Amerikalı milyarderler arasındaki uzay rekabeti yeniden ivme kazanıyor. Elon Musk ve Jeff Bezos’un firmaları, Ay'a dönüş hedefinde karşı karşıya geliyor. Musk'ın şirketi SpaceX, Ay'da “Moonbase Alpha” adı verilen kalıcı bir üs oluşturmayı hedeflerken, Bezos'un Blue Origin’i de Ay’a insanlı görevleri mümkün kılacak projelere önem veriyor.
SpaceX’in bu yılki halka arzı öncesinde Musk, katıldığı podcastlerde ve şirket toplantılarında Ay merkezli yeni vizyonunu paylaşmaya başladı. Musk, Ay yüzeyine uydu fırlatma yeteneğine sahip bir sistem kurmak ve burada inşa edilecek üsle birlikte uzay tabanlı büyük ölçekli bir yapay zeka hesaplama ağı oluşturmak istediğini ifade etti.
Bu tutum, Musk’ın uzun zamandır savunduğu Mars kolonisi hedefine ciddi bir yön değişikliği olarak değerlendiriliyor. Musk, geçen yaz Mars’a insansız bir Starship misyonu göndermeyi planladığını açıklamış ve Ay’ı “dikkat dağıtıcı” bir unsur olarak nitelendirmişti.
Blue Origin Ay Programını Hızlandırıyor
Son günlerde Blue Origin, Ay programına daha fazla yatırım yapmaya başladı. Şirket, yörünge altı uzay turizmi faaliyetlerini durdurarak kaynaklarını “Blue Moon” adlı Ay iniş aracı projesine yönlendirdi. Blue Origin’in bu yıl Ay yüzeyine insansız bir görev gerçekleştirmesi bekleniyor.
Musk'ın sosyal medya platformu X’te Ay'a “yön değişikliği” mesajları paylaşmasının ardından Bezos, Ezop’un kaplumbağa-tavşan hikayesine atıfta bulunarak siyah-beyaz bir kaplumbağa görseli paylaştı. Blue Origin, “adım adım, kararlılıkla” anlamına gelen “Gradatim Ferociter” sloganını uzun bir süredir benimsiyor.
NASA ve Çin Etkisi
Her iki şirket de Ay projelerini büyük ölçüde NASA’dan elde ettikleri milyarlarca dolarlık kaynakla yürütüyor. NASA, Artemis programı çerçevesinde astronotları yeniden Ay’a göndermeyi planlamakta ve bu süreçte SpaceX ile Blue Origin’in iniş araçlarına güveniyor.
NASA, Ay’a dönüşü Mars görevleri için bir hazırlık aşaması olarak değerlendiriyor. Ajans, şirketlere Ay projelerini hızlandırmaları konusunda teşvik edici bir rol üstlenirken, bunun ana sebeplerinden biri de Çin’in 2030 yılı itibarıyla Ay'a insan gönderme hedefidir.
Rekabetin Yansımaları
SpaceX’in Starship roketi henüz yörüngeye operasyonel bir yük gönderemedi, ancak 2023 yılı itibarıyla 11 kez fırlatıldı. Starship’in Ay’a insanlı iniş hedefi 2028 olarak belirlenmişken, sektörde bu takvimin zorluğu konusunda genel bir görüş birliği bulunuyor.
Uzmanlar, Musk ile Bezos arasındaki rekabetin yalnızca iki şirketi değil, aynı zamanda ABD’deki genç Ay ekonomisini de canlandırdığını belirtiyor. Yatırımcı ilgisinin artmasıyla, Ay yüzeyine yönelik altyapı ve lojistik projelerinin daha fazla sermaye çektiği ifade ediliyor.
