Vatandaşın Borcu Artarken, Şirketlerin Borcu Azalıyor

Küresel borç, 2023 yılının üçüncü çeyreğinde yaklaşık 346 trilyon dolara yükseldi.

Uluslararası Finans Enstitüsü (IIF), “Küresel Borç Monitörü” raporunu “Yeni Bir Borç Birikimi Dalgası Yaklaşıyor – Bu Sefer Farklı Olabilir mi?” başlığıyla duyurdu.

Raporda, toplam küresel borcun yılın ilk üç çeyreğinde 26,4 trilyon dolardan fazla arttığı belirtildi.

Bu dönemde toplam borç, 346 trilyon dolarla yeni bir zirveye ulaşmış durumda.

Geçmiş yılın aynı döneminde küresel borç 327,5 trilyon dolar olarak kaydedilmişti.

Toplam borcun küresel Gayri Safi Yurt İçi Hasıla'ya (GSYH) oranı ise bu dönemde yüzde 310'u buldu.

Borç Artışı ABD ve Çin'de Yoğunlaştı

Hem gelişmiş hem de gelişmekte olan piyasalardaki borçlar, büyük ölçüde kamu borçlanmasının etkisiyle yeni rekor seviyelere ulaştı.

ABD ve Çin'de yoğunlaşan borç artışları, önemli merkez bankalarının bu yıl uyguladığı politika gevşetmesi ile gelişmiş pazarlarda hızlı bir artış göstermekte.

Gelişmiş ekonomilerin toplam borcu, üçüncü çeyrekte 230,6 trilyon dolar olurken, gelişmekte olan ülkelerde bu rakam 115,1 trilyon dolara ulaştı.

ABD'nin yanı sıra Fransa, Almanya ve İngiltere'de de önemli borç artışları kaydedildi.

Gelişmekte olan ülkelerde, Çin'den sonra en büyük borç artışları Brezilya, Rusya, Kore, Polonya ve Meksika'da gözlemlendi.

Türkiye'nin Durumu

Küresel borcun dağılımına bakıldığında, 2023 yılının üçüncü çeyreğinde hane halkına ait borçlar 64 trilyon dolara, finansal olmayan şirketlere ait borçlar 99,3 trilyon dolara, kamu borçları 105,8 trilyon dolara ve bankalar gibi finansal şirketlere ait borçlar 76,6 trilyon dolara yükseldi.

GSYH'ye oranlara bakıldığında, hane halkına ait borçlar üçüncü çeyrekte geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 58'den yüzde 57,3'e, finansal olmayan şirketlerin borçları yüzde 88,9'dan yüzde 88,5'e, finansal sektör borçları ise yüzde 70,2'den yüzde 69,3'e gerilemiştir. Aynı dönemde kamuya ait borçlar ise yüzde 93,4'ten yüzde 95,4'e yükselmiştir.

Küresel borç artışı kamu sektöründe yoğunlaşırken, en büyük artışlar Çin ve ABD'de gözlemlendi. Bu ülkeleri Fransa, İtalya ve Brezilya takip etti.

Türkiye'de ise yılın üçüncü çeyreğinde geçen yılın aynı dönemine kıyasla hane halkına ait borçlar yüzde 9,8'den yüzde 10'a çıkarken, finansal olmayan şirket borçları yüzde 39,2'den yüzde 38,5'e ve finansal sektör borçları yüzde 17,6'dan yüzde 17,5'e geriledi. Kamu borçları ise yüzde 27,7 seviyesinde sabit kaldı.