girişim, ABD'nin Venezuela Devlet Başkanı Nicolás Maduro'yu devirmesinin ardından Başkan Donald Trump'ın ABD şirketlerine ülkeye “milyarlarca dolar yatırım yapma” çağrısının etkisiyle hız kazandı.

Moshiri, Financial Times'a yaptığı açıklamada, yönetimindeki Amos Global Energy Management fonunun Venezuela'da çeşitli varlıklar belirlediğini ve yatırımları başlatmak için kurumsal yatırımcılarla özel bir finansman anlaşması üzerinde görüştüklerini ifade etti.

Moshiri, ABD özel kuvvetlerinin Cumartesi günü Maduro'yu yakalamasının ve Trump'ın Venezuela petrol sektörünü yeniden canlandırma çağrısının “ani bir fırsat” yarattığını vurguladı.

“Bunu birkaç zamandır öngörüyorduk. 2 milyar dolarlık özel yatırım memorandumumuz hazır ve birden çok yatırım hedefi belirlenmiş durumda” diyen Moshiri, son 24 saat içinde potansiyel yatırımcılardan bir düzineden fazla telefon aldığını sözlerine ekledi.

DİĞER YATIRIMCILAR DA İLGİ GÖSTERİYOR

ABD müdahalesinin ardından başka özel yatırımcılar da Venezuela'ya ilgi göstermeye başladı. ABD'li kaya petrolü milyarderi ve Trump'ın önemli bağışçılarından Harold Hamm, şirketi Continental Resources'ın uygun koşullar altında Venezuela'yı değerlendirebileceğini belirtti.

Ali Moshiri, geçmişte Venezuela varlıklarını satın alma girişimlerinin olduğunu hatırlatarak, Biden yönetimi döneminde gerekli lisansları alamadıkları için bu anlaşmaların boşa gittiğini açıkladı. Moshiri, “Trump yönetimi daha ticari ve ekonomik odaklı. Yeni bir fon başlatıyoruz ve oldukça eminiz” dedi.

Diğer yandan, Avrupalı enerji şirketlerinden İspanyol Repsol ve İtalyan Eni'nin, ABD yaptırımlarının kaldırılması durumunda Venezuela'yı değerlendirebileceği, ancak mali koşulları görmek için bekleyecekleri ifade ediliyor.

ÜÇ BÜYÜK ŞİRKET TEMKİNLİ YAKLAŞIYOR

Fakat ABD'nin üç büyük petrol şirketi, Trump'ın yatırım çağrısına temkinli bir şekilde yaklaşmakta. Siyasi belirsizlik, geçmişte yaşanan kamulaştırmalar ve üretimi artırmak için gereken büyük sermaye ihtiyacı, bu çekincelerin başlıca nedenleri arasında sıralanıyor. Sektörden bir kaynak, ExxonMobil, Chevron ve ConocoPhillips yöneticilerinin askeri müdahale karşısında hazırlıksız kaldığını aktardı.

Ayrıca sektör analistlerine göre, ülkenin karmaşık ve ağır petrol sektörünü yeniden canlandıracak sermaye ve teknik kapasitelerin büyük ölçüde ABD'li büyük petrol şirketlerinde bulunduğu ifade ediliyor.

Trump yönetiminden özel bir lisansla Venezuela'da hâlihazırda faaliyet gösteren Chevron, bu açıdan en avantajlı şirket olarak değerlendirilmektedir. Ancak şirket, şu anda çalışan güvenliği ve mevcut varlıklarının korunmasına odaklandığını belirtiyor.

ExxonMobil, Venezuela'daki olası planlarıyla ilgili sorulara yanıt vermezken, Hugo Chávez döneminde kamulaştırılan varlıklar nedeniyle elde edilen 1,6 milyar dolarlık tahkim kararını tahsil etme çabalarını sürdürdüğünü kaydetti. ConocoPhillips ise 8,4 milyar dolarlık tahkim alacağını tahsil etme uğraşlarını sürdürmekte ve gelecekteki faaliyetler hakkında konuşmanın “erken” olduğunu duyurdu.

Trump, ABD şirketlerine yatırım çağrısı yaparken, Dışişleri Bakanı Marco Rubio, müttefik ülkelerin şirketlerine kapıyı açık bıraktı. Ancak ABD'nin “hasım” olarak gördüğü ülkelere kapalı olduğunu da vurguladı. Çin, şu anda Venezuela'nın en büyük petrol müşterisi konumundayken, Çinli ve Rus şirketler de ülkede yatırımcılar arasında yer alıyor.