İran'da ekonomik krizin neden olduğu, kısa süre içerisinde hükümet karşıtı protestolara dönüşen olaylarda can kaybı 5,137'ye yükselirken yeni bir baskı dalgası baş gösterdi.
Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları Konseyi'ne göre, ülkede birden fazla şehirde eş zamanlı olarak düzenlenen baskınlarda protestolara katıldıkları düşünülen kişiler gözaltına alındı.
BM İnsan Hakları Yüksek Komiseri Volker Türk, Cenevre'de düzenlenen acil oturumda, İranlı güvenlik güçlerinin yaralı protestocuları hastanelere kadar takip ederek gözaltına aldığını duyurdu.
Gözaltına alınan kişiler arasında avukatlar, insan hakları savunucuları, aktivistler ve sıradan siviller yer alırken, oyuncular, sporcular, işletme sahipleri ve sinema sektörü çalışanlarının da rejim karşıtı protestolara destek verdikleri gerekçesiyle soruşturmaya ve gözaltına alınmalara maruz kaldığı ifade edildi.
'Katliamı Gizlemek İçin…'
Oturumda İran'da 8 Ocak'ta internetin tamamen karartıldığı ve bu uygulamanın hâlâ sürdüğü belirtildi. Türk, bu karartmanın “devam eden katliamı gizlemek” amacıyla yapıldığını vurgulayarak, “gerçek mühimmatlarla aralarında çocukların da bulunduğu binlerce kişinin hayatını kaybettiğini” ifade etti.
Toplantıda söz alan eski BM Savcısı İran asıllı Kanadalı hukukçu Payam Akhavan, yaşananları “İran'ın modern tarihindeki en büyük kitlesel katliam” şeklinde tanımladı.
Konseyden İran Kararı
Konsey, İran'ın sivillere yönelik uyguladığı şiddeti soruşturmakla görevli mekanizmanın süre uzatımını onayladı. Ayrıca mekanizmanın yetkilerinin artırıldığına dair bir karar da kabul edildi.
Tahran'dan soruşturmaya tam işbirliği yapması istendi. Karara, Çin ve Hindistan dahil yedi ülke karşı çıkarken, Fransa, Meksika ve Güney Kore’nin de aralarında bulunduğu 25 ülke olumlu oy kullandı. Ayrıca 14 ülke oy kullanmaktan çekimser kaldı.
Ölü Sayıları Artmaya Devam Ediyor
ABD merkezli İran İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA), İran'da ekonomik sorunlar nedeniyle başlayıp can kaybı 208'i güvenlik görevlisi olmak üzere toplam 5,137'ye çıktığını bildirdi.
HRANA’nın raporuna göre, ülke genelindeki olaylar sonucunda 27,797 kişi gözaltına alındı.
ABD'den Askeri Baskı Sinyali
ABD Başkanı Donald Trump, perşembe günü savaş gemilerinin İran'a doğru yola çıktığını açıkladı.
Trump, Davos'taki Dünya Ekonomik Forumu sırasında, “Umarım kullanmak zorunda kalmayız. Ancak her ihtimale karşı İran istikametinde çok sayıda gemi yol alıyor,” ifadelerini kullandı.
Yola çıkan gemiler arasında USS Abraham Lincoln uçak gemisi ve üç güdümlü füze destroyeri de bulunuyor.
