

DİLAN KUTLU / NEFES
Türkiye, doğal afetlerle dolu bir yılı tarım sektöründe acı bir bilanço ile geride bıraktı. Ziraat Mühendisleri Odası Başkanı Baki Remzi Suiçmez, 2025 yılının hem üreticiler hem de tüketiciler açısından tarım ve gıda alanında bir “yok yılı” haline geldiğini belirtti. Suiçmez, zirai don, kuraklık, yükselen üretim maliyetleri, yetersiz destekler ve hatalı tarım politikaları nedeniyle tarımsal üretimde önemli bir düşüş yaşandığını vurguladı.
SORUN YAPISAL OLARAK DEVAM EDİYOR
Tarım Bakanlığı'nın bitkisel üretimdeki azalmayı zirai don ve kuraklıkla ilişkilendirdiğini ifade eden Suiçmez, “Buğday üretimimiz 17.9 milyon ton seviyesine geriledi, kendimize yeterliliğimiz ise yüzde 80'e düştü” şeklinde konuştu.
Arpa üretimindeki yüzde 25, nohut üretimindeki yüzde 28, kırmızı mercimekteki yüzde 38 ve yeşil mercimekteki yüzde 50'lik düşüşün sadece kuraklıkla açıklanamayacağını belirten Suiçmez, “Bu durumun sadece iklim olaylarıyla ilişkilendirilmesi, sorunların göz ardı edilmesi anlamına geliyor” dedi.
Tarım sektörünün 2025 yılının ilk çeyreğinde yüzde 2.1, ikinci çeyreğinde yüzde 3.5 ve tarihin ilk defa üretimin en yoğun olduğu üçüncü çeyreğinde ise yüzde 12.7 oranında küçüldüğüne dikkat çeken Suiçmez, “2001 krizinde tarımsal küçülme yüzde 14.3’tü. Eğer ülke ekonomisi büyürken tarım küçülüyorsa, bu tarım politikalarında bir yanlışlık olduğu gerçeğini ortaya koyar. Sorun iklim kaynaklı değil, yapısal nitelikler taşımaktadır” dedi.
İTHALAT ZORUNLULUĞU DEVAM EDİYOR
Hayvan sayısının son beş yılda 18 milyondan 16 milyona düştüğünü aktaran Suiçmez, “Eğer ithalatla birlikte bu rakam 17 milyona çıkıyorsa, bu bir başarı hikayesi olamaz” diye uyarıda bulundu. Aynı zamanda, şap hastalığının hayvancılık üzerinde yarattığı etkilerin yeterince açıklanmadığını belirtirken, “Bu konuyla ilgili üreticiyi destekleme çalışmaları gündeme bile alınmıyor” dedi.
2025 yılında 1 milyar dolardan fazla canlı hayvan ve et ithalatı yapıldığını, 2026 yılında da ithalatın kaçınılmaz bir durum olduğunu vurguladı.



DOLAR
EURO
İNG. STERLİNİ
İSV. FRANGI
KAN. DOLARI
ÇEYREK ALTIN
BITCOIN