Danışanlarımın sıkça dile getirdiği bir cümle var: “Aç değildim ama duramadım, aç hissetmediğim halde yine yemeklere saldırdım…” Üstelik bu ifadeyi kullananların sayısı oldukça fazla. Peki, gerçekten aç olmadığımız halde bu yeme dürtüsü nereden kaynaklanıyor? Cevap oldukça basit; aç olan, aslında duygularımız yani iç dünyamızdır. Stres, yalnızlık, can sıkıntısı, öfke ve ödül ihtiyacı, buzdolabının kapağını farkında olmadan açmamıza sebep olur. Bu anlarda beden değil duygular doymak ister ve kesinlikle fiziksel açlıktan farklıdır. 5 dakika önce yemek yemiş olsanız bile, bu his aniden ortaya çıkar. Kısa vadede rahatlatabilir fakat bu geçici bir rahatlama olup, genellikle suçluluk hissi ile sonuçlanır. Olumsuz duyguları bastırmak, oyalamak veya ertelemek için bilinçsizce yapılan bir davranıştır. Duygusal yeme, çoğu zaman irade sorunundan değil, bedensel açlıktan çok bir duygusal ihtiyacın tezahürüdür.
Duyguyu Fark Edin!
Duygularla başa çıkmak çoğu zaman zorken, yemek daha kolay ve ulaşılabilir bir rahatlama sağlar; ancak bu seçim sonrası gelen suçluluk, kendine kızma, artan öfke ve kilo alma gibi sonuçlar genellikle göz ardı edilir ve istenmeden olumsuz bir döngüye girilmiş olur. Uzun süre gözlemlenmeden devam eden duygusal yeme davranışı, zamanla yeme ile kurulan ilişkinin bozulmasına ve bazı yeme bozukluklarının gelişmesine yol açabilir. Duygusal yeme ile baş etmenin ilk adımı, kendinizi suçlamak yerine durup duyguyu fark edebilmektir. Açlık ile duyguyu ayırt etmeyi öğrenmek, alternatif baş etme yolları geliştirmek ve bu süreci yalnız geçirmemek önemlidir. Bu noktada psikolojik destek, kişinin hem duygularını düzenlemesine hem de yeme davranışı ile olan ilişkisinin dönüşmesine yardımcı olabilir. Çünkü bazen ihtiyaç duyulan şey daha az yemek değil, daha fazla anlaşılmaktır.
Kln. Psk. Dilara
Büyükçelebi
