Antalya’da ardı ardına gerçekleşen depremler, Akdeniz'deki bilinmeyen fay hatlarının yeniden gündeme gelmesine neden oldu.
Antalya'nın Konyaaltı ilçesinde önceki gece meydana gelen 4.3 büyüklüğündeki deprem ile Serik'te bugün öğle saatlerinde yaşanan 4.9 büyüklüğündeki earthquake, kentte paniğe yol açtı.
Akdeniz Üniversitesi Deprem Araştırmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü ve İnşaat Mühendisliği Bölümü Başkanı Prof. Dr. Ramazan Özçelik, bu konuda önemli değerlendirmelerde bulundu.
Türkiye'nin deprem riski yüksek bir bölge olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Özçelik, “Türkiye Deprem Tehlike Haritası'na baktığımızda, kırmızıyla işaretli bölgelerin yüksek tehlike arz eden alanlar olduğunu görebiliriz. Ülkenin büyük bir kısmı zaten bu kırmızı bölgelerle kaplı. AFAD'ın sitesinde Türkiye Deprem Tehlike Haritası'na ulaşıldığında, 'kırmızı' bölgeler açıkça belirginleşiyor; bu bölgeler için deprem bekliyoruz. Ancak ne zaman olacağını kesin olarak bilemeyiz” dedi.
Antalya'nın Batısındaki Tehditler
Antalya özelinde kent merkezini doğrudan tehdit eden büyük aktif fay hatlarının bulunmadığını belirten Prof. Dr. Özçelik, “Bizi tehlikeye atan uzak çevremizdeki, özellikle Fethiye'den Burdur ve Isparta'ya kadar uzanan faylardır. Aksu ve Kırka bölgelerinde aktif olup olmadıkları belirsiz faylar mevcuttur. Daha da önemlisi, Akdeniz'in içindeki bilinmeyen faylar” şeklinde konuştu.
Akdeniz'in İçindeki Belirsizlikler
Akdeniz'deki fayların yeterince incelenmediğini vurgulayan Prof. Dr. Özçelik, “Bu durum, bize karşı karşıya kalacağımız tehlikenin boyutlarını anlamamızı zorlaştırıyor. Dolayısıyla Akdeniz'in içerisine dair daha fazla dikkat ve araştırma yapılması gerekmekte. Ancak deniz altında bu tür çalışmalar yapmak oldukça zor ve maliyetli. Antalya'yı değerlendirirken, Akdeniz'deki bilinmeyen faylar ve Fethiye'den Burdur'a uzanan hatların tehlikelerinin göz önünde bulundurulması elzem” açıklamalarında bulundu.
Konyaaltı'nın Zemin Yapısı
Prof. Dr. Özçelik, Konyaaltı'nın dikkat edilmesi gereken bir bölge olduğunu belirtti. Zemin yapısının Antalya'nın diğer bölgelerine göre deprem dalgalarını artırabilecek nitelikte olabileceğini ifade eden Özçelik, “Bu nedenle bu alanlardaki konutlarımızın acilen risk durumlarının gözden geçirilmesi gerekmektedir. Binalarımızın depreme dayanıklılık analizlerinin yapılması şarttır” şeklinde konuştu.
Bina Deprem Riski Analiz Yöntemleri
Prof. Dr. Özçelik, bina deprem riskini belirlemek için iki yöntem önerdi: “Birincisi, riskli yapı tespiti yaptırılmasıdır; bu işlem yapıldığında ve bina riskli çıkarsa, yıkım süreci başlar. İkincisi ise deprem performans analizidir. Bu yöntem isteğe bağlıdır ve istediğiniz zaman yapılan analizle binanın depreme dayanıklılığını öğrenebilir, gelecekteki planlamalarınızı buna göre yapabilirsiniz” şeklinde bilgi verdi.
Konyaaltı'ndaki Zemin ve Deprem Dalga Etkisi
Konyaaltı'nın zemini hakkında bilgi veren Prof. Dr. Ramazan Özçelik, “Deprem dalgaları, odak noktasından dışa yayılmaya başlayınca önce zeminlerden geçer. Bazı zemin türleri deprem dalgalarını artırma özelliğine sahipken, bazıları sönümleme yeteneğine sahiptir. Konyaaltı bölgesinde ağırlıklı olarak bulunan kirli ve kumlu zeminler, deprem dalgalarını artırarak binalara daha fazla zarar verebilir” dedi.
Akdeniz'deki Fayların Araştırılması Gerekiyor
Akdeniz’deki fay hatlarının bilinmediğini ve bu konuda gerekli çalışmaların yapılması gerektiğini de belirten Prof. Dr. Özçelik, “Deniz altında bu tür çalışmalar çok zor ve maliyetlidir. Kuzey Anadolu Fay Hattı gibi önemli fayların dahi arazisinde çalışma yapmak oldukça zordur. Türkiye'nin büyük bir kısmını tehdit eden deprem riski nedeniyle, diğer bölgelere ayrılan bütçelerin bir kısmının Akdeniz için de ayrılması gerekiyor” şeklinde uyardı.
“Akdeniz, büyük bir turizm potansiyeline sahip. Depreme dayanıklı turizm yapıları inşa etmek, sektörün geleceği açısından kritik bir öneme sahiptir. Bu nedenle hem can güvenliğimiz hem de turizm ticaretinin sürdürülebilirliği açısından bu durum elzemdir” dedi.
