ŞEHRİBAN KIRAÇ / NEFES
Geçim sıkıntısı, hayat pahalılığı ve yetersiz maaşlar gençleri ailelerine bağımlı hale getiriyor. Türkiye'de 18-30 yaş aralığındaki 17 milyonu aşkın gençten her 10'undan 7'si (%70) ailesiyle yaşamaktadır. Türkiye genelinde her 10 gençten 6'sı (%55) düzenli mali destek alarak hayata tutunuyor. Çalışan ve maaş alan gençler bile aile desteğine ihtiyaç duymakta. Düzenli gelir elde eden her 10 gençten 3'ü (%33) aile yardımı olmadan hayatını sürdüremiyor.
Research İstanbul'un 26 ilde, 18-30 yaş aralığındaki 2 bin gençle gerçekleştirdiği 'Nesil Künyesi 2025' araştırması, gençlerin ekonomik durumlarının diğer özgürlük alanlarını kısıtladığını ortaya koyuyor. Gençlerin yalnızca %24'ü birikim yapabiliyor; yani her 10 gençten sadece 2'si tasarruf edebiliyor. İhtiyaç duyduğu kadar birikim yapabilen gençlerin oranı ise %6. Birikim yapan gençlerin çoğunluğu, aileden kalan varlıklar (ev, araba, kira yükünün olmaması) sayesinde bunu başarabiliyor. Gençlerin birikim tercihlerinde altın en popüler seçenek; borsa veya kripto para ise beklenildiği kadar yaygın değil.
ÖZGÜRLEŞME TALEBİ
Gençler finansal bağımsızlık ve kendi başlarına bir yaşam kurma isteği ile özgürleşme talep ediyor, ancak veriler bunun uzağında olduğumuzu gösteriyor. Araştırmaya göre, gençler bu durumdan büyük rahatsızlık duyuyor. Özellikle eğitim, meslek seçimleri ve ailevi yükümlülükler gibi alanlarda bağımsız karar alabilme özgürlükleri kısıtlı. Gençlerin bağımsız karar vermekte serbest oldukları alanlar evlenmek, çocuk sahibi olmak ve hangi partiye oy vereceğini seçmek gibi konularla sınırlı kalıyor.
Esnek çalışmaya karşılar
Nesil Künyesi 2025 araştırmasına göre, gençler iş hayatında en çok iyi bir maaş, işten çıkarılma korkusunun olmaması ve güçlü yan haklar talep ediyorlar. Türkiye'de yaygın olan ön yargıların aksine, “evden çalışma” veya “esnek çalışma modelleri” gençlerin öncelikleri arasında yer almıyor. Ailesiyle yaşayan gençler, kendi bağımsızlıklarını kazanmak için evden çıkmak istiyor. Ekonomik belirsizlik ortamında esnekliğin değil, güvenliğin değeri artıyor.
AĞIR BASKI HİSSEDİYORLAR
Research İstanbul'un kurucusu Can Selçuki, Türkiye'deki ekonomik koşulların gençler üzerindeki baskısının ağır olduğunu ifade ederek, “Araştırmamız Türkiye'deki gençliğin sorunlarının yalnızca ekonomik krizle açıklanamayacağını; kültürel, yapısal ve demografik unsurların da etkili olduğunu ortaya koyuyor. Ekonomik koşullar, özgürleşmelerinin önündeki en büyük engel. Bu bulgular, hem kamu politikası tasarımında hem de iş dünyasının genç çalışan stratejilerinde yeni ve daha gerçekçi bir perspektife ihtiyaç olduğunu gösteriyor” dedi.
