Almanya'da Emeklilik Tasarısı Hükümeti Krize Soktu

Almanya Şansölyesi Friedrich Merz'in Sosyal Demokrat Parti (SPD) ile kurduğu koalisyon, sadece yedi ay süren iktidarının ardından içsel bir krizle karşı karşıya. Hükümetin istikrarı tehlikede.

Bloomberg'in aktardığına göre, Merz'in liderliğine yönelik baskılar Hristiyan Demokrat Birlik (CDU) içinden gelmekte. Yaklaşık 18 genç CDU milletvekili, yarın Bundestag'da oylanacak olan emeklilik yasa tasarısına karşı çıkarak parti disiplinini hiçe saydı.

Yeni Darbe Olabilir

CDU/CSU bloku ile SPD'nin alt mecliste toplam 630 sandalyeden 328'ine sahip olması, koalisyona sadece 12 sandalyelik son derece kırılgan bir çoğunluk sağlıyor. Olası bir oylama kaybı, Merz'in daha önceki sorunları ve Anayasa Mahkemesi yargıcı atama fiyaskosunun ardından yeni bir siyasi darbe olarak yorumlanabilir.

Böyle bir başarısızlık, şansölyenin parti grubunu kontrol etmedeki zorluğunu açığa çıkararak hükümetin yasama yeteneğine ciddi zarar verebilir.

SPD Eş Başkanı Bärbel Bas, emeklilik tasarısının geçmemesi durumunda koalisyonun sona erebileceği uyarısını yaptı. Bu senaryo, zaten kaygıların arttığı bir ortamda aşırı sağ Almanya için Alternatif (AfD) partisinin erken seçim ihtimalini gündeme getirebilir.

Ekonomide Durgunluk, Siyasette Gerilim

Farklı siyasi pozisyonlar nedeniyle Merz ve SPD hükümeti, ekonomik büyümeyi artırma, iç güvenliği sağlama ve altyapıyı yenileme vaatlerini gerçekleştirmekte zorlanıyor. Mayıs ayından bu yana yüzlerce milyar Euro'luk borçlanma ile oluşturulan askeri ve altyapı fonları ise sonuç vermekte yavaş kalıyor.

Almanya'nın gösterge endeksi DAX, Merz'in iktidara geldiği 6 Mayıs'tan bu yana sadece yaklaşık yüzde 2 artarken, yıl boyunca yaşanan yaklaşık yüzde 20'lik artışın büyük kısmı, hükümetin harcama vaatleri beklentisiyle daha önceden kaydedilmişti. Ülkenin 10 yıllık tahvil getirileri 20 baz puan artarken, daha uzun vadeli borçlanmalarda bu artış iki katına çıktı.

Sanayicilerden de Eleştiri Var

Sanayi grupları, hükümetin bazı adımlarını olumlu bulsalar da Merz ve bakanlarını Almanya'nın küresel rekabet gücünü toparlamak için acil önlemler almamakla suçluyor. Etkili iş dünyası örgütü BDI'nın Başkanı Peter Leibinger, birçok sektörün yıl sonuna yaklaşırken “dramatic bir dip noktayla” karşı karşıya olduğunu belirtti.

Leibinger, “Ekonomi serbest düşüşte, ancak hükümet yeterince güçlü bir yanıt vermiyor. Yapısal reformlar yapılmadıkça her ay daha fazla iş ve refah kaybı yaşanacak ve devletin gelecekteki hareket alanı ciddi şekilde kısıtlanacak.” dedi.

Bu arada AfD, özellikle göç konusundaki toplumsal endişeleri kullanarak bir ankette yüzde 27'ye kadar çıkmayı başardı ve CDU/CSU'nun 2,5 puan önüne geçti.

Emeklilik Oylaması Koalisyonu Sarsıyor

Salı günü yapılan grup içi test oylamasında genç muhafazakârların geri adım atmayacağı açık görünce, Merz ve grup yöneticileri, dar çoğunluğa rağmen emeklilik oylamasını Cuma günü Bundestag'a götürme kararı alarak büyük bir risk aldı.

Tasarı, muhalefetteki Sol Parti'nin çekimser kalma kararı sayesinde geçme ihtimali taşıyor. Sol Parti'nin 64 milletvekili tamamının çekimser kalması durumunda, çoğunluk için gereken oy sayısı 284'e düşecek; bu da hükümetin karşılaması gereken bir seviye. Ancak, yasanın antikapitalist bir partinin yardımıyla geçmesi Merz'in siyasi ağırlığını artırmak yerine zayıflatabilir.

Merz, parti içinde SPD'ye çok fazla taviz verdiği eleştirisiyle baskı altında. SPD ise koalisyon kurulduktan sonra üzerinde uzlaşılan emeklilik planında geri adım atmaya niyetli değil.

Salı günkü kapalı grup toplantısında Merz'in tüm muhafazakâr vekilleri destek vermeye çağırdığı, jeopolitik belirsizliklere işaret ederek olumsuz bir oylamanın “dramatic sonuçları” olabileceği yönünde uyarıda bulunduğu belirtildi.

Ekonomik Zemin Kırılgan

Koalisyonun erken dağılması, 2023 ve 2024 yıllarında daralan, bu yıl neredeyse büyümeyen Almanya ekonomisi için son derece kritik bir anda gerçekleşebilir.

Şubat seçimleri ve sıkı borç kurallarının gevşetilmesinin ardından Almanya ekonomisinin Avrupa'nın lokomotifi olacağına dair umutlar hızla azaldı. Merz'in danışmanları geçtiğimiz ay 2025 büyüme tahminini yüzde birin altına çekti.

IMF de Almanya'nın güçlü reformlar yapmadığı sürece uzun vadeli refah hedeflerine ulaşmakta zorlanacağı konusunda uyarıda bulundu.

Sistemde yaşanan tıkanıklığın arkasında, giderek artan emekli nüfusu yer alıyor. Emeklilik tasarısı ödemeleri 2031 yılına kadar garanti altına alırken, bu tarihten sonraki gelir güvencelerini de kapsıyor. Sistemin zorlanması nedeniyle hükümet her yıl daha fazla bütçe kaynağı ayırmak zorunda kalıyor.

Yüksek kamu harcaması ihtiyacı, genç CDU üyelerinin isyanının temel nedeni oldu. Gelecek nesillere büyük mali yükler aktarılmasını eleştiren genç vekiller, daha kapsamlı reformlar talep ediyor. Merz, bu talebi kabul ediyor ve uzman komisyonundan öneri hazırlanmasını istemiş durumda.

Koalisyon Dağılır mı?

Berenberg Bankası Başekonomisti Holger Schmieding'e göre, yasa geçmezse Merz “derin bir sorunla” karşılaşacak. Ancak koalisyonun tamamen dağılması olası görünmüyor.

Merz, azınlık hükümeti seçeneğini ya da AfD ile işbirliği yapmayı kesin bir şekilde reddediyor. Schmieding, “Alternatifler, yani istikrarsız bir Merz liderliğindeki azınlık hükümeti ya da erken seçimler, mevcut koalisyonun neredeyse tüm üyeleri için kabul edilemez. Bu durumdan çıkış yolu bulmak için büyük çaba göstereceklerdir.” değerlendirmesinde bulundu.