Alüminyum Fiyatları Fırladı

Alüminyumun ton başına fiyatı, ABD/İsrail-İran Savaşı kaynaklı risklerin arzda bozulmalara yol açmasıyla birlikte Londra Metal Borsası'nda yüzde 10,4 artarak yaklaşık iki yılın en hızlı aylık yükselişini kaydetti.

ABD ve İsrail'in İran'a saldırılarının başlamasından bu yana petrol fiyatlarında görülen sert yükselişler, enflasyonist baskıların artacağına yönelik endişeleri tetiklerken, emtia piyasasında dalgalanmalar gözlemlendi.

Nakliyede yaşanan aksamalar ve arz endişelerinin artmasıyla alüminyum fiyatlarında geçen ay keskin artışlar görüldü.

Orta Doğu'daki Gerilim Arzı Tehlikeye Atıyor

Küresel alüminyum üretiminin yaklaşık onda biri Basra Körfezi'nde yoğunlaşırken, Hürmüz Boğazı'nın kapanması ihracatı engelliyor. İran'ın füze ve İHA saldırıları, bölgedeki tesisleri uzun süreli tehdit ediyor.

Katar ve Bahreyn'de alüminyum üreticileri üretimi durdururken, Orta Doğu'nun küresel alüminyum üretimindeki önemi nedeniyle bu yıl küresel alüminyum açığının artacağı tahmin ediliyor.

Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) merkezli Emirates Global Aluminium'a (EGA) ait Et-Tavila tesisi, İran'ın Halife Ekonomik Bölgesi'ne düzenlediği saldırılarda zarar gördü ve bu durum arz endişelerinin kayda değer bir şekilde artmasına neden oldu.

1,6 milyon ton kapasiteli Et-Tavila tesisinin uzun vadede devre dışı kalabileceği öngörülüyor. Böyle bir durumda tesisin 200 bin tonluk arz fazlasından, gelecek yıl yaklaşık 1,3 milyon tonluk bir açığa düşebileceği tahmin ediliyor.

Diğer yandan, Çin'in alüminyum talebinde bir artış gözlemleniyor.

Katar'daki Qatalum tesisi, 3 Mart'tan bu yana kontrollü kısıntıyla yüzde 60 kapasiteye düştü ve bu seviyede hazirana kadar çalışması bekleniyor.

Bahreyn'deki Alba tesisi ise daha sert bir önlem aldı. Küresel arzın yüzde 2'sini karşılayan bu tesis, 14 Mart'ta toplam kapasitesinin yüzde 19'unu oluşturan 1-3 numaralı hatlarını kapattı. Hatların en erken haziran ayında tekrar devreye girmesi öngörülüyor.

Alüminyum fiyatlarındaki artışta Orta Doğu dışındaki faktörler de etkili oldu. Mozambik'teki yaklaşık 560 bin ton kapasiteli Mozal izabe tesisinin bakıma alınması da arz endişelerini artırdı.

4 Yılın Zirvesini Görmüştü

Alüminyumun ton başına fiyatı, ABD/İsrail-İran Savaşı kaynaklı risklerin arza yönelik bozulmalara yol açmasıyla Londra Metal Borsası'nda yüzde 10,4 artarak yaklaşık 2 yılın en hızlı aylık yükselişini kaydederken, şubat ayında 3.140 dolar olan fiyat, mart ayında 3.467 dolara çıktı.

Alüminyum, yılbaşına göre de yüzde 15,7 yükseldi.

Londra Metal Borsası'nda alüminyumun ton başına fiyatı Nisan 2024'te yüzde 10,9 artış göstermişti. Geçen ay alüminyum, 3.546 dolarla Mart 2022'den bu yana en yüksek seviyeyi gördü.

Savaş Öncesinde de Sıkıydı

Ak Yatırım Uluslararası Piyasalar Stratejisti Uraz Çay, “Hürmüz Boğazı'nın kapanması ile Katar, Bahreyn ve Birleşik Arap Emirlikleri'nin toplam 6,2 milyon ton yıllık alüminyum üretimi ve ihracatı soru işaretleri içerdi. Bu üç ülkenin Hürmüz Boğazı üzerinden alüminyum ihracatı yüzde 80’lik bir orana sahip.” dedi.

Global pazarda, savaş öncesi alüminyum piyasasının zaten sıkı olduğunu belirten Çay, arzın talebe yetiştiğini, ancak talep fazlasının riskleri artırdığını ifade etti. Çay, savaş ile beraber arz açığı risklerinin daha da arttığını dile getirdi.

Dünyanın en büyük alüminyum üreticisi olan Çin’in de “üretim kotası”nı kapasite fazlasını sınırlandırmak için devam ettirdiğini kaydeden Çay, bütün bu değişkenler ışığında fiyatların da 2022 yılından beri en yüksek seviyelere ulaştığını vurguladı.

Çay, “Hürmüz Boğazı'nın global ham madde piyasaları açısından petrol ve doğal gaz dışında da oldukça kritik olduğunun çok net bir göstergesi oldu. Boğazda bundan sonra tankerlerin/gemilerin geçiş durumu da alüminyum fiyatlarının gelecekteki durumunu belirleyecek.” ifadelerini kullandı.