Dünya Genelinde Et Fiyatları Yükseliyor

Küresel kırmızı et tedarikindeki sıkıntının yanı sıra talebin yüksek olması, ABD'nin gümrük tarifeleri ve zorlu iklim koşulları gibi nedenlerle et fiyatları artmaya devam ediyor.

Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) tarafından yayımlanan son rapor, küresel et fiyat endeksinin son 8 ayda yükseldiğini, ancak ekim ayında gerilediğini gösteriyor. Özellikle sığır eti fiyatlarının yükselmeye devam ettiği vurgulanıyor.

Avrupa Birliği (AB) Komisyonu tarafından 23 Ekim'de güncellenen verilere göre, kırmızı et fiyatlarındaki değişim ülkeler ve bölgeler arasında büyük farklılıklar gösteriyor.

Örneğin, 100 kilogram karkas etin en yüksek fiyatı 745,3 Euro ile İngiltere'de belirlenmiş durumda. Geçen yıl ekimde bu fiyat 600 Euro'nun altındayken, bu yıl yaz aylarında zirve yaparak 800 Euro'yu aşmıştı. Son birkaç aydır İngiltere'deki kırmızı et fiyatlarında hafif bir düşüş yaşanmış olsa da, son bir yılda fiyatlar yaklaşık %25 artmış durumda.

ABD'DE YÜZDE 25 ARTIŞ

Dünyanın en büyük kırmızı et üreticisi ve tüketicisi olan ABD'de, 100 kilogram karkas et fiyatı ekim ayında 727,5 Euro olarak belirlenmiştir.

Bir yıl önce bu fiyat 580 Euro civarındayken, bu süreçte %25 oranında bir artış göstermiştir. ABD'deki et fiyatları son iki yıldır dalgalı bir seyir izlerken, son 6 aydır fiyatların daha stabil olduğu gözlemleniyor.

AB ülkelerinde ise 100 kilogram karkas et fiyatı 669,8 Euro'ya ulaştı. Avrupa'daki fiyatlar özellikle 2022 başından 2024 sonbaharına kadar 500 Euro civarında seyretmekteydi; ancak bu tarihten sonra sürekli bir artış gözlemleniyor. Kırmızı et fiyatları son bir yılda %30'un üzerinde yükseldi.

Son yıllarda et üretiminin hızla arttığı Avustralya'da, 100 kilogram karkas et fiyatı ekim itibarıyla 431,7 Euro seviyesine ulaştı. Avustralya piyasasında fiyatlar Ekim 2023'ten itibaren dalgalı bir artış göstermektedir. Geçen yılki 380 Euro seviyesine göre fiyatlar %13,7 oranında bir artış sergilemiştir.

Dünyanın en büyük kırmızı et ihracatçısı Brezilya'da ise 100 kilogram karkas et fiyatı 310,3 Euro'dur ve bu ülkede fiyatlar daha istikrarlı bir seyir izlemektedir. Brezilya'daki fiyatlar, diğer ülkelere göre daha düşük seviyelerde bulunuyor.

TALEPTEKİ ARTIŞ

Küresel alanda kırmızı et fiyatlarındaki artış, birçok ülkede gıda enflasyonunun önemli bir unsuru haline geldi.

Fiyat artışlarının en önemli nedeni arz kısıtları olarak gösterilirken, ABD'deki sığır varlığının bu yıl yaklaşık 86 milyon ile son 75 yılın en düşük seviyesine düştüğü bildiriliyor.

Diğer yandan, ABD'deki iç üretim düşüşüne rağmen sığır varlığında toparlanmanın ancak 2027-2028'de sağlanabileceği öngörülüyor. Bu durum, ABD'nin küresel et ithalatçısı konumunu pekiştiriyor ve ihracat akışlarında değişimlere neden oluyor.

ABD Tarım Bakanı Brooke Rollins, Başkan Donald Trump yönetiminin otlak alanlarını genişletmeyi ve kritik sığır limanlarını yeniden açmayı içeren planlarını duyurdu. Bu plan sayesinde kırmızı et fiyatlarının gelecek yaz itibarıyla düşmesi ve 2026 boyunca düşük kalması hedefleniyor.

Ticaret akışında benzer bir değişimin, dünyanın en büyük ikinci sığır eti üreticisi ve en büyük ihracatçısı olan Brezilya'da da görüldüğü kaydediliyor. ABD'nin Brezilya'ya uyguladığı gümrük tarifeleri nedeniyle, Brezilya'nın Asya pazarlarına yönelik ihracatı artış göstermektedir. Bu da yılın ilk yarısında ihracat fiyatlarının %20'den fazla yükselmesine yol açmıştır.

Kuraklık ve iklim kaynaklı üretim sıkıntıları, ayrıca yem maliyetlerindeki artışlar, sığır varlığındaki düşüşe neden olmuştur.

ABD'deki talebin yanı sıra, Çin de kırmızı et talebinde artış gösteren ülkeler arasında dikkat çekiyor. Çin'in sığır eti ithalatının 2024'ün ilk yarısında %24 artacağı öngörülmektedir; bu artış, küresel fiyatlar üzerinde baskı yaratıyor.

Uzmanlar, kırmızı et fiyatlarının geleceği hakkında sürü yenileme göstergeleri, ticaret akışlarındaki değişiklikler ve tüketici eğilimlerinin belirleyici unsurlar olacağını ifade ediyor.