MAHİR BAĞIŞ / NEFES
Türk Şeker Fabrikalarının mali tablolarını inceleyen Sayıştay denetçileri, şeker üretiminde önemli bir paya sahip olan Erzincan Makine Fabrikası hakkında çarpıcı bir değerlendirmede bulundu.
Sayıştay, 1956 yılında kurulan ve 2025’te kapatılmasına karar verilen Erzincan Makine Fabrikasının faaliyetlerini sürdürmesini önerdi.
AKP hükümetinin gerçekleştirdiği, “Cumhuriyet tarihinin en büyük özelleştirmeleri” arasında yer alan şeker fabrikalarındaki özelleştirmenin ardından Türkiye Şeker Fabrikaları’nın (TÜRKŞEKER) yaşadığı sıkıntıları Sayıştay denetçileri gözler önüne serdi.
1956 yılında dönemin Cumhurbaşkanı Celal Bayar ve Başbakan Adnan Menderes tarafından, Şeker Fabrikalarına destek sağlamak amacıyla kurulan ve ilerleyen yıllarda şeker fabrikalarının mekanik bölümlerinin yüzde 85’ini üreten bu fabrika için kapatma kararı alınmıştı.
ÖZELLEŞTİRME ZARAR VERDİ
Sayıştay, fabrikanın yıpranma sürecinde özelleştirme politikalarının etkilerini hatırlatarak şu değerlendirmeyi yaptı:
– “Özelleştirme döneminde 2000-2017 yılları arasında fabrikalara yeni yatırım yapılmaması, personel istihdamında yaşanan sınırlamalar ve emeklilik nedenleriyle nitelikli işgücünün kaybı gibi etkenler, şeker fabrikalarıyla birlikte makine fabrikalarının özel sektör firmalarıyla rekabetini olumsuz etkilemiştir.
– Gelinen noktada, makine fabrikaları ihtiyaç duyduğu makine ve yedek parçaların bir kısmını, mal veya hizmet alımı yoluyla özel sektör firmalarından karşılamaya başlamıştır.”
Raporda, fabrikanın tekrar üretime geçmesi önerisi ise şu şekilde ifade edildi:
– “Üretim teknolojisi, mevcut işgücü sayısı ve niteliği ile verimli ve etkin üretim kabiliyeti kaybolmuş olan, üretimleri başka bir makine fabrikasına aktarılmış Erzincan Makine Fabrikasının toplam maliyetleri de göz önünde bulundurularak faaliyetlerin devamı hususunda karar verilmesi tavsiye edilir.”
