Kamboçya’da mayın tespit çalışmalarıyla ün kazanan kahraman fare Magawa için, dünyada bir ilk olma özelliği taşıyan anıt açıldı. Yerel sanatçılar tarafından taş kullanılarak yapılan heykel, Siem Reap kentinde düzenlenen törenle tanıtıldı.
Anıtın açılışı, her yıl 4 Nisan’da kutlanan Uluslararası Mayın Bilinci Günü kapsamında gerçekleştirildi.
Yetkililer, anıtın yalnızca Magawa’nın başarılarını onurlandırmakla kalmadığını, aynı zamanda ülkede devam eden mayın tehlikesine dikkat çektiğini vurguladı.
MAGAWA’NIN BAŞARILARI
Afrika kökenli dev keseli sıçan türüne mensup olan Magawa, 2016 yılında başladığı görev süresince Kamboçya’da 100’den fazla kara mayını ve patlayıcıyı tespit etti. Beş yıllık aktif görevinde toplamda 141 bin metrekareden fazla alanın temizlenmesine katkı sağladı.
Magawa’nın taradığı alanın yaklaşık 20 futbol sahasına eşdeğer olduğu belirtilirken, bir tenis kortu büyüklüğündeki alanı yalnızca 20 dakika içinde kontrol edebildiği ifade edildi.
ALTIN MADALYA İLE ÖDÜLLENDİRİLDİ
Magawa, 2020 yılında hayvanlara verilen en prestijli ödüllerden biri olan “PDSA Altın Madalyası” ile onurlandırıldı. Bu ödül, “göreve hayat kurtarıcı bağlılık” gerekçesiyle verildi ve Magawa, bu madalyayı kazanan ilk fare olarak tarihe geçti.
Yaşının ilerlemesi nedeniyle emekliye ayrılan Magawa, 2022 yılında hayatını kaybetti.
MAYIN TEHLİKESİ DEVAM EDİYOR
Birleşmiş Milletler verilerine göre Kamboçya’da bir milyondan fazla kişi hala mayınlı veya patlamamış mühimmat bulunan bölgelerde yaşamını sürdürüyor. Yetkililer, ülkenin 2030 yılına kadar mayınlardan tamamen arındırılmasını hedefliyor.
Magawa’nın eğitildiği Belçika merkezli yardım kuruluşu APOPO yetkilileri, anıtın uluslararası topluma “henüz tamamlanmamış bir görev” olduğunu hatırlattığını belirtti.
“KAHRAMAN FARELER” PROJESİ
APOPO tarafından 1990’lı yıllardan bu yana eğitilen ve “HeroRATS” olarak adlandırılan fareler, patlayıcıların içindeki kimyasal bileşenleri koklayarak tespit edebiliyor. Hafif olmaları sayesinde mayınları tetiklemeyen bu hayvanlar, insanlara kıyasla daha güvenli bir alternatif sunuyor.
Aynı zamanda tüberküloz gibi bulaşıcı hastalıkların tespitinde de kullanılan bu özel eğitimli fareler, yasa dışı yaban hayatı ticaretinin önlenmesine yönelik çalışmalarda da görev alıyor.
YENİ REKOR BAŞKA BİR FAREDEN GELDİ
APOPO tarafından eğitilen bir diğer fare olan Ronin, 2021’den bu yana 109 kara mayını ve 15 patlamamış mühimmat tespit ederek 2025 yılında yeni bir dünya rekoruna imza attı. Bu performansıyla Magawa’nın önceki rekorunu geride bıraktı.
