Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, ABD ile İran’ın yeni bir nükleer anlaşma konusunda uzlaşmaya daha da yaklaştığını ifade ederek, müzakerelerin Tahran’ın balistik füze programını da kapsaması halinde “yeni bir savaş çıkarmaktan başka sonuç doğurmayacağı” konusunda uyarıda bulundu.
Financial Times’a verdiği söyleşide Fidan, Washington’un İran’ın tüm uranyum zenginleştirme faaliyetlerinin sonlandırılmasına dair temel talebinde bazı esneklikler gösterdiğini belirtti.
Bu talep, İran’ın Nükleer Silahların Yayılmasını Önleme Anlaşması’na taraf bir ülke olarak zenginleştirme hakkını savunması nedeniyle daha önceki anlaşmaların önündeki en büyük engellerden biri olmuştu.
Fidan, “Amerikalıların, belirlenmiş sınırlar dahilinde İran’ın zenginleştirme faaliyetlerini tolere etmeye hazır görünmesi olumlu bir gelişme” dedi. Ayrıca, İran’ın gerçek bir anlaşmaya ulaşmak istediğine inandığını ve 2015 anlaşmasında olduğu gibi zenginleştirme oranına sınırlama ve sıkı denetim rejimini kabul edebileceğini ifade etti.
'SÜREÇ TIKANABİLİR'
Fidan, ABD’nin balistik füze programı ve İran’ın Hizbullah ile Yemen’deki Husiler gibi bölgesel gruplara verdiği desteği aynı anda müzakere etme ısrarında bulunması durumunda sürecin tıkanabileceğini belirtti.
“Eğer ABD tüm meseleleri eşzamanlı ele almakta ısrar ederse, nükleer dosyada dahi ilerleme kaydedemeyebiliriz… Sonuç ta bölgede yeni bir savaş çıkabilir” diyen Fidan, füze ve vekil güçler konusunun bölgesel güvenlikle doğrudan bağlantılı olduğunun altını çizdi.
'REJİM DEĞİŞİKLİĞİ BEKLEMİYORUM'
Fidan, geçen yılki İsrail saldırıları ve son dönemdeki rejim karşıtı protestolar sonrası İran yönetiminin karşılaştığı risklerin farkında olduğunu belirtti. Toplumsal huzursuzluğun büyük ölçüde ekonomik sıkıntılardan kaynaklandığını vurgulayan Fidan, “Yaptırımlar meselesinin çözülmesi gerektiğini çok iyi biliyorlar” dedi.
ABD’nin olası askeri müdahalesinin rejim değişikliğine yol açmayacağına inandığını dile getiren Fidan, “Rejim değişikliği olacağını düşünmüyorum. Devlet kurumları ve bazı hedefler ağır zarar görebilir, ancak rejim siyasi bir varlık olarak işlevini sürdürecektir” değerlendirmesini yaptı.
MASKAT'TA DOLAYLI TEMAS
ABD’nin Orta Doğu temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner, geçtiğimiz hafta Umman’ın başkenti Maskat’ta İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile dolaylı görüşmeler gerçekleştirdi. Bu görüşmeler, Türkiye, Katar, Umman ve Mısır’ın tarafları yeniden masaya oturtma çabalarının artmasının ardından gerçekleşti.
Taraflar, haziran ayında ABD’nin İsrail’in İran’a yönelik 12 günlük savaşa katılarak İran’ın nükleer tesislerini bombalamasından bu yana gerçekleştirdikleri ilk teması “olumlu bir ilk adım” olarak nitelerken, başlangıçta İstanbul’da yapılması planlanan görüşmelerin Tahran’ın müzakerelerin yalnızca nükleer programla sınırlı tutulması talebi üzerine Umman’a alındığını ifade etti.
