Çin'in en yüksek rütbeli generali Zhang Youxia, ülkesinin nükleer silah programına dair kritik verileri ABD'ye sızdırmakla itham ediliyor. Bu iddialar, cumartesi sabahı Çin ordusunun üst düzey komutanlarının katıldığı gizli bir toplantıda gündeme geldi.
RESMİ AÇIKLAMALAR SINIRLI KALDI
Wall Street Journal'a göre, toplantıdan hemen önce Çin Savunma Bakanlığı, Zhang hakkında “parti disiplininin ve devlet yasalarının ciddi ihlali” gerekçesiyle soruşturma başlatıldığını duyurdu. Ancak resmi açıklamada, iddiaların içeriğiyle ilgili detay verilmedi.
YETKİLERİNİ KÖTÜYE KULLANDIĞI İDDİASI
Kaynaklar, Zhang'ın Çin Komünist Partisi'nin en üst askeri karar organı olan Merkezi Askeri Komisyon (CMC) içinde siyasi gruplar oluşturmakla ve parti birliğini tehlikeye atan bir etki ağı kurmakla suçlandığını belirtiyor. Aynı zamanda askeri ekipmanın araştırma, geliştirme ve tedarikinden sorumlu güçlü bir kurum üzerindeki yetkilerini kötüye kullandığı iddia ediliyor.
RÜŞVET VE TERFİ DEDİKODULARI
Toplantıda dile getirilen iddialara göre, Zhang'ın büyük bütçelere sahip askeri tedarik sisteminde terfiler karşılığında önemli miktarda rüşvet aldığı öne sürüldü. Bu bağlamda, eski Savunma Bakanı Li Shangfu'nun yükseltilmesi sürecinde de rol oynadığı iddia ediliyor.
NÜKLEER ALANDA GÜVENLİK SORUNU
Zhang’ın, Çin nükleer silahlarına dair temel teknik bilgileri ABD’ye sızdırdığı iddiası ise dikkat çekici diğer bir konuydu. Kaynaklar, bu suçlamaların bir kısmının Çin Ulusal Nükleer Şirketi'nin eski genel müdürü Gu Jun'dan elde edilen bilgilerle bağlantılı olduğunu ifade ediyor. Gu hakkında, geçen hafta disiplin ve yasa ihlalleri nedeniyle soruşturma başlatıldığı belirtilmişti.
2007 YILINA DAYANAN İDDİALAR
Analistlere göre, bu soruşturma, Devlet Başkanı Şi Cinping’in ordu içindeki yolsuzluk ve sadakatsizlikle mücadelede şimdiye kadarki en sert adımı olarak değerlendiriliyor. Zhang Youxia, Şi’nin en güvendiği askeri ortaklarından biri olarak biliniyordu. Her iki isim de “prensler” olarak adlandırılan devrimci liderlerin çocukları arasında yer almakta.
Soruşturmanın kapsamı, Zhang’ın 2007-2012 yılları arasında komutanlığını üstlendiği Shenyang Askeri Bölgesi’ni de içerecek şekilde genişletildi. Bu süreçte, Zhang ve Genelkurmay Başkanı Liu Zhenli ile bağlantılı birçok subayın inceleme altına alındığı bildiriliyor.
ASKERİ KAPASİTEDE ETKİ ENDİŞESİ
Uzmanlar, Çin ordusunun üst kademesinde yaşanan bu geniş çaplı tasfiyenin, kısa ve orta vadede askeri operasyonel kapasiteyi olumsuz etkileyebileceğini belirtiyor. Merkezi Askeri Komisyon’un mevcut yapısında görevdeki üniformalı general sayısının önemli ölçüde azalmasına dikkat çekiliyor.
TAYVAN VE BÖLGESEL DENGELER
Analistler, Şi Cinping’in bu hamlesinin hem yolsuzluk hem de devlet sırlarının sızdırılmasını, Tayvan üzerindeki stratejik hedefler açısından “varoluşsal tehdit” olarak gördüğünü işaret ediyor. Ancak komuta kademesindeki bu zayıflamanın, Çin’in yakın vadede büyük çaplı askeri operasyon yapma ihtimalini azaltabileceği de değerlendiriliyor.
Son iki buçuk yıl içinde Çin’de ordu ve savunma sanayisinden 50’den fazla üst düzey isim soruşturmadan geçti veya görevden alındı. Zhang Youxia hakkındaki iddialar ise bu süreçteki en çarpıcı başlık olarak öne çıkmakta.
