Ankara'da gerçekleştirilen duruşmada, meme kanseri hastası Zeynep Elibol'un (33), tedavisi için gerekli olan 33 bin TL'lik ilacın Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından karşılanması için aldığı tedbir kararının daha sonra bilirkişi raporuna dayanarak kaldırılmasına ve davanın reddedilmesine hükmedildi. SGK, dava süresi boyunca Elibol'un kullandığı ilacın bedelini talep etti.
Zeynep Elibol'a, beşinci çocuğuna hamile olduğu dönemde 2024 yılında dördüncü evre kanser teşhisi kondu. Hamilelik nedeniyle bazı tetkiklerin yapılamaması sonucu geç teşhis konulan Elibol'un tedavisi, doğumdan sonra başladı. Yaklaşık bir yıl süren kemoterapi ve akıllı ilaç tedavisinin ardından sonuç alamayan Elibol'a doktorları tarafından 'trastuzumab deruxtecan' içeren ilaç önerildi.
Mahkemeden Tedbir Kararı
Elibol, 33 bin 547 TL tutarındaki ilacın SGK tarafından karşılanması için başvurdu. Ancak SGK, ilacı geri ödeme listesinde bulundurmadığı gerekçesiyle talebi reddetti. Bunun üzerine Elibol, Ankara 3'üncü İş Mahkemesi'nde SGK'nın işleminin iptali ve ilacın bedelinin karşılanması için dava açarak ihtiyati tedbir talebinde bulundu. Mahkeme, davacının tedavisi için gerekli olan ilacın tedarikinde gecikme yaşanmasının, telafisi güç zararlar doğurabileceği gerekçesiyle 5 Haziran 2025'te ilacın SGK tarafından karşılanması için ihtiyati tedbir kararı verdi.
Bilirkişi Raporu Gerekçe Gösterildi
Mahkeme, Elibol'un ilacı kullanmasına onay verdi fakat 6 Kasım 2025'te gerçekleşen duruşmada davanın reddedilmesine karar verildi. Kararda, bilirkişi kurulunun raporuna atıfta bulunuldu.
Gerekçeli kararda bilirkişi kurulunun 10 Ağustos 2025 tarihli raporunda; 'davacının durumundaki hastalar için dava konusu ilaç da dahil olmak üzere herhangi bir tedavi ile kanserde tamamen iyileşme sağlamak mümkün değildir, bu grup hastalar için verilen tedavilerin amacı yaşam sürelerini uzatmak ve yaşam kalitesini korumaktır' denildi. Ayrıca, ilacın sağ kalım katkısı gösterdiği ancak hayati önem taşımadığı belirtildi. Bu nedenle Elibol'un davasının reddedildiği ifade edildi.
Zeynep Elibol, avukatı aracılığıyla kararı istinafa taşırken, SGK da borç bildirim belgesi gönderdi. Elibol’un eşi Veysel Elibol’a gönderilen belgede, dava sürecinde kullandığı ilacın bedeli olan 805 bin 130 TL geri talep edildi.
Her Ay 53 Bin TL Faiz
Zeynep Elibol, hamileliğinde birçok test yapılmadığı için teşhisinin 6'ncı ayda konulduğunu belirterek, “Erken doğum kararı alındı. Bebeğim 2 ay yoğun bakımda kaldı. Sonrasında tedavim başladı. Devletin finanse ettiği ilaçların çoğunu kullandım. Yaklaşık bir yıl sürdü fakat sonuç alamadım. Sonrasında doktorum SGK geri ödeme listesinde olmayan ilacı almam gerektiğini söyledi. Mahkeme kararıyla 6 kür o ilacı aldım ve bana çok iyi geldi. Ancak mahkeme sonucunda ilacım kesildi. Biz de bu kararı istinafa taşıdık. İlacım hayati önem taşıyor. Özellikle 4’üncü evre hastalar için bu ilaç çok önemli. İlaç kullanılmadığında metastaz riski yüksek. Şu an ana borç 806 bin lirayı aştı, her ay yaklaşık 53 bin lira faiz ekleniyor. Ödesek bile borç bitmeyecek gibi gözüküyor. Bu durum bizi hem maddi hem manevi olarak çok yıpratıyor” ifadelerini kullandı.
“SGK Haciz Yoluyla Tahsil Edecek”
Elibol'un avukatı Berkay Özdemir, bilirkişi raporunda ilacın sağ kalımda ciddi katkı sunduğunun ve muadilinin bulunmadığının belirtildiğini söyleyerek, mahkemenin buna rağmen 'dava konusu ilaç dahil herhangi bir tedavi ile kanserde tamamen iyileşme sağlanamaz' görüşünü dikkate alarak davayı reddettiğini kaydetti. Özdemir, “Bu kararla birlikte SGK’nın bu zamana kadar ödediği ilaç bedelleri hastadan geri istenebilir hale geldi. Biz de bu geri talebin önüne geçmek ve kararın kaldırılması için dosyayı istinafa taşıdık. Şu an dava Bölge Adliye Mahkemesi’nde inceleme aşamasında. SGK, karar kesinleşmeden borç tahakkuk ettirdi ve tahsilat sürecini başlattı. Ödenmediği takdirde haciz yoluna gidilecek. İhtiyati tedbir kararı ile müvekkil bir süre ilacını ücretsiz kullanabildi fakat dava kaybedilince bütün bedeller faiziyle geri istendi. Müvekkilimin bunu ödeyecek durumu yok. Büyük ihtimalle SGK bu borcu haciz yoluyla tahsil edecek” diye konuştu.
Benzer 15 Bin Dava Var
Kararın vicdani yönüne dikkat çeken Özdemir, “Mahkeme ilk başta aciliyet olduğunu gördü. Ne değişti de sonunda dava reddedildi? Aslında hiçbir şey değişmedi. İlaç, davanın açıldığı gün de elzemdi, bittiği gün de elzemdi. Bilirkişi raporu da bunu açıkça ortaya koydu. Bazı mahkemeler 'yaşam hakkı' diyerek davaları kabul ediyor, bazıları ise Yargıtay kararını gerekçe göstererek reddediyor. Emsal kararlar bağlayıcı olmadığı için her hasta ayrı ayrı dava açmak zorunda kalıyor. SGK, bu davalar nedeniyle ciddi vekalet ücretleri ve bilirkişi masrafları ödüyor. Bu kaynakları, ilaçların geri ödeme kapsamına alınması için kullanmalı. Şu an Türkiye genelinde bu tür ilaçlar için yaklaşık 15 bin dava bulunmaktadır. Bu davaların çoğu kazanılacak ve SGK’nın bütçesi daha fazla zorlanacaktır” şeklinde konuştu.
