Romanya, Birinci Dünya Savaşı sırasında Rusya'ya gönderdiği altın ve diğer değerli eşyaların geri alınmasının hem maddi hem de kültürel açıdan son derece önemli olduğunu vurgulayarak, bu eşyaların geri getirilmesini talep etti.
Birinci Dünya Savaşı'na 1916'da katılan Romanya, başkenti Bükreş de dahil olmak üzere topraklarının bir kısmını kaybettikten sonra Ulusal Banka gibi önemli birçok kurumunu Laşi (Yaş) kentine taşımak zorunda kaldı.
ALTIN REZERVLERİNİ GÖNDERMİŞTİ
O dönem, tüm topraklarını kaybetme riskiyle karşılaşan Romanya, Ulusal Banka'daki altın rezervi ve diğer değerli eşyalarını Rusya'ya gönderme kararı aldı.
Ulusal Banka'da yer alan 91.5 ton altın ile birlikte bazı mücevher ve kültürel eşyalar, Aralık 1916 ile Ekim 1917 arasında gemiyle Moskova'ya taşındı.
Birinci Dünya Savaşı'nın ardından Romanya, altınlarını geri alabilmek için çeşitli girişimlerde bulundu; ancak mesele günümüze kadar uzandı.
Romanya Dışişleri Bakanlığı, ülkenin 1916-1917'de güvenlik endişeleri çerçevesinde Rusya'ya gönderdiği 91,5 ton altın rezervi ve diğer değerli eşyaların geri verilmesi konusunda devam eden mesele hakkında yazılı bir açıklama yaptı.
Açıklamada, Avrupa Parlamentosu’nun (AP) Romanya'nın gönderdiği değerli eşyaların iade edilmesi gerektiğine dair 4 Mart 2024 tarihli kararını hatırlatarak, bu eşyaların Rusya tarafından “yasa dışı” olarak alıkonulduğu vurgulandı.
Durumun Rusya ile çözülmesi gereken bir konu olduğu ifade edilerek, “O dönem Rusya’ya teslim edilenler, Romanya Ulusal Bankası’nın elinde bulunan altın rezervlerinin yanı sıra maddi ve kültürel değere sahip eşyaları da içeriyor. Bunların yalnızca bir kısmı geri iade edildi. Dolayısıyla bu meselenin çözülmesi Romanya için son derece önemli. Mesele, Romanya ile Rusya arasındaki siyasi gündemdeki en önemli konular arasında yer almaktadır.” denildi.
ORTAK KOMİSYON ÇALIŞMAYA BAŞLASIN
Romanya'nın iddialarını, hazinenin Rus temsilcileri tarafından teslim alındığı ve Moskova'ya vardığına dair imzalanan protokollere dayandırdığına vurgu yapılan açıklamada, bu protokolde Rusya'nın teslim aldığı hazineyi Romanya'ya geri verme taahhüdünde bulunduğu belirtildi.
Açıklamada, bu protokolün uluslararası antlaşma niteliğinde olduğu ve Rusya'nın buna itiraz etmediği kaydedildi.
Romanya'nın Birinci Dünya Savaşı sırasında gönderdiği altın rezervleriyle ilgili mesele, kurulan Romanya-Rusya Ortak Komisyonu tarafından incelendi. Komisyonda her iki taraftan uzmanlar, tarih, arşiv, finans, bankacılık ve sanat tarihi gibi farklı alanlarda yer aldı.
Ayrıca, 2003 yılında oluşturulan komisyonun birkaç kez bir araya geldiği, ancak Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik saldırılarının başlaması sonucu çalışmalara ara verildiği ifade edilerek, siyasi koşullar uygun hale geldiğinde ortak komisyonun yeniden toplanması talep edildi.
