Petrol Fiyatları Bu Yıl Nasıl Seyredecek?

ABD Başkanı Donald Trump’ın 3 Ocak'ta Venezuela'ya yapılan askeri müdahale sonrası, Washington'un ülkenin petrol sektörünü ABD'li şirketlere açarak arzı yeniden devreye alma yönündeki mesajları, piyasalarda aşağı yönlü baskıyı artırdı.

Ancak, Trump’ın İran'daki gelişmelere bağlı olarak askeri seçenekleri değerlendirdiğine dair haberler ve İran’la ticaret yapan ülkelere yüzde 25 gümrük vergisi uygulama kararı, petrol fiyatlarında yukarı yönlü destek oluşturdu.

Yılın ilk haftasını 60,73 dolarla kapatan Brent petrolün varil fiyatı, 16 Ocak'la biten haftayı yüzde 4,8 artışla 63,63 dolarla sonlandırdı.

Fiyatlarda İki Yönlü Baskı

Londra Enerji Kulübü Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Öğütçü, 2026'ya girerken petrol piyasasının sadece klasik arz-talep dengesi üzerinden değil, risk algısıyla fiyatlandığını açıkladı.

Öğütçü, piyasaların aynı anda iki zıt kuvvetin etkisinde olduğunu belirterek, “Venezuela fiyatları aşağı iterken, İran fiyatı doğrudan yukarı çekmese bile oynaklığı artırıyor. 2026'yı tek bir Brent fiyatı ile değil, senaryo bandıyla analiz etmek gerekiyor.” dedi.

Venezuela hakkında en son gelişmelerin, büyük ticaret şirketlerinin ülkenin ham petrolünü Asya pazarına yönlendirmesi olduğunu vurgulayan Öğütçü, Vitol ve Trafigura'nın Venezuela ham petrolünü Hindistan ve Çin rafinerilerine pazarlamaya başladığını ve bu sürecin ABD onay çerçevesinde ilerlediğini söyledi.

Öğütçü, İran'da ise durumun tersine işlediğini belirtti. Protestoların yarattığı siyasi stres, artan yaptırım baskısı ve lojistik kaygıların, piyasada arz kesintisi ihtimalini artırdığını sözlerine ekledi.

Ayrıca, İran’ın denizde bekleyen petrol miktarının 166-170 milyon varil ile rekor seviyelere ulaştığını belirten Öğütçü, bu durumun kısa vadeli bir “tampon” işlevi gördüğünü ancak satılamayan varil algısını güçlendirerek belirsizliği artırdığını ifade etti.

Arz Tarafında Güçlü Senaryo

Öğütçü, 2026 yılına ilişkin petrol arz görünümünde üç farklı senaryonun öne çıktığını belirtti. İran ve Venezuela kaynaklı ek arzın, ABD yaptırımları, operasyonel kapasite ve jeopolitik risklere son derece duyarlı olduğunu kaydetti.

Baz senaryoda, küresel arzda günde 150-300 bin varil aralığında sınırlı bir artış öngörülüyor. Venezuela’nın günlük katkısının 150-250 bin varil seviyesinde kalacağı, İran’da ise üretim ve ihracatın kırılgan ama devam eden bir görünüm sergileyeceği ifade ediliyor.

Düşük senaryoda ise ek arzın günlük 0-100 bin varil ile sınırlı kaldığı ve Venezuela'da operasyonel ve lojistik aksamaların üretimi baskıladığı belirtildi. İran'da ise protestoların ihracat zincirine etkisinin akışları kesintiye uğrattığı düşünüldü.

Yüksek senaryoda ise küresel arzda günlük 400-600 bin varil arasında güçlü bir artış potansiyeli olduğu vurgulandı. Venezuela'daki saha rehabilitasyonları ve tedarik zincirinin beklenenden hızlı çalışmasının, İran'da ise jeopolitik tansiyonun düşmesiyle “gölge ihracat” kanallarını yeniden etkin hale getirebileceği kaydedildi.

Temkinli Olunmalı

Öğütçü, bu senaryoların önemli bir unsurunun OPEC üretimine dair son anketlerin, Aralık 2025'te İran ve Venezuela kaynaklı üretim düşüşlerine işaret etmesi olduğunu belirterek, “2026 başında 'hızlı arz artışı' varsayımı temkinli bir şekilde değerlendirilmelidir. 2026 için akılda tutulması gereken temel cümle şu: Venezuela fiyat seviyesini aşağı çekebilir, İran ise oynaklığı yukarı taşır.” şeklinde konuştu.

Brent petrol için üçlü fiyat bandının öne çıktığını ifade eden Öğütçü, “Düşük senaryoda Brent petrol varil fiyatı 45-55 dolar aralığında olabilir. Bu durumda küresel arz fazlasının belirginleşmesi, Venezuela’dan gelen ek hacimlerin sürekli akması ve İran’daki tansiyonun düşmesi etkili olacaktır.” diye değerlendirdi.

Öğütçü, baz senaryoda piyasanın yapısal arz fazlası ve potansiyel arz şoku arasında gidip geleceğini vurgulayarak, “Baz senaryoda fiyatlar varil başına 55-65 dolar bandında dengelenecektir. Venezuela kaynaklı arz artışı fiyatları aşağı yönlü baskılar, İran’a ait risk primi ise dönemsel olarak geri gelecektir.” diye ekledi.

Yüksek senaryoda ise fiyatların varil başına 70-85 dolar aralığına yükselebileceğini belirten Öğütçü, İran'daki iç gerilim ve dış baskının ihracat zincirine zarar vermesi, tarife ve ikincil yaptırımların etkisinin büyümesi ve Hürmüz Boğazı ile Orta Doğu’da güvenlik endişelerinin fiyatları yukarı çekecek ana unsurlar olduğunu ifade etti.

2026'da Yakından İzlenecek Etmenler

Öğütçü, 2026 petrol piyasası görünümünün netleşmesi açısından piyasa aktörlerinin beş ana etkeni dikkatle izlemesi gerektiğini vurguladı.

Buna göre, Venezuela'daki günlük fiili ihracat, tanker hareketleri ve seyreltici akışının sürekliliği arz tarafında en önemli göstergeler arasında yer alıyor. İran'da ise protestoların durumu, enerji altyapısı ile lojistik hatlara etkisi, olası kesinti riskinin temel sinyali olarak öne çıkıyor.

ABD'nin İran ile ticaret yapan ülkelere yönelik gümrük tarifelerini yüzde 25'e çıkarması kararının nasıl uygulanacağının ve bunun hukuki finansal boyutunun da yakından izlenmesi gerektiği belirtildi.

OPEC+ cephesinde ise üretim ayarlamalarının hızı ve disiplin düzeyi önemini korurken, Aralık ayı verilerinin şu an için temkinli okunması gerektiği ifade edildi. Son olarak, Hürmüz Boğazı ve Orta Doğu jeopolitiğinin taşımacılık riski ve sigorta maliyetleri açısından potansiyel şok alanı yaratabileceği kaydedildi.

Öğütçü, petrol piyasasında sadece hacmin değil, taşımacılık ve güvenliğin de fiyatlandığını belirterek, “Venezuela arz tarafında bir 'dönüş' hikayesi yazabilir; ancak İran dosyası sürekli yeni bir belirsizlik katmanı ekliyor. Bu yüzden 2026'yı 'Brent kaç dolar olur' sorusuyla değil, 'Hangi bantta ve hangi oynaklıkla seyreder' sorusuyla değerlendirmek daha mantıklı. Bu sorunun cevabı, Caracas’taki terminal kadar, Tahran’daki sokak ve Washington’daki karar masasında yazılacak.” şeklinde sözlerini tamamladı.