Yıldız Teknik Üniversitesi (YTÜ) Bakırdere Araştırma Grubu, Cumhurbaşkanlığı himayesinde ve Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'nın sorumluluğunda TÜBİTAK MAM Kutup Araştırmaları Enstitüsü koordinasyonuyla düzenlenen çalışmalar doğrultusunda kutuplara üç ayrı sefer gerçekleştirdi.
Bu seferler sırasında bilim insanları, Türk Bilimsel Araştırma Kampı'nın yer aldığı Horseshoe Adası'ndan fok, penguen ve balina dışkısı örnekleri topladı.
Yüksek güvenlikli bir laboratuvar ortamında eksi 80 derecede muhafaza edilen bu örneklerin, kutuplardaki kirliliği tespit etmek amacıyla analiz edilmesi planlanıyor.
“Kutup Çalışmaları Bilim ve Prestij Açısından Kritik”
Çalışmaya dair bilgiler veren YTÜ Kimya Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Sezgin Bakırdere, kutupların dünyanın kara kutusu olduğunu belirtti. Ayrıca, kutupların dünya tarihine açılan bir kapı işlevi gördüğünü söyleyen Bakırdere, “Dünyanın tarihiyle ilgili sorulara yanıt arıyorsanız, mutlaka kutuplara gitmelisiniz.” ifadelerini kullandı.
Kutupların yaklaşık 2 kilometre kalınlığında bir buz tabakası ile kaplı olduğunu vurgulayan Bakırdere, bu bölgenin geçmişteki sırları açığa çıkarmak isteyen bilim insanları için büyüleyici bir yer olduğunu söyledi.
Türkiye'nin kutup çalışmalarındaki yerini hatırlatarak konuşmasına devam eden Bakırdere, “Biz Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları olarak bu alanda varlığımızı sürdürmek istiyoruz. Şimdiye kadar 10 farklı sefer düzenlendi ve bu seferlerin 3'ünde Bakırdere Araştırma Grubu olarak yer aldık. Kutuplara yapılan bu çalışmalar, bilim ve prestij açısından büyük bir öneme sahip.” dedi.
“Bölgedeki Kontaminasyonları Tespit Etmeye Çalışıyoruz”
Yerli ve milli projeler geliştirdiklerini belirten Bakırdere, 12 farklı çalışmanın uluslararası dergilerde yayınlandığını duyurdu. En son kutup seferinde Anadolu Ajansı'nın çektiği fotoğrafların The Guardian’da manşet haberi olarak yayımlandığını belirtti ve bunun kendilerini çok mutlu ettiğini sözlerine ekledi.
Prof. Dr. Bakırdere, kutup bölgelerinden topladıkları örneklerle kontaminasyonları tespit etmeyi hedeflediklerini vurguladı. “Topladığımız fok, penguen ve balina dışkıları ile bu bölgedeki tehlikeli maddelerin insan vücuduna ve çevreye yayılma durumlarını incelemeye çalışıyoruz.” dedi.
Yerli ekiplerin 79 kişiden oluştuğunu ve YTÜ'nün altyapısından yararlandıklarını söyleyen Bakırdere, “Yüksek maliyetli cihazların gerçekleştirebileceği analizleri, basit analitik yöntemlerle kendi laboratuvarımızda yapabiliyoruz.” şeklinde açıklamada bulundu.
Kutup çalışmalarının birçok bilim insanı tarafından yürütüldüğünü de belirten Bakırdere, bu çalışmalar için Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile TÜBİTAK'a teşekkür etti.
“Koruyucu Tedbirlerin Alınmasında Öncü Olmayı Amaçlıyoruz”
YTÜ Kimya Bölümü Öğretim Üyesi Buse Tuğba Zaman, 9. Ulusal Antarktika Bilim Seferi'ne katıldığını ve sefer boyunca orada dışkı ve su örnekleri topladıklarını ifade etti.
Bu numuneleri üniversitelerine getirerek yüksek doğrulukta analizler yaptıklarını anlatan Zaman, “Amacımız, bölgedeki kirliliği doğru ve kesin yöntemlerle tespit edip, bu konuda öncü olmak.” şeklinde konuştu.
Türk bilim insanı olarak bu çalışmalara katkıda bulunmanın büyük bir gurur olduğunu belirten Zaman, “Bayrağımızı orada dalgalandırmak benim için gerçekten çok özel bir his.” şeklinde duygularını dile getirdi.
