Gübredeki kriz yasağı kaldırttı!

Tarım ve Orman Bakanlığı, bölgedeki jeopolitik gelişmeler nedeniyle gübre tedarikine yönelik yeni tedbirleri devreye alırken, 81 il valiliğine gönderilen genelgeyle 2016'dan beri yasak olan amonyum nitrat gübresinin tarımda kullanılmasının önünü açtı.

Bakanlıktan edinilen bilgiye göre, Hürmüz Boğazı, dünyada petrolün yüzde 20'sinin, üre gübresinin yüzde 25-35'inin, amonyağın yüzde 25-30'unun ve fosfatlı gübrenin önemli bölümünün geçtiği kritik öneme sahip bir koridor durumunda.

Bu bölgenin güvenliği, gübre ve gübre ham maddelerinin büyük oranda bölge ülkelerinden temin edilmesi nedeniyle tarımsal üretimin sürdürülebilirliği açısından önem taşımaktadır.

Bu kapsamda, ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırılarının başladığı ilk andan itibaren Türkiye, gıda arz güvenliğinin sağlanması ve tarımsal üretimin aksamaması için her türlü tedbiri almıştır.

Bakanlıkça, savaş riskinin ortaya çıktığı ilk andan itibaren sektörle koordineli çalışmalar yürütülmüştür. Türkiye'de tarımsal üretimde ve sanayide kullanılmak üzere özel sektör tarafından gübre ve gübre ham maddesi tedarikleri yapılmış ve bu sayede üreticilerin ihtiyaç duyduğu gübre stokları yeterli seviyeye ulaştırılmıştır.

Ancak Hürmüz Boğazı'nda gemi trafiğinde yaşanan belirsizlik nedeniyle tüm dünyada gübre fiyatları artmaya başlamıştır.

Güzlük ekilişler için üst gübre, yazlık ekilişler için de taban gübresinin yoğun kullanıldığı ilkbahar döneminde bu üründeki fiyat artışının kontrol edilmesi ve çiftçilerin gübreye erişimini sağlamak amacıyla yeni önlemlerin devreye alınmasına devam edilmektedir.

GÜMRÜK VERGİSİ SIFIRLANMIŞTI

Bu kapsamda, alternatif ülkelerden ilk etapta uygun fiyata üre gübresi temin edilmesi amacıyla yüzde 6,5 olan gümrük vergisi sıfıra indirilmiştir.

Üreticilerin gübreye erişimini sağlamak amacıyla amonyum nitrat ve kalsiyum amonyum nitrat gübrelerinin ihracatı durdurulmuş ve bu ürünlerin yurt içinde kullanılmasına yönelik tedbirler alınmıştır.

Gübre ve gübre ham maddelerini alternatif pazarlardan temin etmek amacıyla bu ürünlerin yoğun olduğu ülkelerle görüşmeler sürdürülmektedir.

Amonyum nitrat gübresinin tarımsal üretimde yeniden kullanılmasına izin verildi. Bakanlıkça 81 il valiliğine gönderilen genelgeyle, amonyum nitrat gübresinin tarımda yeniden kullanılmasına onay verilmiştir.

Bu kararla, yerli üretim kapasitesini kullanmak ve üreticilerin uygun fiyatlarla gübreye ulaşabilmesini sağlamak amacıyla 2016'dan beri tarımda kullanımı yasaklı olan amonyum nitrat gübresinin önü açılmıştır.

Nitratlı gübrelerin (yüzde 33 amonyum nitrat, yüzde 26 kalsiyum amonyum nitrat, potasyum nitrat ve sodyum nitrat) el yapımı patlayıcı yapımında kullanımının engellenmesi amacıyla 8 Haziran 2016 tarihinde satış ve sevkiyatları durdurulmuştur.

Genelgeye göre, amonyum nitrat gübresinin satış ve sevkiyatı 30 Mayıs'a kadar gerçekleştirilecektir.

Gübre üreticisi ve ithalatçı firmalarca dağıtıcılara yapılacak sevkler, Gübre Takip Sistemi (GTS) üzerinden gerçekleştirilecektir. Gübre dağıtıcıları, sevklerin stok kabulünü yapmadan çiftçiye satışı tamamlayamayacaklardır.

Çiftçi hak edişleri, Çiftçi Kayıt Sistemi'nde (ÇKS) yer alan arazi büyüklüğü ve ürün deseni dikkate alınarak GTS üzerinden yapılacaktır. Dağıtıcılarca amonyum nitrat gübresinin stok çıkışı, satış esnasında gerçekleştirilecektir.

ÇKS kaydı ve GTS hak edişi olmayan çiftçilere, kesinlikle amonyum nitrat gübresi satışı yapılmayacaktır.

İl ve ilçe el yapımı patlayıcı komisyonlarınca gübre dağıtıcılarının rutin denetimleri yapılarak aksi davrananlar hakkında Nitrat Azotu İçeren Kimyevi Gübrelerin Satışı, Nakli ve Stok Bildiriminin Kontrolüne Dair Tebliğ kapsamında Cumhuriyet savcılıklarına suç duyurusunda bulunulacaktır.