CHP Genel Başkanı Özgür Özel'in, Bursa Büyükşehir Belediyesi'ne düzenlenen operasyonun ardından Anayasa'nın 78'inci maddesinde tarif edilen ara seçimleri gündeme getirerek bu konuyla ilgili TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş'u ziyaret edeceğini açıklamasını değerlendiren CHP kurmayları, “Genel Başkan meydan okuyor. CHP, ürettiği sonucu sandıkta göstermek için ‘ara seçim’ diyor” ifadelerini kullandı.
CHP yönetimi, Anayasa'nın 78'inci maddesinde düzenlenen ara seçim şartını yerine getirmek için en az 22 milletvekilinin istifa ettirilmesi de dahil bir dizi seçeneği değerlendiriyor.
Özgür Özel, dün Bursa Büyükşehir Belediyesi’ne yönelik olarak düzenlenen operasyon sonrası partisinin genel merkezinde düzenlediği basın toplantısında, “Ara seçim sandığının kurulması gerektiğini düşünüyoruz” dedi.
Özel, TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş’tan görüşme talep edeceğini ve ara seçim için kendisinden güvence isteyeceğini belirtti.
Ara Seçimler Nasıl Yapılıyor?
Anayasanın ara seçimleri düzenleyen 78'inci maddesi, ara seçimin her seçim döneminde bir defa yapılabileceğini, bir önceki seçimlerden 30 ay geçtikten sonra ve bir sonraki seçimlere 12 aydan fazla bir zaman kaldığında yapılabileceğini öngörüyor. Anayasa hükümleri, 28'inci Yasama Döneminde ara seçimin 14 Kasım 2025 ile 14 Mayıs 2027 arasında yapılabileceğine işaret ediyor.
Anayasaya göre TBMM'de boşalan sandalye sayısının yüzde beşi yani 30'u bulduğu durumlarda ara seçimlerin üç ay içinde yapılmasını, yine bir seçim çevresinin TBMM'de üyesinin kalmaması durumunda, 90 günden sonraki ilk pazar günü ara seçimin yapılmasını düzenliyor.
22 Vekilin İstifası Şart
Halen TBMM'de sekiz sandalye vefat, belediye başkanlığını tercih etme, bakanlığı tercih etme veya vekilliğin düşürülmesi gibi gerekçelerle boş durumda. Anayasada öngörülen sandalyelerin yüzde beşinin boşalması şartının yerine gelebilmesi için 22 milletvekilinin istifa etmesi ya da milletvekilliğinin düşmesi gerekiyor.
İstifanın kabul edilmesi için, istifanın geçerli olduğunun TBMM Başkanlık Divanı'nca tespit edilmesinin ardından TBMM Genel Kurulu'nda kararlaştırılması gerekiyor. Özel, TBMM Başkanı Kurtulmuş ile Meclis Başkanı’nın konuya ilişkin tutumunu öğrenmek adına görüşme yapacak.
“Numan Bey'in Tavrını Göreceğiz”
CHP kurmayları, ara seçim tartışmaları ve Özel ile Kurtulmuş arasında yapılması beklenen görüşmeye ilişkin olarak “Görüşmede Numan Bey’in tavrını göreceğiz. Elbette Numan Bey karar verici değildir ama en nihayetinde TBMM’nin Başkanıdır. Bir milletvekili istifasının Meclis Genel Kurulu’nun kabulüne ihtiyacı olduğu için de Meclis Başkanı’nın görüşünü görmek lazım” ifadesini kullandı.
Görüşmenin ardından yol haritalarının netleşeceğini belirten kurmaylar, “Bugünden Numan Bey şöyle derse A planı yapacağız, Numan Bey böyle B planı yapacağız’dan daha farklı Numan Bey’in tutumunu görmek lazım” dedi.
“Erdoğan, Talimat Vermiş Olabilir”
Kurtulmuş’un bugün AK Parti grup toplantısının ardından Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile görüşmesini de değerlendiren parti kurmayları, ikilinin görüşmesinin ara seçimle ilgili olduğu iddialarının anımsatılması üzerine, “Meclis Başkanı’na talimatlarını vermiş olabilir” değerlendirmesinde bulundu.
“İstifaların Kabul Edilmesi Gerekiyor”
Konunun Anayasa boyutuna ilişkin de bilgi veren kurmaylar, şöyle konuştu:
“30 milletvekili istifa edecek. Ama her şeyden önce Meclis’in bu istifaları kabul etmesi lazım. Meclis kabul ediyorsa bu sarayın sandık iradesini kabul ettiği anlamına gelir. O yüzden önce o iradeyi görmek lazım. Kanun çok açık. Diyor ki ‘30 milletvekili istifa eder ve Genel Kurulca kabul edilirse kanunun ara seçim maddesinin ön şartı yerine gelmiş olur ve seçim çevrelerinde seçime gidilir.' Tıpkı Siirt örneği gibi.”
Kurmaylar, “İstifa edilen yerlerde CHP tekrar kazanamazsa Meclis’te mevcutta 138 olan koltuk sayısı düşebilir” yorumlarının hatırlatılmasına ilişkin şunları söyledi:
– Ara seçim, belediyelerimize yapılan operasyonlarla sandık iradesinin tanınmamasından sebep. Biz 100 miting yaptık. Bir-bir buçuk yıldır sokaktayız. Hafta içi, hafta sonu saha çalışması yapıyoruz. Bir yandan vaat üretiyoruz. Ve bir grup insan da şöyle bir eleştiri getiriyor: ‘CHP sonuç üretemedi. Operasyonlar devam ediyor.’ Demokrasilerde siyasi partinin sonuç üretmesi, sandıkta olur.
– Siz sandıkta sonuç alırsınız. İktidar araçsallaştırdığı yargı eliyle yaptığı operasyonlara devam ediyor diye, bu CHP’nin sonuç üretemiyor olduğu anlamına gelmez. Artık iş öyle bir noktaya geldi ki CHP, ürettiği sonucu sandıkta göstermek için ‘ara seçim’ diyor.'
Özel’in dünkü açıklamalarını “meydan okuma” olarak yorumlayan kurmaylar, “O meydan okumada Genel Başkan şunu diyor: ‘Ben bu ara seçim yaptığımız yerlerde senin ardına düşersem istifa edeceğim zaten.’ O yüzden ‘sandık’ diyoruz. Sandık gelsin, iktidar da görsün. Erdoğan, ‘Sandıkta evet, o ara seçim yapılan yerlerde de ben geriye düştüm. O yüzden bu sefer ben istifa ediyorum’ diyebilir mi, diyemez. Mümkün değil, öyle bir cesareti yok” dedi.
İstifalar Nerede Olacak?
İstifaların hangi bölgeden olacağının belirlenmediğini belirten CHP kurmayları, istifaların CHP'nin önde olacağı her yerden olabileceğini vurguladı.
“İstifalar, operasyon düzenlenen belediyelerin olduğu bölgelerde mi olur” sorusunu da yanıtlayan kurmaylar, şu ifadeleri kullandı:
– Hiç öyle bir düşüncemiz yok. Genel Başkan, CHP'nin belediyelerinin olduğu yerler için şöyle bir cümle kurdu: ‘Operasyon yaptığın belediyelerde koy bir daha sandığı. Orada da geriye düşersem istifa ederim’ dedi. 30 milletvekilinin nerede istifa etmesi gerekiyorsa oradan istifa eder. Bize gelir de ‘Hakkari’ derlerse bizim Hakkari'de milletvekilimiz yok. Bizim cümlemiz diğer partileri bağlamaz. Dolayısıyla onlar adına bir şey söylememiz mümkün olmaz. Ama ‘Sen 30 milletvekilini istifa ettir. Ben bu seçimi yapıyorum’ derse biz 30 milletvekilimizi istifa ettiririz.
Kurmaylar, “Ara seçimin olacağına ihtimal veriyor musunuz” sorusunu ise “Eğer bir sonraki seçimi kazanacağına inanıyorsa yaptırır” ifadeleriyle yanıtladı.
