Piyasalarda Veri Gündemi Ön Planda

ABD tarihinde en uzun süren hükümet kapanmasının ardından açıklamaya başlanan ekonomik veriler, yatırımcılar tarafından dikkatle izleniyor.

Geçtiğimiz hafta açıklanan verilere göre, ABD'de tarım dışı istihdam eylülde 119 bin kişi artarak beklentilerin üzerinde gerçekleşti ancak işsizlik oranı yüzde 4,3'ten 4,4'e yükseldi. İlk kez işsizlik maaşı başvurusu yapanların sayısı ise 15 Kasım ile biten haftada bir önceki haftaya göre 8 bin kişi azalarak 220 bine geriledi.

Analistler, tarım dışı istihdam verisindeki artışın, ülkedeki istihdam piyasasına dair soğuma endişelerini azalttığını belirtiyor. Beklenenden güçlü bir istihdam artışına işaret eden veriler, Fed'in 9-10 Aralık tarihlerindeki toplantısı öncesinde açıklanan son istihdam verisi oldu.

Diğer yandan, ABD Çalışma İstatistikleri Bürosu, federal hükümetin kapalı olduğu süre boyunca verilerin toplanamadığını ve ekim ayına ait Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) verisinin yayımlanmayacağını açıkladı.

Önceden 10 Aralık'ta açıklanması planlanan kasım ayı TÜFE verisinin ise 18 Aralık'ta açıklanacağı duyuruldu.

Para politikası açısından, Fed'in son toplantısına ilişkin tutanaklar, faiz indirimleri ile ilgili görüş ayrılıklarını ortaya koydu. Tutanaklarda, “Komitenin aralık toplantısında hangi politika kararının en uygun olacağı hakkında güçlü görüş farklılıkları dile getirildi.” ifadelerine yer verildi.

Fed Yetkililerinin Farklı Mesajları Belirsizliği Artırıyor

Hafta boyunca Fed yetkililerinden gelen açıklamalar, tutanaklardaki ayrışmayı kanıtladı. Para piyasalarında Fed'in aralık ayı için faiz indirim beklentileri, farklı mesajların etkisiyle dalgalanmalar gösterirken belirsizlikler yüksek kaldı.

Cleveland Fed Başkanı Beth Hammack, enflasyonu yüzde 2 hedefine çekmek için ılımlı ve kısıtlayıcı bir politika duruşunun sürdürülmesi gerektiğini vurguladı.

Fed Yönetim Kurulu Üyesi Michael Barr, bankanın daha fazla faiz indirimini değerlendirirken temkinli hareket etmesi gerektiğini belirtti. Barr, enflasyonun yüzde 3 seviyelerinde olduğunu ve bu durumdan endişe duyduğunu ifade etti.

Chicago Fed Başkanı Austan Goolsbee, enflasyondaki ilerlemenin duraksadığını ve olumsuz bir gidişat uyarısı yaptı. Diğer yandan, New York Fed Başkanı John Williams, iş gücü piyasasının zayıflamasıyla kısa vadede faiz oranlarının azalması için bir alan bulunduğunu söyledi.

Williams'ın açıklamalarının ardından para piyasalarında Fed'in aralık toplantısında faiz indirimine gitme ihtimali yüzde 70'in üzerine çıktı.

Fed Üyesi “Yüksek Değerleme” Endişelerini Paylaştı

Fed Yönetim Kurulu Üyesi Lisa Cook, yüksek değerleme endişeleri üzerine yaptığı açıklamada, finansal sistemdeki bazı risklere dikkat çekti. Cook, ABD ekonomisini destekleyen varlık fiyatlarındaki olası düşüşe karşı uyarıda bulunarak, büyük fiyat düşüşlerinin olası olduğunu belirtti.

Cook, bu tür bir düşüşün finans piyasalarında istikrarsızlık yaratmayacağını ancak finansal sistemde birçok risk bulunduğunu ifade etti.

New York Borsası Düşüş Gösterdi

Tüm bu gelişmeler ışığında, New York borsası geçtiğimiz hafta satıcılı bir seyir izledi. S&P 500 yüzde 1,95, Nasdaq endeksi yüzde 2,74, ve Dow Jones endeksi yüzde 1,91 oranında düştü.

Kurumsal tarafta, beklentilerin üzerinde finansal sonuçlar açıklamasına rağmen yükseliş gösteren Nvidia hisseleri, teknoloji hisselerindeki değerleme endişeleri nedeniyle yüzde 5,9 düşüşle haftayı kapattı.

Teknoloji hisseleri ve yarı iletken hisselerindeki satıcılı seyir, haftalık bazda devam etti; AMD hisseleri yüzde 17,4, Palantir Technologies yüzde 11, Amazon yüzde 6, Intel yüzde 2,9 ve Meta hisseleri yüzde 2,5 düştü.

ABD'nin 10 yıllık tahvillerinde, yatırımcıların güvenli yatırımlara yönelmesiyle alıcı bir seyir öne çıktı ve tahvil faizi 7 baz puan azalışla yüzde 4,07 seviyesine geriledi. Altın ons fiyatı ise haftalık bazda yüzde 0,52 düşüşle 4 bin 66 dolardan kapandı. Dolar endeksi ise haftalık bazda yüzde 0,9 artışla 100,2 seviyesinden işlemlerini tamamladı. Brent petrol varil fiyatı ise yüzde 3,1 değer kaybederek 61,9 dolardan haftayı kapattı.

24 Kasım ile başlayacak hafta, Dallas Fed imalat endeksi, üretici enflasyonu, perakende satışlar, Fed'in Bej Kitap Raporu ve işsizlik maaşı başvuruları takip edilecek. Şükran günü tatili nedeniyle New York borsası perşembe günü kapalı, cuma günü ise yarım gün işlemler yapılacak.

Avrupa Borsaları Satıcılı Seyretti

Avrupa borsaları geçen hafta satıcılı bir seyir izlerken, gelecek hafta Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Christine Lagarde’ın konuşması ve Almanya'nın büyüme ve enflasyon verileri yakından takip edilecek.

Cuma günü Frankfurt'ta düzenlenen Avrupa Bankacılık Kongresi’nde Lagarde, AB’nin, ABD'nin ticaret tarifelerinin etkisini iç engelleri azaltarak telafi edebileceğini dile getirdi.

Lagarde, AB’nin ihracat odaklı ekonomik modelinin korumacı eğilimlerle sarsıldığını belirtti.

Ayrıca, ABD'nin Rusya-Ukrayna Savaşı'nı çözme çabaları, Avrupa'daki savunma sanayisi şirketleri üzerinde baskı oluşturarak etkisini gösterdi.

Euro Bölgesi'nde enflasyon ise aylık yüzde 0,2 ve yıllık yüzde 2,1 olarak beklentiler doğrultusunda gerçekleşti.

Bu gelişmeler sonucunda, İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 1,64, Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 2,29, İtalya'da MIB 30 endeksi yüzde 3,03, Almanya'da DAX endeksi ise yüzde 3,29 oranında düştü.

Gelecek haftanın veri takviminde, ECB Başkanı Lagarde’in konuşması, Almanya’da IFO iş ortamı güven endeksi, büyüme verileri, Euro Bölgesi'nde tüketici güven endeksi, ayrıca Almanya’da enflasyon ve işsizlik verileri yer alacak.

Asya Piyasalarında Satış Eğilimi

Asya borsalarında geçen hafta satış ağırlıklı bir seyir öne çıkarken ABD endekslerinde artan risk algısının bölgeyi etkilediği görüldü.

Japonya'daki mali kaygılar ve yeni açıklanan ekonomik teşvik paketi, enflasyonist baskıları artıracağından kaygılara neden oldu. Japonya kabinesi, 21,3 trilyon yen değerindeki ekonomik teşvik paketini onayladı. Bu adım, yeni lider Takaiçi Sanae’nin genişleyici mali önlemler alma vaadinin ilk büyük adımı oldu.

Paket, Kovid-19 salgınından bu yana en büyük teşvik niteliğindeki 17,7 trilyon yenlik harcamaları içerirken, 2,7 trilyon yenlik vergi indirimini de kapsıyor. Takaiçi, ekonomik büyüme sağlarsak sürdürülebilir kamu finansmanına ulaşabileceklerini belirtti.

Japonya'da ekim ayı TÜFE, yıllık bazda yüzde 3 artarak beklentileri karşılarken, 3. çeyrek GSYH'sinin yıllık bazda yüzde 1,8 azaldığı değerlendirildi. Bu durum Japon ekonomisinin 6 çeyrek içinde ilk kez daraldığını gösterdi.

Analistler, Japonya'daki ekonomik daralmanın ABD'nin gümrük tarifeleri nedeniyle ihracatta yaşanan olumsuz etkilerle ilgili olduğunu belirtti ve 4. çeyrek büyüme verisinin olumlu gelebileceğini ifade etti.

Çin Merkez Bankası, 1 yıllık kredi faiz oranını yüzde 3, 5 yıllık kredi faiz oranını ise yüzde 3,50'de sabit bıraktı.

Bu gelişmelerle, haftalık bazda Çin'de Şanghay bileşik endeksi yüzde 3,90, Hong Kong'da Hang Seng endeksi yüzde 5,09, Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 3,95 ve Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 3,48 oranında düştü.

Gelecek hafta, Japonya'da işsizlik oranı, Tokyo TÜFE, perakende satışlar ve sanayi üretimi verileri açıklanacak. Pazartesi günü Japonya piyasaları tatil nedeniyle kapalı olacak.

Yurt İçi Piyasalar Yükseldi

Yurt içinde geçen hafta alış ağırlıklı bir seyir öne çıkarken, BIST 100 endeksi haftayı yüzde 3,38 artışla 10.922,86 puandan kapattı.

Geçtiğimiz hafta “Avrupa Ekonomik Öngörüsü 2025 Sonbahar” raporunu yayımlayan AB Komisyonu, Türkiye ekonomisinin bu yıl ve 2026'da yüzde 3,4 büyüyerek dirençli kalacağını öngördü.

Dolar/TL ise haftayı yüzde 0,5 artışla 42,4410'dan kapattı. Gelecek hafta yurt içinde, pazartesi reel kesim güven endeksi, kapasite kullanımı, perşembe ekonomik güven endeksi ve dış ticaret dengesi, cuma günü ise işsizlik oranı ve TCMB'nin finansal istikrar raporu takip edilecek.