Şubatta Fiyat Artışları: Farklar Üç Katı Aştı

Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, şubat ayı boyunca gözlemlenen 41 ürünün 28’inde fiyat artışı, 13’ünde ise fiyat azalması yaşandığını açıkladı.

Bayraktar, şubat ayına dair üretici ile market fiyatları ve girdi maliyetlerindeki değişikliklere ilişkin yazılı bir açıklama yaptı.

Fiyat farklarının en yüksek yüzde 229,7 ile karnabaharda olduğu belirten Bayraktar, bunu yüzde 226,7 ile marul, yüzde 223 ile kuru soğan ve yüzde 218,7 ile pırasanın takip ettiğini ifade etti. Karnabahar ve marul, 3,3 kat, kuru soğan ve pırasanın ise 3,2 kat fazla fiyattan satıldığına dikkat çekti.

Üretici fiyatı 12 lira 36 kuruş olan karnabahar, markette 40 lira 75 kuruşa; 16 lira 29 kuruş olan marul ise 53 lira 20 kuruşa tüketiciye ulaşıyor. Üretici fiyatı 4 lira olan kuru soğan, markette 12 lira 92 kuruş; 16 lira 18 kuruş olan pırasa ise 51 lira 58 kuruşa satılmakta.

ZAM ŞAMPİYONU: MARUL

Şubat ayında markette en fazla fiyat artışı görülen ürünün yüzde 50,3 ile marul olduğunu belirten Bayraktar, marulu yüzde 34,2 ile sivri biber, yüzde 29,9 ile salatalık, yüzde 18,4 ile kabak ve yüzde 16,3 ile limonun izlediğini ifade etti.

Bu dönemde markette fiyatı en fazla düşen ürün ise yüzde 14,2 ile yeşil soğan oldu. Düşüşte yeşil soğanı yüzde 11,9 ile domates, yüzde 11,7 ile kuru üzüm, yüzde 10,4 ile yeşil mercimek ve yüzde 9,8 ile zeytinyağı takip etti.

Üretici fiyatlarında ise şubat ayında 33 ürünün 18’inde fiyat artışı, 7’sinde düşüş ve 8 üründe ise fiyat değişimi olmadığını bildiren Bayraktar, en büyük fiyat düşüşünün yüzde 29 ile karnabaharda yaşandığını aktardı. Karnabaharın ardından yüzde 27,3 ile kuru soğan, yüzde 12,8 ile domates, yüzde 9,1 ile fındık ve yüzde 8,2 ile patates geldi.

Şubat ayında üreticide en fazla fiyat artışı ise yüzde 49,9 ile marulda gerçekleşti. Marulu yüzde 39,5 ile sivri biber, yüzde 37,8 ile patlıcan, yüzde 36,3 ile salatalık ve yüzde 31,9 ile maydanoz izledi.

FİYATLARDAKİ DEĞİŞİMİN NEDENLERİ

Güz döneminde seralarda salatalık, patlıcan ve sivri biber üretimine yönelen üreticiler, bahar sezonunda domates üretimine geçiş yaptı. Domatesin arz artışı üretici fiyatlarını düşürürken, salatalık, patlıcan ve sivri biberdeki arz azlığı fiyatların yükselmesine neden oldu. Karnabahardaki talep azalmasının ise fiyatlarda düşüşe yol açtığı ifade edildi.

Bazı bölgelerde aşırı yağışların marul üretiminde arz azalmasına sebep olduğunu ve bu durumun marul fiyatlarını artırdığını vurgulayan Bayraktar, kuru soğan fiyatlarındaki düşüşü ise yüksek rekolte ve artan sıcaklıkların depolarda bozulmalara yol açmasıyla açıkladı. Üreticilerin, ürün kaybını önlemek amacıyla soğanı düşük fiyattan pazara sunduklarını kaydetti.

MALİYETLERDE ARTIŞ

Ziraat odaları aracılığıyla girdi piyasalarından alınan fiyat verilerine göre, şubat ayında amonyum sülfat gübresi yüzde 4,2, kompoze gübre yüzde 1,6, amonyum nitrat gübresi yüzde 1,3 ve DAP gübresi yüzde 0,5 oranında arttı. ÜRE gübresi ise yüzde 0,2 azaldı.

Geçen yılın şubat ayına kıyasla, son bir yılda kompoze gübresi yüzde 38,5, üre gübresi yüzde 38,3, DAP gübresi yüzde 35,4, amonyum sülfat gübresi yüzde 33,3 ve amonyum nitrat gübresi yüzde 29,3 oranında artış gösterdi. Ayrıca, şubat ayında ocak ayına göre besi yemi yüzde 2,8, süt yemi ise yüzde 2,7 oranında yükseldi.

Bayraktar, elektrik fiyatlarının yıllık bazda yüzde 12,8, tarım ilacı fiyatlarının ise yüzde 27,8 arttığını, şubatta mazot fiyatının aylık yüzde 5,1 ve yıllık yüzde 26,1 artış kaydettiğini sözlerine ekledi.