Gurbet yarası: Yaşlı, memleketin yolunu unuttu

İstanbul Büyükşehir Belediyesi’ne bağlı İstanbul Planlama Ajansı’nın (İPA) aylık veri bülteni İstanbul Barometresi’nin mart sayısı yayımlandı.

Bu sayıda, tematik araştırma konusu “İstanbul’da Yaşlılıkta İyilik Hali” olarak belirlendi.

TÜİK verilerine göre Türkiye gibi İstanbul’un nüfusu da gittikçe yaşlanıyor. 65 yaş ve üzeri nüfusun oranı son 10 yılda belirgin biçimde arttı. Araştırma kapsamında da İstanbul’da 65 yaş ve üzeri 752 kişi ile görüşülerek yaş almış bireylerin iyilik ve sağlık durumları ölçüldü.

GELİR GRUPLARI ARASINDA EŞİTSİZLİK

İstanbul'daki yaş almış bireylerin öznel sağlık değerlendirmeleri incelendiğinde, katılımcıların yüzde 35,6’sı sağlığının “iyi” olduğunu söyledi. Yüzde 39,4’ü “ne iyi ne kötü”, yüzde 25’i “kötü” yanıtını verdi.

Sosyoekonomik statüye göre değerlendirildiğinde, üst gelir grubunda sağlığını “iyi” olarak tanımlayanların oranı yüzde 62,7 iken, alt gelir grubunda bu oran yüzde 17,1’e düştü.

EKONOMİK KIRILGANLIK ÖLÇÜLDÜ

Araştırmada yaş almış bireylerin ekonomik durumuna ayrı bir başlık açıldı. Katılımcıların yüzde 33,5 gelirinin yeterli olduğunu, yüzde 28,3’ü kısmen yeterli olduğunu, yüzde 38,2’si de “geçinemediğini” ifade etti.

“Son bir yıl içinde maddi nedenlerle aşağıdakilerden herhangi birini yapamadığınız oldu mu?” sorusuna verilen yanıtlar ise şöyle sıralandı:

• İhtiyaç duyulan ilacı satın alamayanların oranı yüzde 22,7
• Doktora ya da sağlık kuruluşuna gidemeyenlerin oranı yüzde 20,6
• Düzenli ve yeterli beslenemediğini bildirenlerin oranı yüzde 36,8
• Faturalarını ödeyemeyenlerin oranı yüzde 25,9
• Kira ve konut giderlerini karşılayamadığını belirtenlerin oranı yüzde 23
• Kültürel etkinliklere katılamayanların oranı yüzde 45,3
• Seyahate/ memlekete gidemeyenlerin oranı ise yüzde 48,5

KADINLARIN PSİKOLOJİK DESTEK İHTİYACI DAHA YÜKSEK

Araştırmada yaş almış bireylerin psikolojik sağlığı da incelendi. Psikolojik destek ya da danışmanlık ihtiyacı olduğunu bildiren katılımcıların yüzde 4,9’u bu hizmeti alabilirken, yüzde 21,3’ü alamadığını ifade etti.

Cinsiyete göre bakıldığında, psikolojik destek ihtiyacı duyan kadınların oranı yüzde 34,8 iken erkeklerde bu oran yüzde 17,6 olarak ölçüldü.

Yaş almış kadınların ruh sağlığı hizmetlerine daha fazla ihtiyaç duyduğu görüldü. Katılımcıların yüzde 32,2’si kendini “yaşlı” olarak tanımlarken yüzde 52,1’i bu tanımlamayı reddetti.