TBMM’deki Suça Sürüklenen Çocuklara İlişkin Araştırma Komisyonu’nda Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, komisyon üyelerine bir sunum gerçekleştirdi.
Bakan Göktaş’ın ardından Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Çocuk Hizmetleri Genel Müdürü Hasan Basri Alagöz ile Bakan Danışmanı Doç. Dr. Yasemin Abayhan da sunum yaptılar.
“Koruyucu ve Önleyici Sosyal Destek Mekanizmalarını Güçlendiriyoruz”
Alagöz, çocuk koruma politikaları hakkında üç ana eksen üzerinde durarak, koruyucu ve önleyici hizmetler kapsamında ihmal, istismar, suça sürüklenme ve dijital risklere karşı erken tespit ve müdahale mekanizmalarının güçlendirildiğini ifade etti. Ayrıca, ÇOKİM’ler, sosyal hizmet merkezleri, Çocuklar Güvende ekipleri ve dijital ihbar platformları aracılığıyla şimdiye kadar yüz binlerce çocuğa destek sağlandığını belirtti.
Aile odaklı hizmetlerin amacının her çocuğun aile ortamında bakımı olduğunu vurgulayan Alagöz, sosyal ve ekonomik destek, koruyucu aile ile evlat edinme modellerinin yaygınlaştırıldığını, 2002’de yüzde 39 olan aile odaklı hizmetlerin oranının bugün yüzde 93’e ulaştığını aktardı.
Dijital dünyadaki çocukların korunmasına yönelik yaş doğrulama, ebeveyn kontrolü ve oyun derecelendirmesi içeren sosyal medya düzenlemesinin Meclis’e sunulmasının beklendiği belirtilirken, koruyucu aile sayısının 10 bini aştığı, evlat edinilen çocuk sayısının ise 2025 itibarıyla 20 bini geçmesi öngörülüyor.
Çocuğun suça sürüklenmesi risk haritası üzerine konuşan Doç. Dr. Yasemin Abayhan, yaptıkları çalışmada madde kullanımı, ailedeki şiddet, göç, yoksulluk, yerel suç oranları, ihmal ve istismar gibi birçok göstergenin kullanıldığını ifade etti.
Abayhan, 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu kapsamında çocukların psikolojik, fiziksel ve sosyal iyilik hallerini korumaya yönelik çalışmalar yürüttüklerini aktararak, bu haritada 23 sosyal göstergenin kullanıldığını ve Türkiye’deki 22,5 milyon çocuğun yaşadığı haneler için risk puanlarının hesaplandığını belirtti.
Pilot uygulamaların Ankara Sincan, Gölbaşı, Şanlıurfa Karaköprü ve Tunceli’de gerçekleştirildiğini söyleyen Abayhan, elde edilen veriler ile sahadaki meslek elemanlarının risk değerlendirmeleri arasında yüksek bir korelasyon bulunduğunu vurguladı.
Abayhan, risk haritalarının çocukların suça sürükleneceği anlamına gelmediğini, erken tespit ve sosyal destek mekanizmalarının güçlendirilmesiyle bu risklerin azaltılabileceğini kaydetti.
“Sosyal Medyanın Kötü Gücü Çocuklarımızı Tehdit Ediyor”
CHP Kocaeli Milletvekili Mühip Kanko, Bakan Göktaş’a Belçika’daki durum hakkında sorular yönelterek, “Türkiye'de suça sürüklenen çocuk oranı artmakta. Sosyal yardım alan ailelerde bu konuda bir gösterge yapıldı mı?” diye sordu.
Bakan Göktaş, “Sokak çetelerinin artması her yerde gözlemleniyor. Sosyal medyanın etkisini küçümsememek lazım. Depresyon yaşayan çocuklar daha fazla suça sürükleniyor. Sosyal medya bu durumu tetikliyor. Aileler de bu konuda büyük bir sorumluluk taşımaktadır,” dedi.
Kanko, CHP Muğla Milletvekili Gizem Özcan’ın Portekiz modelini örnek göstererek Türkiye’deki sosyal hizmet sistemine yönelik eleştirilerde bulundu.
“Meclis’in Yakınında Çocuklar Hala İstismara Uğruyor mu?”
CHP Bartın Milletvekili Aysu Bankoğlu, “Çocuklar suça sürükleniyor ve cezaevine giriyorsa, bunun sorumlusu bakanlığınızdır” şeklinde konuştu. Son günlerde yaşanan çocuk istismarı vakalarına dikkat çekerek, önleme mekanizmalarının yetersizliğini ifade etti.
Bankoğlu, AKP'li milletvekillerinin tepkisi üzerine “Pavyondaki çocukların istismarından rahatsız olmuyorsunuz ama benim konuşmamdan mı rahatsız oluyorsunuz?” diyerek sert bir yanıt verdi. Komisyon Başkanı Müşerref Pervin Tuba Durgut’a yönelik eleştirilerini de dile getirdi.
AKP İstanbul Milletvekili Şengül Karslı, Eyüpsultan’daki bir kreşte yaşanan istismar iddialarına ilişkin sorular yöneltti.
“Dijital Dünyada Sınırlandırmalara İhtiyacımız Var”
Bakan Göktaş, milletvekillerinin sorularını yanıtladı ve dijitalleşme konusundaki eksikliklerin farkında olduklarını belirtti. Aile odaklı hizmetlere dair açıklamalarda bulunarak, aile yapısının güçlendirilmesine yönelik adımlar atıldığını aktardı.
Bakan, “Sosyal medya platformlarının algoritmalarının güçlü olduğunu biliyoruz. Bunun yan etkilerinin çocuklar üzerinde yaratabileceği sorunları ön görmekteyiz,” dedi ve dijital içeriklere yönelik düzenlemelerin gerekliliğine değindi.
“İddialar Ciddiye Alınmalı”
İBB kreşindeki iddiaların ciddiyetine vurgu yapan Bakan Göktaş, “İlgili kurumlar gerekli denetimleri yapacak. Söz konusu yerin açılması mevzuatın etrafından dolanarak oldu,” ifadelerini kullandı.
Bakan Göktaş ayrıca, Ankara'daki gece kulübü olayına dair, “İki dava sürüyor ve gizlilik kararı mevcut,” dedi.
