Dünya çapında popüler olan Cambridge Sözlüğü, 2025 yılı için belirlediği kelimeyi “parasocial” olarak duyurdu.
Bu terim, insanların tanımadıkları kişilerle, hatta yapay zekalarla oluşturdukları bağları tanımlamak amacıyla kullanılmaktadır.
1956'dan Günümüze
Cambridge Sözlüğü yetkilileri, “parasocial” kelimesinin ilk kez 1956 yılında sosyolog Donald Horton ve meslektaşı Richard Wohl tarafından kullanıldığını ifade etti. İkili, televizyon izleyicilerinin ekranda gördükleri kişiliklerle kurdukları tek taraflı sosyal ilişkileri tanımlamak için bu terimi tercih etmişti.
Bu olgu, günümüzün sosyal medya çağı ile yeniden önem kazandı. Kullanıcılar, kişisel bir bağlantıları olmasa bile ünlüler ve sosyal medya fenomenleri gibi çeşitli kişilerle güçlü duygusal bağlar kurabilmekte.
Taylor Swift Örneği
Cambridge Sözlüğü, 2025 yılının kelimesine örnek olarak Taylor Swift'in NFL oyuncusu Travis Kelce ile olan nişanının hayranlar üzerindeki duygusal etkisini gösterdi.
Öte yandan, eşinden boşanan Lily Allen'ın çıkardığı “West End Girl” albümünün ardından hayranlarının şarkıcının özel hayatına gösterdiği ilginin de parasosyal ilişkiye bir örnek teşkil ettiği belirtildi.
Yapay Zeka ile İlişkiler
Sözlük, kelimenin kullanımındaki artışın başka bir sebebinin de insanların ChatGPT gibi yapay zeka sosyal botlarıyla kurduğu ilişkiler olduğunu vurguladı.
2025 yılı boyunca parasosyal bağların yapay zeka üzerinden sorgulanması, kamuoyunda öne çıkan tartışmalardan biri olarak dikkat çekti.
Cambridge Sözlüğü'nden dil bilimci Colin McIntosh, kelimenin “zamanın ruhunu” tuşladığını belirterek, bir zamanlar yalnızca akademik çevrelerde bilinen terimin artık ana akım kültürde de yer bulduğunu vurguladı.
Cambridge Üniversitesi'nden sosyal psikoloji profesörü Simone Schnall, parasosyal ilişkilerin hayranlık kültürünü ve insanların yapay zeka ile çevrimiçi etkileşimlerini yeniden şekillendirdiğini ifade ederek bu seçimi “ilham verici” olarak değerlendirdi.
Diğer Öne Çıkan Kelimeler
Cambridge Sözlüğü, bu yıl “slop” (özellikle yapay zeka tarafından üretilmiş düşük kaliteli içerik) ve “memeify” (bir olayı ya da kişiyi meme haline getirmek) gibi ilgi çekici kelimelerin de ön plana çıktığını duyurdu.
2025 yılı boyunca sözlüğe altı bin yeni terim eklendiği ve bunlar arasında “delulu”, “skibidi” ve “tradwife” gibi popüler kelimelerin de bulunduğu bildirildi.
